{"id":108932,"date":"2019-07-22T13:35:12","date_gmt":"2019-07-22T17:35:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=108932"},"modified":"2019-07-23T14:36:04","modified_gmt":"2019-07-23T18:36:04","slug":"wielki-sluga-kontrreformacji-zapomniany-bo-chronil-kosciol-przed-protestancka-herezja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=108932","title":{"rendered":"Wielki s\u0142uga Kontrreformacji. Zapomniany bo chroni\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 przed protestanck\u0105 herezj\u0105?"},"content":{"rendered":"

\u015awi\u0119ty Wawrzyniec z Brindisi (ur. 22 lipca 1559 w Brindisi, zm. 22 lipca 1619 w Lizbonie), Doktor Ko\u015bcio\u0142a i bodaj najbardziej emblematyczna – cho\u0107 niestety i paradoksalnie bodaj najmniej znana – figura katolickiej Kontrreformacji by\u0142 nie tylko wielkim kaznodziej\u0105, teologiem, znawc\u0105 Pisma \u015awi\u0119tego i biblijnych j\u0119zyk\u00f3w; by\u0142 nie tylko znakomitym apologet\u0105 i polemist\u0105; nie tylko odwa\u017cnym bojownikiem oraz genera\u0142em zakonu kapucyn\u00f3w, ale tak\u017ce wielkim misjonarzem. <\/strong><\/p>\r\n

\"Wielki<\/p>\r\n

Na polecenie papie\u017ca Klemensa VIII w roku 1599 z niewielk\u0105 grup\u0105 wsp\u00f3\u0142braci \u015bw. Wawrzyniec uda\u0142 si\u0119 do Pragi, daj\u0105c pocz\u0105tek tamtejszej prowincji (jakkolwiek ten status otrzyma ona dopiero p\u00f3\u017aniej) kapucy\u0144skiej.<\/p>\r\n

Po trzyletniej przerwie, w latach 1602-1605, kiedy to by\u0142 genera\u0142em zakonu i (jako jedyny w historii) odwiedzi\u0142 pieszo wszystkie jego prowincje zaalpejskie, w roku 1606 powr\u00f3ci\u0142 na P\u00f3\u0142noc, g\u0142osz\u0105c kazania w Pradze, Wiedniu i Monachium, tocz\u0105c zwyci\u0119skie polemiki z luteraninem Laiserem (i pisz\u0105c wielk\u0105 syntez\u0119 genezy i b\u0142\u0119d\u00f3w luteranizmu, kt\u00f3ra przyniesie mu tytu\u0142 Doktora Ko\u015bcio\u0142a), a tak\u017ce staj\u0105c si\u0119 kierownikiem duchowym i przyjacielem bawarskiego ksi\u0119cia Maksymiliana, a tak\u017ce wsp\u00f3\u0142autorem (i pierwszym kapelanem) Ligi Katolickiej, kt\u00f3ra kilka lat p\u00f3\u017aniej stawi czo\u0142o protestanckiej nawa\u0142nicy w wojnie Trzydziestoletniej.<\/p>\r\n

Po ostatecznym powrocie do W\u0142och, \u015bwi\u0119ty Wawrzyniec otrzyma\u0142 od prze\u0142o\u017conych polecenie spisania relacji z jego dzia\u0142alno\u015bci w krajach niemieckich (do kt\u00f3rych zaliczano w\u00f3wczas tak\u017ce Prag\u0119, b\u0119d\u0105c\u0105 zreszt\u0105 za panowania Rudolfa II stolic\u0105 Cesarstwa). Powsta\u0142 w ten spos\u00f3b unikatowy dokument autobiograficzny. Na ile mi wiadomo, nie by\u0142 on dot\u0105d publikowany po polsku (jakkolwiek, pracuj\u0105c nad \u015bwi\u0119tym Wawrzy\u0144cem we W\u0142oszech, nie mia\u0142em okazji g\u0142\u0119bszych poszukiwa\u0144 na polskim gruncie). Przedstawiam wi\u0119c, zapewne nie najlepszy z braku wprawy t\u0142umacza (tekst sk\u0105din\u0105d nie jest \u0142atwy do prze\u0142o\u017cenia) tekst \u015bwi\u0119tego Wawrzy\u0144ca, p\u00f3ki co pierwsz\u0105 jego cz\u0119\u015b\u0107, tj. do roku 1602 (czyli 19 z 30 paragraf\u00f3w).<\/p>\r\n

Okres ten obejmuje trudno\u015bci kapucyn\u00f3w w pocz\u0105tkach misji, zabiegi Tychona de Brahe i innych dworzan maj\u0105ce na celu ich przegnanie z Pragi, a tak\u017ce kampani\u0119 wojenn\u0105 przeciwko Turkom w roku 1601 ze s\u0142awnym epizodem bitwy pod Bia\u0142ogrodem Kr\u00f3lewskim (w\u0142. Albareale, w\u0119g. Szekesf\u00c3\u00a9herv\u00e1r). Wszystkie wydarzenia opisane przez \u015bwi\u0119tego znajduj\u0105 potwierdzenie w innych tekstach \u017ar\u00f3d\u0142owych (z kt\u00f3rych ogromn\u0105 ilo\u015b\u0107 zebra\u0142 i opublikowa\u0142 w serii Miscellanea Laurentiana<\/em> o. Arturo z Carmignano), nawet je\u015bli niekiedy do relacji wkradaj\u0105 si\u0119 drobne nie\u015bcis\u0142o\u015bci (usprawiedliwione ju\u017c cho\u0107by up\u0142ywem wielu lat pomi\u0119dzy wydarzeniami a ich spisaniem).<\/p>\r\n

Wawrzyniec M. Waszkiewicz<\/em><\/strong><\/p>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>\r\n

DE REBUS AUSTRIAE ET BOHEMIAE<\/em><\/strong><\/h4>\r\n

\u015awi\u0119ty Wawrzyniec z Brindisi<\/strong><\/p>\r\n

Relacja z wydarze\u0144 w Austrii i Czechach (w latach 1599-1602)<\/strong> <\/strong><\/p>\r\n

In Nomine Domini nostri Jesu Christi et Beatissimae Virginis Mariae.<\/em><\/p>\r\n

1. W roku 1599, po tym jak arcybiskup Pragi, Zbynek Berka, nalega\u0142 u Klemensa VIII, by mie\u0107 w swym mie\u015bcie zakonnik\u00f3w z naszego zgromadzenia, Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107, podczas gdy w Rzymie celebrowana by\u0142a w rzeczonym czasie kapitu\u0142a generalna, nakaza\u0142 ojcu genera\u0142owi wys\u0142anie grupy braci celem sprawdzenia, czy w tym pe\u0142nym heretyk\u00f3w mie\u015bcie mo\u017cna za\u0142o\u017cy\u0107 klasztor naszego zakonu. I tak, razem z innymi bra\u0107mi pochodz\u0105cymi z r\u00f3\u017cnych prowincji, wys\u0142ano br. Wawrzy\u0144ca z Brindisi, kt\u00f3ry zosta\u0142 przychylnie przyj\u0119ty w Pradze przez wspomnianego arcybiskupa.<\/p>\r\n

2. Jako jednak, \u017ce w mie\u015bcie tym nie widziano nigdy zakonnik\u00f3w w takim habicie, gdziekolwiek si\u0119 poruszali, tam te\u017c licznie gromadzili si\u0119 ludzie, aby t\u0119 nowo\u015b\u0107 zobaczy\u0107. Heretykom zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce widzieli ludzi potwornych, tote\u017c \u015bmiali si\u0119 i szydzili bez ko\u0144ca z naszych braci i przezwali ich \u201ebosakami\u201d, co w ich j\u0119zyku oznacza chodz\u0105cych bez but\u00f3w. Nie brakowa\u0142o te\u017c takich, co chodzili za zakonnikami, \u017ceby ich ci\u0105gn\u0105\u0107 za kaptur i inne przykro\u015bci im sprawia\u0107, do czego dodatkowo dodawa\u0142a im czelno\u015bci nieobecno\u015b\u0107 cesarza Rudolfa II, kt\u00f3ry z powodu zarazy wraz z ca\u0142ym dworem wyjecha\u0142 z Pragi do Pilzna, gdzie zatrzyma\u0142 si\u0119 przez wiele miesi\u0119cy.<\/p>\r\n

3. Arcybiskup ulokowa\u0142 braci w swoim szpitalu, po\u0142o\u017conym nieopodal mostu staropraskiego – tam te\u017c sp\u0119dzili ca\u0142\u0105 zim\u0119. Znosili wiele nieprzyjemno\u015bci spowodowanych tym, \u017ce ich nikt nie zna\u0142. Szczeg\u00f3lnie dokuczy\u0142 im mr\u00f3z, kt\u00f3ry tego roku by\u0142 bardzo dotkliwy. Nie opu\u015bci\u0142a ich jednak nigdy Bo\u017ca Opatrzno\u015b\u0107, strzeg\u0105c ich w szczeg\u00f3lno\u015bci od zarazy, kt\u00f3ra niema\u0142o ofiar zbiera\u0142a [doko\u0142a]. Zakonnicy, jakkolwiek swobodnie przestawali i rozmawiali ze wszystkimi, nigdy nie poczuli si\u0119 \u017ale. Zaraza wdar\u0142a si\u0119 i do szpitala, dotykaj\u0105c syna rz\u0105dcy tego\u017c szpitala, kt\u00f3ry przebywa\u0142 prawie zawsze z bra\u0107mi – jednak bez jakiegokolwiek dla nich uszczerbku. Oficjum bracia odmawiali w szpitalnym ko\u015bciele; tam te\u017c br. Wawrzyniec z Brindisi g\u0142osi\u0142 kazania w j\u0119zyku w\u0142oskim; i jakkolwiek na Msze i na kazania przychodzi\u0142o wiele os\u00f3b, unikni\u0119to jakiegokolwiek niebezpiecze\u0144stwa.<\/p>\r\n

4. Nast\u0119pnego roku 1600, otrzymawszy od arcybiskupa miejsce na budow\u0119 klasztoru, po\u0142o\u017cone dogodnie, z dala od dom\u00f3w mieszkalnych, a zarazem niedaleko dworu [cesarskiego], w drugi dzie\u0144 [oktawy] Zes\u0142ania Ducha \u015awi\u0119tego, po nader uroczystej procesji, w kt\u00f3rej wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 tyle ludzi, \u017ce czego\u015b podobnego w Pradze nie pami\u0119tano, postawiony zosta\u0142 krzy\u017c. Jakkolwiek za\u015b niemal wszyscy obecni byli heretykami, g\u0142\u00f3wnymi wrogami krzy\u017ca Chrystusowego i religii katolickiej, wszystko odby\u0142o si\u0119 bez \u017cadnej zniewagi.<\/p>\r\n

5. Zaaran\u017cowawszy jedno wielkie pomieszczenie na kszta\u0142t ko\u015bcio\u0142a, tam te\u017c odprawiali Msze i tam g\u0142oszone by\u0142y kazania do t\u0142umnie przybywaj\u0105cych. Brat Wawrzyniec z wielk\u0105 swobod\u0105 g\u0142osi\u0142 przeciwko heretykom, konfutuj\u0105c ich herezje; jednak – wbrew obawom wielu – nic mu si\u0119 nie sta\u0142o.<\/p>\r\n

6. Po postawieniu krzy\u017ca w Pradze, komisarz uda\u0142 si\u0119 stamt\u0105d do Wiednia w Austrii, gdzie – dzi\u0119ki \u0142askawej przychylno\u015bci najja\u015bniejszego arcyksi\u0119cia Macieja, obecnego cesarza – uzyskano miejsce i tego\u017c samego roku, w miesi\u0105cu lipcu, wzniesiono krzy\u017c i rozpocz\u0119to budow\u0119, kt\u00f3r\u0105 te\u017c rych\u0142o uko\u0144czono. Ko\u015bci\u00f3\u0142 dedykowany by\u0142 Panu Bogu pod tytu\u0142em naszego serafickiego ojca \u015bwi\u0119tego Franciszka.<\/p>\r\n

7. Tego samego roku komisarz, ulegaj\u0105c naleganiom najja\u015bniejszego arcyksi\u0119cia Ferdynanda, uda\u0142 si\u0119 do Grazu w Styrii, przyjmuj\u0105c tam tak\u017ce miejsce, pod wezwaniem \u015bwi\u0119tego Antoniego z Padwy, jak tego sobie \u017cyczy\u0142a najja\u015bniejsza wysoko\u015b\u0107 [arcyksi\u0105\u017c\u0119 Ferdynand]; budow\u0119 rozpocz\u0119to jednak dopiero kolejnego roku.<\/p>\r\n

8. Podczas gdy komisarz znajdowa\u0142 si\u0119 poza Prag\u0105, usta\u0142a zaraza, a cesarz wr\u00f3ci\u0142 z Pilzna, okazuj\u0105c zadowolenie z przybycia braci do Pragi. Zechcia\u0142 te\u017c zobaczy\u0107 ich miejsce i zaaprobowa\u0142 jego wyb\u00f3r. Po niewielu dniach jednak zacz\u0105\u0142 zachowywa\u0107 si\u0119 inaczej, a nad zakonnikami rozp\u0119ta\u0142o si\u0119 wielkie prze\u015bladowanie. Heretycy pomstowali, \u017ce wbrew statutom kr\u00f3lestwa wprowadzono do\u0144 nowych ludzi, bez wiedzy stan\u00f3w wybranych i sejmu. Tote\u017c nalegali, aby cesarz przegoni\u0142 ich z kr\u00f3lestwa. Pos\u0142ugiwali si\u0119 przy tym jednym z szambelan\u00f3w cesarskich, kalwinist\u0105 Makowskym, a maj\u0105c tak zdatne narz\u0119dzie, z wielk\u0105 furi\u0105 zabiegali o wydalenie nas [z kr\u00f3lestwa]. Tak zasi\u0119 nastawali, \u017ce a\u017c roznios\u0142a si\u0119 po mie\u015bcie pog\u0142oska, jakoby cesarz powiedzia\u0142, i\u017c nic nie wiedzia\u0142 o przybyciu braci i \u017ce ani ich nie zaprosi\u0142, ani te\u017c nie pozwoli\u0142 przyby\u0107.<\/p>\r\n

9. Co wi\u0119cej, znajdowa\u0142 si\u0119 pod\u00f3wczas w Pradze pewien heretyk, bardzo s\u0142awny astrolog, zwany Tycho Brahe, nader ceniony przez cesarza. Powiedzia\u0142 on jego wysoko\u015bci, by by\u0142 ostro\u017cny, bo mia\u0142 umrze\u0107 z r\u0119ki potwora. Gdy za\u015b cesarz zapyta\u0142, c\u00f3\u017c by to m\u00f3g\u0142 by\u0107 za potw\u00f3r, [astrolog] odrzek\u0142, \u017ce nie widzia\u0142 nic potworniejszego od kapucyn\u00f3w. Zrobi\u0142o to wielkie wra\u017cenie na cesarzu, kt\u00f3ry z usposobienia by\u0142 ponury i nad wyraz depresyjny. Zacz\u0105\u0142 ju\u017c nie m\u00f3wi\u0107, lecz rozkazywa\u0107 swoim ministrom, aby wygonili precz kapucyn\u00f3w.<\/p>\r\n

10. Jako jednak, \u017ce w owym czasie wszyscy najwa\u017cniejsi ministrowie kr\u00f3lestwa byli katolikami, nie chcieli uczyni\u0107 czego\u015b, co zniewa\u017ca\u0142oby religi\u0119 katolick\u0105. Ta uci\u0105\u017cliwa sytuacja trwa\u0142a sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Widz\u0105c, \u017ce cesarz nie mo\u017ce si\u0119 uspokoi\u0107, w ko\u0144cu nawet i katolicy uznali, \u017ce lepiej, aby kapucyni sobie poszli, by nie sta\u0107 si\u0119 przyczyn\u0105 \u015bmierci jego wysoko\u015bci. Tak wi\u0119c, po dojrza\u0142ym namy\u015ble, komisarz powzi\u0105\u0142 decyzj\u0119 o wymarszu; o czym powiedzia\u0142 z pulpitu, powoduj\u0105c tym, \u017ce wiele wylano \u0142ez. Skoro jednak cesarz dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce zakonnicy mieli ju\u017c i\u015b\u0107, pos\u0142a\u0142 do nich m\u00f3wi\u0105c, \u017ce on ich nie wygania – i \u017ce maj\u0105 zosta\u0107. Z tym za\u015b jego s\u0142owem, gasn\u0105\u0107 pocz\u0119\u0142a ta po\u017coga prze\u015bladowania, kt\u00f3ra rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 ju\u017c wsz\u0119dy.<\/p>\r\n

11. Nie pozostawi\u0142a atoli Boska sprawiedliwo\u015b\u0107 bez s\u0142usznej kary dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych motor\u00f3w onego prze\u015bladowania. Astrolog p\u0119k\u0142 w czasie uczty z nadmiaru picia; zmar\u0142 \u015bmierci\u0105 raptown\u0105 i poszed\u0142 dotrzyma\u0107 towarzystwa Epulonowi [bogaczowi z przypowie\u015bci o biednym \u0141azarzu]. Makovsky za\u015b, popad\u0142szy w nie\u0142ask\u0119 Jego Wysoko\u015bci, zosta\u0142 nies\u0142awnie skazany ad perpetuas carceres<\/em>, wiod\u0105c \u017cycie w skrajnej n\u0119dzy.<\/p>\r\n

12. W roku 1601, kiedy w kr\u00f3lestwie W\u0119gier trwa\u0142a wojna pomi\u0119dzy Cesarzem a Turkiem, komisarz otrzyma\u0142 dwa breve apostolskie z poleceniem, aby czterej zakonnicy udali si\u0119 z wojskiem na W\u0119gry: dwaj na pro\u015bb\u0119 marsza\u0142ka polnego, a dwaj dla jednego z g\u0142\u00f3wnych pu\u0142kownik\u00f3w b\u0119d\u0105cego faworytem Jego Wysoko\u015bci. Komisarz, maj\u0105c bardzo ma\u0142o braci i niezbyt zdatnych do takiej imprezy, podj\u0105\u0142 rezolucj\u0119, i\u017cby si\u0119 samemu wybra\u0107 razem z trzema bra\u0107mi. Wyruszy\u0142 z Wiednia z Najja\u015bniejszym Maciejem, g\u0142\u00f3wnodowodz\u0105cym. Uda\u0142 si\u0119 do Jawaryna [Gy\u00c5\u2018r], a nast\u0119pnie do Ostrzyhomia, aby nast\u0119pnie p\u00f3j\u015b\u0107 pod Alba Reale, gdzie znajdowa\u0142 si\u0119 ob\u00f3z cesarski pod dow\u00f3dztwem komendanta generalnego, ksi\u0119cia de Mercoeur, kt\u00f3ry zaatakowa\u0142 by\u0142 t\u0119 fortec\u0119 (co by\u0142a w mocy Turk\u00f3w) i w ci\u0105gu kilku dni wzi\u0105\u0142 j\u0105 si\u0142\u0105, zanim Najja\u015bniejszy Maciej przyby\u0142 na to przedsi\u0119wzi\u0119cie.<\/p>\r\n

13. Poniewa\u017c jednak spodziewano si\u0119 nadej\u015bcia Turk\u00f3w, komisarz uda\u0142 si\u0119 do obozu cesarskiego w Alba Reale – i tego samego dnia, w kt\u00f3rym przyby\u0142 do\u0144, nadszed\u0142 oto tak\u017ce tabor turecki: wojsko zaiste pot\u0119\u017cne, licz\u0105ce wi\u0119cej jak osiemdziesi\u0105t tysi\u0119cy zbrojnych: ludzi dobrze wyposa\u017conych, dobrze uzbrojonych i wypocz\u0119tych. Tego samego dnia zacz\u0119to potyka\u0107 si\u0119 \u015bmia\u0142o. Nazajutrz, dziesi\u0105tego pa\u017adziernika, tak\u0105 poczyniono potyczk\u0119, i\u017c prawie bitw\u0105 by\u0142a. O godzinie jedenastej atoli wys\u0142a\u0142 Turek herolda, aby wyzwa\u0107 naszych na bitw\u0119.<\/p>\r\n

14. Najja\u015bniejszy Maciej wys\u0142a\u0142 swego koniuszego wi\u0119kszego do naszego komisarza, prosz\u0105c go, aby zechcia\u0142 powiedzie\u0107 kazanie, wzywaj\u0105c wojsko do dzielnej walki za nasz\u0105 \u015bwi\u0119t\u0105 wiar\u0119 i dodaj\u0105c mu ducha. Tak te\u017c uczyni\u0142 tego\u017c poranku, wobec ca\u0142ego obozu cesarskiego postawionego w gotowo\u015b\u0107 bojow\u0105. Jako temat wzi\u0105\u0142 s\u0142owa: Iudea et Ierusalem, nolite timere: cras egrediemini, et Dominus erit vobiscum<\/em>, opowiadaj\u0105c histori\u0119, kt\u00f3r\u0105 czyta si\u0119 w Drugiej Ksi\u0119dze Kronik w rozdz. 20, gdzie znajduj\u0105 si\u0119 powy\u017csze s\u0142owa i gdzie obiecuje si\u0119 ma\u0142ej liczbie ludzi z ludu Bo\u017cego zwyci\u0119stwo nad bardzo licznym i pot\u0119\u017cnym wojskiem niewiernych. Kaznodzieja ofiarowa\u0142 si\u0119 i\u015b\u0107 w bitwie ze swym krzy\u017cem w r\u0119ku przed wszystkimi – i tak te\u017c si\u0119 sta\u0142o.<\/p>\r\n

15. Nie walczy\u0142o si\u0119 atoli tego dnia, lecz nazajutrz, kiedy to ruszy\u0142 Turek napa\u015b\u0107 nasze wojsko, a zaj\u0105wszy kilka [dogodnych] miejsc, uderza\u0142 swoj\u0105 artyleri\u0105 poza nasze wa\u0142y. Sta\u0142o si\u0119 tedy konieczne, aby nasi zza wa\u0142\u00f3w wyszli walczy\u0107: i cho\u0107 wielkim by\u0142a przewaga nieprzyjaciela tak co do liczby, jak i po\u0142o\u017cenia oraz artylerii (by\u0142o bowiem trzeba, aby nieliczni i z niska szli walczy\u0107 przeciwko wielu, co byli wy\u017cej i z g\u00f3ry gromili naszych artyleri\u0105), w ka\u017cdym razie, skoro komisarz przeciwstawi\u0142 artylerii znak Krzy\u017ca, nie uczyni\u0142a ona naszym \u017cadnej szkody. On za\u015b szed\u0142 z krzy\u017cem na czele i wszystkim dodawa\u0142 animuszu. Wyszli tedy nasi z okop\u00f3w i posuwali si\u0119 naprz\u00f3d, tak piechota jak kawaleria, ku wzg\u00f3rzom, gdzie stali Turcy – i bez wielkiego oporu odebrali Turkom te miejsca, zdobywaj\u0105c ich artyleri\u0119 a ich samych zmuszaj\u0105c do ucieczki. I tak, p\u00f3\u017anym wieczorem wr\u00f3cili nasi do okop\u00f3w, mog\u0105c ca\u0142kiem zgodnie z prawd\u0105 m\u00f3wi\u0107, i\u017c B\u00f3g walczy\u0142 by\u0142 za nas.<\/p>\r\n

16. Rozproszone wojsko tureckie zebra\u0142o si\u0119 pospo\u0142u tego wieczora, mimo to jednak nast\u0119pnego dnia nie odwa\u017cy\u0142o si\u0119 wr\u00f3ci\u0107 do bitwy. Nasi zmienili ulokowanie, wed\u0142ug takiego porz\u0105dku by m\u00f3c walczy\u0107, i w poniedzia\u0142ek rano, znalaz\u0142szy miejsce stosowne do wydania bitwy, wydali w otwartym polu bitw\u0119 Turkowi. Dwa zast\u0119py roz\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 w szyku jeden naprzeciw drugiego i od samego rana rozpocz\u0119\u0142y ostrza\u0142 obie artylerie, awangardy za\u015b utarczki.<\/p>\r\n

17. Komisarz szed\u0142 ze swym krzy\u017cem, dodaj\u0105c otuchy ca\u0142emu naszemu wojsku, od jednego szwadronu do drugiego szwadronu, od jednego regimentu do drugiego regimentu i z jednego skrzyd\u0142a na drugie. A \u017co\u0142dactwo [protestanckie], kt\u00f3re kiedy by\u0142 przyszed\u0142 do obozu, szydzi\u0142o z niego, wygwizduj\u0105c go i krzycz\u0105c za nim \u201eWolf, Wolf! M\u00f6nch Wolf!\u201d, co znaczy wilk, wilk, mnich wilk <\/em>(bo tak heretycy maj\u0105 w zwyczaju nazywa\u0107 zakonnik\u00f3w), w dniu bitwy atoli zgo\u0142a inaczej go traktowali. Patrzyli na\u0144 z rado\u015bci\u0105, czynili znaki uszanowania, wielu za\u015b przykl\u0119ka\u0142o tak\u017ce kiedy ich mija\u0142. Katolicy za\u015b wszyscy na wy\u015bcigi biegli, by otrzyma\u0107 jego b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo i uca\u0142owa\u0107 niesiony przeze\u0144 krzy\u017c.<\/p>\r\n

18. Pot\u0119dze znaku Krzy\u017ca \u015bwi\u0119tego przypisano to, i\u017c artyleria turecka nie uczyni\u0142a naszym niewielkiej nawet szkody, podczas gdy nasza czyni\u0142a ogromne straty Turkom, kt\u00f3rzy mniemali, i\u017c kapucyn (kt\u00f3rego doskonale widzieli jak szed\u0142 przez ca\u0142e pole bitwy i przechodzi\u0142 przed ich wojskiem) by\u0142 jakim\u015b nekromant\u0105. Bitwa nie rozpoczyna\u0142a si\u0119 a\u017c do po\u0142udnia, kiedy to prawe skrzyd\u0142o wojska tureckiego z wielk\u0105 furi\u0105 natar\u0142o na nasze skrzyd\u0142o lewe, b\u0119d\u0105ce najs\u0142absz\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 wojska naszego. Walcz\u0105c atoli nasi dzielnie, zmusili atakuj\u0105cych do odwrotu, k\u0142ad\u0105c trupem trzech wa\u017cnych dow\u00f3dc\u00f3w wojska tureckiego: basz\u0119 Budy, bejlerbeja Grecji i pewnego oficera spo\u015br\u00f3d najprzedniejszych w ich obozie. Po tym niepowodzeniu Turcy nie mieli wi\u0119cej odwagi, aby wszcz\u0105\u0107 na nowo walk\u0119. Z nastaniem nocy obydwa wojska wycofa\u0142y si\u0119 do swoich tabor\u00f3w, nasi dzi\u0119kowali za\u015b Bogu za zwyci\u0119stwo i przypisywali je mocy znaku \u015bwi\u0119tego krzy\u017ca. Rzecz ta sta\u0142a si\u0119 szeroko znana i rozpowiadana jako Bo\u017ce dzie\u0142o i wielu spo\u015br\u00f3d heretyk\u00f3w, kt\u00f3rzy widzieli to, co si\u0119 wydarzy\u0142o, powiada\u0142o, \u017ce musi by\u0107 prawdziw\u0105 religia i wiara tego\u017c zakonnika, kt\u00f3ry poszed\u0142 tak pomi\u0119dzy niebezpiecze\u0144stwa, dodaj\u0105c wszystkim ducha i nie odnosz\u0105c \u017cadnego urazu. Tym sposobem uznawali i po\u015bwiadczali prawdziwo\u015b\u0107 religii katolickiej.<\/p>\r\n

19. W roku 1602 komisarz powr\u00f3cil z Czech do Italii, aby wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w kapitule generalnej, skoro za\u015b wybrano go genera\u0142em, wys\u0142a\u0142 do Pragi ojca Macieja z Sal\u00f2, kt\u00f3ry g\u0142osi\u0142 tam kazania i by\u0142 wielce doceniany przez ca\u0142y dw\u00f3r. O tym, co dzia\u0142o si\u0119 w tym czasie (a zw\u0142aszcza o procesji w Brandysie) mo\u017ce opowiedzie\u0107 ojciec Jakub z Sal\u00f2, kt\u00f3ry by\u0142 jego towarzyszem.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u015awi\u0119ty Wawrzyniec z Brindisi (ur. 22 lipca 1559 w Brindisi, zm. 22 lipca 1619 w Lizbonie), Doktor Ko\u015bcio\u0142a i bodaj najbardziej emblematyczna – cho\u0107 niestety i paradoksalnie bodaj najmniej znana – figura katolickiej Kontrreformacji by\u0142 nie tylko wielkim kaznodziej\u0105, teologiem, znawc\u0105 Pisma \u015awi\u0119tego i biblijnych j\u0119zyk\u00f3w; by\u0142 nie tylko znakomitym apologet\u0105 i polemist\u0105; nie tylko […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[135],"tags":[196],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/108932"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=108932"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/108932\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=108932"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=108932"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=108932"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}