{"id":107963,"date":"2019-05-17T09:51:50","date_gmt":"2019-05-17T13:51:50","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=107963"},"modified":"2019-05-21T13:49:07","modified_gmt":"2019-05-21T17:49:07","slug":"byly-papiez-benedykt-xvi-przerywa-milczenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=107963","title":{"rendered":"By\u0142y papie\u017c Benedykt XVI przerywa milczenie"},"content":{"rendered":"<p>11 kwietnia br. na \u0142amach niemieckiego miesi\u0119cznika \u201eKlerusblatt\u201d Benedykt XVI opublikowa\u0142 dwunastostronicowy tekst, w kt\u00f3rym zawar\u0142 swoje refleksje na temat skandali w Ko\u015bciele, b\u0119d\u0105cego ich skutkiem kryzysu oraz regularnych atak\u00f3w medi\u00f3w na jego instytucje. Jak wyja\u015bni\u0142 we wst\u0119pie, swoje przemy\u015blenia opublikowa\u0142 za zgod\u0105 watyka\u0144skiego Sekretarza Stanu kard. Piotra Parolina oraz papie\u017ca Franciszka.<\/p>\r\n<p>Warto\u015b\u0107 tego tekstu jest niezaprzeczalna &#8211; i to z kilku powod\u00f3w. W atmosferze powszechnej dezorientacji jego autor stara si\u0119 rzuci\u0107 \u015bwiat\u0142o na pewne niepokoj\u0105ce zjawiska, nie wahaj\u0105c si\u0119 przy tym ujawni\u0107 powa\u017cnych dysfunkcji w Ko\u015bciele, zar\u00f3wno w okresie minionym, jak i obecnym. Nale\u017cy doceni\u0107 odwag\u0119 tego aktu, kt\u00f3ry mo\u017cna postrzega\u0107 jako pewien rodzaj <em>mea culpa<\/em>. By\u0107 mo\u017ce na te przemy\u015blenia wp\u0142yn\u0119\u0142a w jaki\u015b spos\u00f3b coraz bli\u017csza perspektywa przekroczenia progu wieczno\u015bci?<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Krytyka ze strony medi\u00f3w<\/h4>\r\n<p>Mass-media wykaza\u0142y si\u0119 typow\u0105 dla siebie czujno\u015bci\u0105 i niebawem z rozmaitych stron zacz\u0119\u0142y si\u0119 podnosi\u0107 g\u0142osy krytyki wobec tak niewygodnej dla nich analizy, a w celu zdyskredytowania przes\u0142ania by\u0142ego prefekta Kongregacji Nauki Wiary by\u0142y wysuwane najbardziej absurdalne argumenty.<\/p>\r\n<p>Niekt\u00f3rzy stawiali tez\u0119, \u017ce zosta\u0142 on w jaki\u015b spos\u00f3b \u201ezmanipulowany\u201d przez swoje najbli\u017csze otoczenie, lub te\u017c podawali w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 jego autorstwo. Podnoszono r\u00f3wnie\u017c zastrze\u017cenia odno\u015bnie do czasu jego publikacji. Znany progresywny watykanista Marek Politi nie waha\u0142 si\u0119 napisa\u0107: \u201ePapie\u017c emeryt ma obowi\u0105zek zachowania milczenia\u201d, poniewa\u017c \u201ew najpowa\u017cniejszych momentach wy\u017csza hierarchia [Ko\u015bcio\u0142a] musi przemawia\u0107 jednym g\u0142osem; w przeciwnym razie przyczynia si\u0119 jedynie do pog\u0142\u0119bienia dezorientacji\u201d. Wyrazi\u0142 te\u017c opini\u0119, \u017ce Benedykt XVI znajduje si\u0119 \u201epod wp\u0142ywem ultrakonserwatywnych niemieckich kardyna\u0142\u00f3w Waltera Brandm\u00fcllera i Gerharda M\u00fcllera\u201d, by\u0142ego prefekta Kongregacji Nauki Wiary, kt\u00f3rego argenty\u0144ski papie\u017c usun\u0105\u0142 z urz\u0119du w 2017 r.; dw\u00f3ch pra\u0142at\u00f3w, kt\u00f3rzy &#8211; w jego opinii &#8211; mog\u0105 by\u0107 \u201ezaanga\u017cowani w rozleg\u0142\u0105 akcj\u0119 dywersyjn\u0105 maj\u0105c\u0105 na celu zrzucenie odpowiedzialno\u015bci za pedofili\u0119 w Ko\u015bciele na kultur\u0119 gejowsk\u0105 oraz zjawisko [powszechnej] utraty wiary\u201d.<\/p>\r\n<p>Wobec takich reakcji przemy\u015blenia by\u0142ego niemieckiego papie\u017ca zas\u0142uguj\u0105 na spokojn\u0105 i rzeczow\u0105 analiz\u0119. Zosta\u0142y one podzielone na trzy cz\u0119\u015bci: kontekst spo\u0142eczny, jego konsekwencje dla ludzi Ko\u015bcio\u0142a oraz poszukiwanie w\u0142a\u015bciwego rozwi\u0105zania.<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Cz\u0119\u015b\u0107 I: Przyczyny<\/h4>\r\n<p><strong>Kontekst spo\u0142eczny rewolucji seksualnej<\/strong><\/p>\r\n<p>Na wst\u0119pie Benedykt XVI zauwa\u017ca, \u017ce \u201ew latach 60. nast\u0105pi\u0142 potworny proces, kt\u00f3ry na tak\u0105 skal\u0119 nigdy nie mia\u0142 miejsca w historii. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce w ci\u0105gu 20 lat, od 1960 do 1980 r., dotychczas obowi\u0105zuj\u0105ce standardy w kwestiach seksualno\u015bci ca\u0142kowicie si\u0119 za\u0142ama\u0142y\u201d.<\/p>\r\n<p>Takie w\u0142a\u015bnie s\u0105 (wed\u0142ug Benedykta XVI &#8211; przyp. t\u0142um.) \u017ar\u00f3d\u0142a obecnych nadu\u017cy\u0107: skrajnie liberalna rewolucja z lat 60. XX wieku oraz agresywne wprowadzanie coraz bardziej zdeprawowanej edukacji seksualnej, czemu towarzyszy\u0142a inwazja pornografii, zalewaj\u0105cej ekrany kinowe oraz telewizyjne. Z biegiem czasu bojownicy panseksualizmu doszli do pochwa\u0142y oraz propagowania pedofilii.<\/p>\r\n<p>Przedstawiona analiza spotka\u0142a si\u0119 z siln\u0105 krytyk\u0105 ze strony \u201eautorytet\u00f3w\u201d medialnych, aby jednak wyrobi\u0107 sobie zdanie na t\u0119 kwesti\u0119, wystarczy si\u0119gn\u0105\u0107 chocia\u017cby do artyku\u0142u <em>Apologie de la p\u00c3\u00a9dophilie<\/em> (\u2018Obrona pedofilii\u2019) opublikowanego we francuskoj\u0119zycznej internetowej encyklopedii Wikipedia. Ju\u017c sam <em>Wst\u0119p<\/em> jest bardzo wymowny:<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Obrona pedofilii obejmuje wszystkie dzia\u0142ania, publikacje i wypowiedzi maj\u0105ce na celu doprowadzenie do spo\u0142ecznej akceptacji pedofilii lub te\u017c j\u0105 pochwalaj\u0105ce. Zjawisko to mo\u017cna by\u0142o zaobserwowa\u0107 g\u0142\u00f3wnie w czasie rewolucji seksualnej, zw\u0142aszcza w latach bezpo\u015brednio po wydarzeniach z roku 1968, przy czym by\u0142y we\u0144 zaanga\u017cowane nie tylko osoby same okre\u015blaj\u0105ce si\u0119 jako pedofile, ale tak\u017ce szerokie grono ich sympatyk\u00f3w. W tym okresie niekt\u00f3re osoby oraz grupy stara\u0142y si\u0119 przedstawia\u0107 pedofili\u0119 jako akceptowaln\u0105 form\u0119 poci\u0105gu seksualnego, kwestionowa\u0107 uznawane przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 kryterium wieku czy te\u017c poj\u0119cie seksualnego wykorzystywania nieletnich. W tym samym czasie sk\u0142onno\u015bci pedofilskie by\u0142y publicznie bronione przez przedstawicieli medi\u00f3w, polityk\u00f3w oraz intelektualist\u00f3w. Ruch ten nigdy nie zdoby\u0142 trwa\u0142ej i szerszej akceptacji spo\u0142ecznej, pomimo \u017ce w latach 70. niekt\u00f3re media oraz politycy udzielali mu ograniczonego poparcia.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>We Francji dzienniki w rodzaju \u201eLib\u00c3\u00a9ration\u201d od d\u0142u\u017cszego czasu prowadzi\u0142y kampanie na rzecz z\u0142agodzenia norm prawnych dotycz\u0105cych deprawacji nieletnich, po\u0142\u0105czone z wieloma petycjami podpisywanymi przez znane osobisto\u015bci, takie jak Aragon, Roland Barthes, Simona de Beauvoir, Franciszek Chatelet, Patryk Ch\u00c3\u00a9reau, Jakub Derrida, Franciszek Dolto, Micha\u0142 Foucault, Andrzej Glucksmann, Feliks Guattari, Bernard Kouchner, Jakub Lang, Alan Robbe-Grillet, Jan Pawe\u0142 Sartre, Filip Sollers itd. Daniel Cohn-Bendit, jedna z g\u0142\u00f3wnych postaci rewolucji roku 1968, publicznie pochwala\u0142 pedofili\u0119, nawet z pi\u0119cioletnimi dziewczynkami. Benedykt XVI widzi w tym odra\u017caj\u0105cym spektaklu, kt\u00f3rego uczestnicy publicznie uznawali pedofili\u0119 jako co\u015b \u201enormalnego i dopuszczalnego\u201d, jedno ze \u017ar\u00f3de\u0142 deprawacji m\u0142odzie\u017cy, w tym ca\u0142ego pokolenia kap\u0142an\u00f3w, z kt\u00f3rych wielu porzuci\u0142o p\u00f3\u017aniej stan duchowny.<\/p>\r\n<p><strong>Ewolucja teologii moralnej<\/strong><\/p>\r\n<p>W tym samym czasie nast\u0105pi\u0142 \u201eupadek\u201d teologii moralnej oraz nauczania Ko\u015bcio\u0142a w kwestiach etycznych. By\u0142o to owocem prawdziwej rewolucji, zrodzonej ze \u015bwiadomej pogardy dla prawa naturalnego.<\/p>\r\n<p>Benedykt XVI pisze: \u201eA\u017c do II Soboru Watyka\u0144skiego katolicka teologia moralna opiera\u0142a si\u0119 w du\u017cej mierze na prawie naturalnym, podczas gdy Pismo \u015awi\u0119te by\u0142o przytaczane jedynie jako t\u0142o lub uzasadnienie. W zmaganiach soboru o nowe rozumienie Objawienia, opcja prawa naturalnego zosta\u0142a w du\u017cej mierze odrzucona, a domagano si\u0119 teologii moralnej opartej ca\u0142kowicie na Biblii\u201d.<\/p>\r\n<p>Wyznanie to jest niezwykle wa\u017cne, przyznano bowiem, \u017ce to sob\u00f3r ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za porzucenie prawa naturalnego. Analiza Benedykta XVI uznaje ten fakt, nie stwierdzaj\u0105c jednak r\u00f3wnocze\u015bnie, czy stanowi\u0142o to zerwanie z Tradycj\u0105. Teologia moralna nie mo\u017ce istnie\u0107 w oderwaniu od prawa naturalnego: \u0142aska nie niszczy natury, ale na niej buduje. Pr\u00f3ba odbudowy moralno\u015bci bez odwo\u0142ania si\u0119 do prawa naturalnego by\u0142aby czystym nonsensem (por. \u201eNouvelles de Chr\u00c3\u00a9tient\u00c3\u00a9\u201d nr 176, marzec-kwiecie\u0144 2019, ss. 5-9). Fa\u0142szywe jest r\u00f3wnie\u017c przeciwstawianie sobie prawa naturalnego oraz Objawienia, poniewa\u017c prawo naturalne jest zawarte w Pi\u015bmie \u015bw. &#8211; \u017ar\u00f3dle Objawienia &#8211; czego dowodem jest chocia\u017cby Dekalog. Prawo to jest wyryte w sercu cz\u0142owieka przez samego Boga, stw\u00f3rc\u0119 natury.<\/p>\r\n<p>Sytuacja ta sta\u0142a si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em licznych odchyle\u0144 nowej teologii, zw\u0142aszcza relatywizmu moralnego, kt\u00f3ry Benedykt XVI s\u0142usznie pot\u0119pia. D\u0105\u017cenie teolog\u00f3w do niezale\u017cno\u015bci od Magisterium postrzega jako zagro\u017cenie dla wolno\u015bci i hamulec post\u0119pu teologii oraz rodzaju ludzkiego. By\u0142y papie\u017c wspomina o kilku epizodach tego konfliktu. Pr\u00f3buje broni\u0107 siebie samego oraz Jana Paw\u0142a II, przypominaj\u0105c swoje w\u0142asne inicjatywy z okresu, kiedy by\u0142 prefektem Kongregacji Nauki Wiary. To w\u0142a\u015bnie pod jego kierownictwem zosta\u0142 opracowany nowy Katechizm Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, podczas gdy encyklika (Jana Paw\u0142a II &#8211; przyp. t\u0142um.) <em>Veritatis splendor<\/em>, pomimo swych ogranicze\u0144, potwierdza\u0142a istnienie nienaruszalnych fundament\u00f3w moralno\u015bci.<\/p>\r\n<p><strong>Ataki na Magisterium Ko\u015bcio\u0142a<\/strong><\/p>\r\n<p>Benedykt XVI pisze r\u00f3wnie\u017c o pojawieniu si\u0119 \u201etezy, \u017ce Magisterium Ko\u015bcio\u0142a przys\u0142uguje ostateczna kompetencja (\u00abnieomylno\u015b\u0107\u00bb) jedynie w sprawach wiary\u201d. W konsekwencji szeroko upowszechni\u0142o si\u0119 przekonanie, \u017ce \u201ekwestie moralno\u015bci nie mog\u0105 by\u0107 przedmiotem nieomylnych decyzji Magisterium Ko\u015bcio\u0142a\u201d.<\/p>\r\n<p>Cho\u0107 Benedykt XVI uznaje, \u017ce w tej hipotezie \u201ejest z pewno\u015bci\u0105 co\u015b s\u0142usznego\u201d &#8211; jaki\u015b element zapewniaj\u0105cy jej wewn\u0119trzn\u0105 sp\u00f3jno\u015b\u0107 &#8211; jednak broni istnienia \u201emorale minimum, kt\u00f3re jest nierozerwalnie zwi\u0105zane z podstawow\u0105 decyzj\u0105 wiary\u201d, bez kt\u00f3rego nie mog\u0142aby istnie\u0107 nieomylno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a oraz papie\u017ca w sferze wiary i moralno\u015bci. Najbardziej radykalni dysydenci, ignoruj\u0105c nawet to minimum, posuwaj\u0105 si\u0119 do twierdzenia \u017ce \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142 nie ma i nie mo\u017ce mie\u0107 \u017cadnej w\u0142asnej moralno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n<p>Odpowiedzi\u0105 Benedykta XVI jest jednoznaczne przypomnienie, \u017ce fundamentem ca\u0142ej moralno\u015bci jest prawda objawiona, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 cz\u0142owiek zosta\u0142 stworzony na obraz Boga, wiara w jednego Boga oraz pielgrzymi wymiar \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego. Podr\u00f3\u017cujemy ku naszej (wiecznej &#8211; przyp. t\u0142um.) ojczy\u017anie, za\u015b Ko\u015bci\u00f3\u0142 ma obowi\u0105zek chroni\u0107 wiernych ca\u0142ego \u015bwiata na tej drodze.<\/p>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<h4>Cz\u0119\u015b\u0107 II: Skutki<\/h4>\r\n<p>Druga cz\u0119\u015b\u0107 refleksji Benedykta XVI ukazuje spustoszenie b\u0119d\u0105ce skutkiem upadku etyki chrze\u015bcija\u0144skiej oraz za\u0142amania si\u0119 autorytetu Ko\u015bcio\u0142a w sferze moralno\u015bci. Krytykuje skutki, r\u00f3wnocze\u015bnie staraj\u0105c si\u0119 zdj\u0105\u0107 odpowiedzialno\u015b\u0107 za nie z soboru i b\u0119d\u0105cych jego nast\u0119pstwem reform. Uznaje przy tym jednak nieskuteczno\u015b\u0107 sankcji &#8211; oraz remedi\u00f3w &#8211; jakie sam Ko\u015bci\u00f3\u0142 stosowa\u0142 w okresie posoborowym.<\/p>\r\n<p><strong>Zerwanie z tradycyjnym modelem formacji seminaryjnej<\/strong><\/p>\r\n<p>By\u0142y prefekt Kongregacji Nauki Wiary, kt\u00f3ry jest doskonale zorientowany w tym zagadnieniu, zaczyna swe rozwa\u017cania od kwestii formacji kap\u0142a\u0144skiej. Otwarcie przyznaje, \u017ce \u201eproblem przygotowania do pos\u0142ugi kap\u0142a\u0144skiej w seminariach wi\u0105\u017ce si\u0119 w rzeczywisto\u015bci z szerokim za\u0142amaniem si\u0119 dotychczasowej formy tego przygotowania\u201d. Jak pisze, wskutek tego zerwania z dotychczasowym modelem formacji \u201ew r\u00f3\u017cnych seminariach powsta\u0142y kluby homoseksualne, kt\u00f3re dzia\u0142a\u0142y mniej lub bardziej otwarcie i znacz\u0105co zmieni\u0142y klimat w seminariach. W seminarium w po\u0142udniowych Niemczech mieszkali razem kandydaci do kap\u0142a\u0144stwa i kandydaci do \u015bwieckiej pos\u0142ugi referenta duszpasterstw\u201d. Tym ostatnim \u201eniekiedy towarzyszy\u0142a \u017cona i dziecko, a czasami ich dziewczyny. Klimat w seminarium nie m\u00f3g\u0142 pom\u00f3c w przygotowaniu do pos\u0142ugi kap\u0142a\u0144skiej\u201d.<\/p>\r\n<p>Stolica Apostolska wiedzia\u0142a o tych problemach &#8211; powszechnych zw\u0142aszcza w Stanach Zjednoczonych &#8211; i stara\u0142a si\u0119 je rozwi\u0105za\u0107 organizuj\u0105c wizytacje apostolskie. Jest to jedyna wzmianka o homoseksualizmie w seminariach (jak\u0105 znale\u017a\u0107 mo\u017cemy w analizie Benedykta XVI &#8211; przyp. t\u0142um.), cho\u0107 bez w\u0105tpienia r\u00f3\u017cnego rodzaju \u201eautorytetom\u201d medialnym trudno b\u0119dzie prze\u0142kn\u0105\u0107 nawet to\u2026<\/p>\r\n<p><strong>Zerwanie z dotychczasow\u0105 selekcj\u0105 kandydat\u00f3w na biskup\u00f3w<\/strong><\/p>\r\n<p>Benedykt XVI przyznaje r\u00f3wnie\u017c, \u017ce &#8211; w tym klimacie za\u0142amania si\u0119 moralno\u015bci &#8211; jedn\u0105 z konsekwencji wdra\u017cania postanowie\u0144 soboru by\u0142 wzrost liczby niekompetentnych pasterzy w wy\u017cszej hierarchii Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Jako kryterium mianowania nowych biskup\u00f3w by\u0142a teraz przede wszystkim ich \u201ekoncyliarno\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3r\u0105 oczywi\u015bcie mo\u017cna by\u0142o rozumie\u0107 na r\u00f3\u017cne sposoby. W rzeczywisto\u015bci w wielu cz\u0119\u015bciach Ko\u015bcio\u0142a usposobienie soborowe rozumiano jako postaw\u0119 krytyczn\u0105 lub negatywn\u0105 wobec obowi\u0105zuj\u0105cej do tej pory tradycji, kt\u00f3r\u0105 teraz nale\u017ca\u0142o zast\u0105pi\u0107 nowym, radykalnie otwartym stosunkiem do \u015bwiata. Pewien biskup, kt\u00f3ry wcze\u015bniej by\u0142 rektorem seminarium, zorganizowa\u0142 dla seminarzyst\u00f3w pokaz film\u00f3w pornograficznych, rzekomo z zamiarem uodpornienia ich na zachowania sprzeczne z wiar\u0105. Byli &#8211; nie tylko w Stanach Zjednoczonych Ameryki &#8211; pojedynczy biskupi, kt\u00f3rzy ca\u0142kowicie odrzucili katolick\u0105 tradycj\u0119 i d\u0105\u017cyli do rozwini\u0119cia w swoich diecezjach pewnego rodzaju nowej, nowoczesnej \u201ekatolicko\u015bci\u201d.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>W istocie nale\u017ca\u0142oby raczej m\u00f3wi\u0107 o prawdziwej \u201eczystce\u201d, kt\u00f3rej ofiarami padali biskupi przywi\u0105zani do Tradycji, systematycznym ich marginalizowaniu lub zast\u0119powaniu post\u0119powymi pra\u0142atami b\u0119d\u0105cymi entuzjastami nowych idei, idei soboru oraz <em>aggiornamento<\/em>, kt\u00f3rym usprawiedliwiano <em>de facto<\/em> wszystko. Kluczowe znaczenie mia\u0142o tu w\u0142a\u015bnie wdro\u017cenie w \u017cycie postanowie\u0144 soboru przez Paw\u0142a VI, kt\u00f3re znalaz\u0142o wyraz w selekcji kandydat\u00f3w na biskup\u00f3w. Temat ten zas\u0142uguje bez w\u0105tpienia na osobn\u0105 analiz\u0119.<\/p>\r\n<p><strong>Nieskuteczno\u015b\u0107 prawa kanonicznego<\/strong><\/p>\r\n<p>W dalszej cz\u0119\u015bci Benedykt XVI przechodzi bezpo\u015brednio do kwestii pedofilii oraz nieskuteczno\u015bci sankcji przewidywanych przez nowy Kodeks prawa kanonicznego. Ten ust\u0119p jest szczeg\u00f3lnie wymowny:<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Kwestia pedofilii sta\u0142a si\u0119 pal\u0105ca dopiero w drugiej po\u0142owie lat 80. By\u0142a ju\u017c problemem publicznym w Stanach Zjednoczonych, wi\u0119c biskupi szukali pomocy w Rzymie, poniewa\u017c prawo ko\u015bcielne, tak jak zosta\u0142o opracowane w nowym Kodeksie, nie wydawa\u0142o si\u0119 wystarczaj\u0105ce do podj\u0119cia niezb\u0119dnych dzia\u0142a\u0144. [\u2026] Zacz\u0119\u0142a si\u0119 powoli kszta\u0142towa\u0107 odnowa i pog\u0142\u0119bienie umy\u015blnie lu\u017ano skonstruowanego prawa karnego nowego Kodeksu.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>\u00c5\u00b9r\u00f3d\u0142em tego \u201eumy\u015blnie lu\u017ano skonstruowanego prawa\u201d by\u0142 w ocenie Benedykta XVI \u201epodstawowy problem w odbiorze prawa karnego. Tylko tak zwany gwarantyzm obowi\u0105zywa\u0142 jako \u00abkoncyliarny\u00bb. Oznacza to, \u017ce przede wszystkim nale\u017ca\u0142o zagwarantowa\u0107 prawa oskar\u017conych i to do tego stopnia, \u017ce w rzeczywisto\u015bci wykluczono jakiekolwiek skazanie. Jako przeciwwag\u0119 dla cz\u0119sto niewystarczaj\u0105cych mo\u017cliwo\u015bci obrony oskar\u017conych teolog\u00f3w, ich prawo do obrony w uj\u0119ciu gwarantyzmu zosta\u0142o rozszerzone do tego stopnia, \u017ce skazania by\u0142y praktycznie niemo\u017cliwe\u201d.<\/p>\r\n<p>Benedykt XVI usprawiedliwia sw\u0105 postaw\u0119 w spos\u00f3b nast\u0119puj\u0105cy: \u201eZr\u00f3wnowa\u017cone prawo kanoniczne [\u2026] musi zatem dostarcza\u0107 gwarancji nie tylko oskar\u017conemu [\u2026] Musi tak\u017ce chroni\u0107 wiar\u0119 [\u2026] Wiara, w og\u00f3lnej \u015bwiadomo\u015bci prawa, nie wydaje si\u0119 ju\u017c mie\u0107 rangi dobra wymagaj\u0105cego ochrony\u201d.<\/p>\r\n<p>W obliczu tego gwarantyzmu usi\u0142owano rozwi\u0105za\u0107 problem przenosz\u0105c uprawnienia do zajmowania si\u0119 tymi sprawami z Kongregacji ds. Duchowie\u0144stwa (w normalnym trybie odpowiedzialnej wszczynanie post\u0119powania ws. wykrocze\u0144 pope\u0142nianych przez kap\u0142an\u00f3w) na Kongregacj\u0119 Nauki Wiary, klasyfikuj\u0105c je jako \u201epowa\u017cne przest\u0119pstwa przeciwko wierze\u201d. Ta zmiana umo\u017cliwi\u0142a r\u00f3wnie\u017c stosowanie maksymalnego wymiaru kary, tj. wydalenia ze stanu duchownego, co w innym wypadku nie by\u0142oby mo\u017cliwe. Aby chroni\u0107 wiar\u0119, musia\u0142a zosta\u0107 wdro\u017cona prawdziwa procedura karna, z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 apelacji do Rzymu.<\/p>\r\n<p>W\u0142a\u015bnie w ten spos\u00f3b nieugi\u0119ta logika personalizmu, kt\u00f3ry stawia jednostk\u0119 ponad spo\u0142eczno\u015bci\u0105 oraz dobrem wsp\u00f3lnym, w praktyce uniemo\u017cliwia\u0142a Ko\u015bcio\u0142owi wymierzanie sprawiedliwo\u015bci w oparciu o Kodeks prawa kanonicznego z 1983 r. Od tamtej pory Kuria Rzymska w celu przezwyci\u0119\u017cenia tej przeszkody by\u0142a zmuszona ucieka\u0107 si\u0119 do rozmaitych wybieg\u00f3w prawnych, czego rezultaty nie zawsze by\u0142y satysfakcjonuj\u0105ce. Jednym s\u0142owem, panowa\u0142 w tych kwestiach ba\u0142agan\u2026<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<h4>Cz\u0119\u015b\u0107 III: Perspektywy<\/h4>\r\n<p>Benedykt XVI ko\u0144czy swe refleksje przedstawiaj\u0105c kilka propozycji rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\r\n<p><strong>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o istnieniu Boga, poniewa\u017c spo\u0142ecze\u0144stwo bez Boga znosi rozr\u00f3\u017cnienie pomi\u0119dzy dobrem a z\u0142em<\/strong><\/p>\r\n<p>Kieruj\u0105c sw\u00f3j tekst zasadniczo do kap\u0142an\u00f3w, Benedykt XVI wzywa ich do odnowienia ufno\u015bci w mi\u0142o\u015b\u0107 Bo\u017c\u0105, ale r\u00f3wnie\u017c do zdecydowanego potwierdzania Jego istnienia wobec \u015bwiata. Nale\u017cy uzna\u0107 fakt Bo\u017cej interwencji w histori\u0119 rodzaju ludzkiego, poniewa\u017c odrzucenie Boga prowadzi w konsekwencji do zniszczenia wolno\u015bci.<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Spo\u0142ecze\u0144stwo, w kt\u00f3rym B\u00f3g jest nieobecny &#8211; spo\u0142ecze\u0144stwo, kt\u00f3re Go nie zna i traktuje Go jakby nie istnia\u0142, jest spo\u0142ecze\u0144stwem, kt\u00f3re traci swoj\u0105 miar\u0119. Kiedy B\u00f3g umiera w spo\u0142ecze\u0144stwie, staje si\u0119 ono wolne &#8211; zapewniano nas. W rzeczywisto\u015bci \u015bmier\u0107 Boga w spo\u0142ecze\u0144stwie oznacza tak\u017ce koniec wolno\u015bci, poniewa\u017c umiera cel, kt\u00f3ry daje ukierunkowanie. I poniewa\u017c znika miara, kt\u00f3ra wskazuje nam kierunek, ucz\u0105c nas odr\u00f3\u017cniania dobra od z\u0142a. Spo\u0142ecze\u0144stwo Zachodu jest spo\u0142ecze\u0144stwem, w kt\u00f3rym B\u00f3g jest nieobecny w sferze publicznej i kt\u00f3ry nie ma mu nic do powiedzenia. I dlatego jest to spo\u0142ecze\u0144stwo, w kt\u00f3rym coraz bardziej zatraca si\u0119 miara cz\u0142owiecze\u0144stwa.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>To w\u0142a\u015bnie wskutek nieobecno\u015bci Boga niekt\u00f3rzy ludzie doszli do szerzenia swobody obyczajowej, a nawet pedofilii.<\/p>\r\n<p>Benedykt XVI zauwa\u017ca r\u00f3wnie\u017c, \u017ce obecnie ludzie Ko\u015bcio\u0142a nie m\u00f3wi\u0105 wystarczaj\u0105co du\u017co o Bogu w sferze publicznej. Zdaje si\u0119 ubolewa\u0107, \u017ce \u201enie by\u0142o ju\u017c mo\u017cliwe przyj\u0119cie w konstytucji europejskiej odpowiedzialno\u015bci przed Bogiem jako zasad\u0105 przewodni\u0105\u201d. Kogo jednak nale\u017cy o to wini\u0107, skoro od czasu II Soboru Watyka\u0144skiego w\u0142adze Ko\u015bcio\u0142a stara\u0142y si\u0119 doprowadzi\u0107 do likwidacji pa\u0144stw katolickich i usuni\u0119cia z ich konstytucji inwokacji do Tr\u00f3jjedynego Boga?<\/p>\r\n<p><strong>Kwestia liturgii<\/strong><\/p>\r\n<p>Benedykt XVI pisze dalej, \u017ce nie wystarcza jedynie pami\u0119ta\u0107 o istnieniu Boga &#8211; musimy r\u00f3wnie\u017c \u017cy\u0107 wcieleniem, zw\u0142aszcza poprzez Eucharysti\u0119; czyni przy tym do\u015b\u0107 szokuj\u0105ce spostrze\u017cenie:<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>II Sob\u00f3r Watyka\u0144ski s\u0142usznie skupi\u0142 si\u0119 na przywr\u00f3ceniu tego sakramentu Obecno\u015bci Cia\u0142a i Krwi Chrystusa, Obecno\u015bci Jego Osoby, Jego M\u0119ki, \u015amierci i Zmartwychwstania do centrum \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego i samej egzystencji Ko\u015bcio\u0142a. [\u2026] Eucharystia zostaje zdeprecjonowana do ceremonialnego gestu, kiedy uwa\u017ca si\u0119 za oczywisto\u015b\u0107, \u017ce grzeczno\u015b\u0107 wymaga, aby udzieli\u0107 jej na rodzinnych uroczysto\u015bciach czy przy takich okazjach jak \u015bluby i pogrzeby wszystkim tym, kt\u00f3rzy zostali zaproszeni z powod\u00f3w rodzinnych.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>Uwagi te mog\u0105 budzi\u0107 zdumienie, a zarazem wyra\u017anie ukazuj\u0105 ograniczenia analizy by\u0142ego papie\u017ca, kt\u00f3ry pozostaje przywi\u0105zany do reformy Paw\u0142a VI, ubolewaj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie, \u017ce liturgia sta\u0142a si\u0119 czym\u015b banalnym, poniewa\u017c zosta\u0142a odarta z <em>sacrum<\/em>. Jeszcze do tego powr\u00f3cimy.<\/p>\r\n<p><strong>Wiara w Ko\u015bci\u00f3\u0142<\/strong><\/p>\r\n<p>Na koniec Benedykt XVI przechodzi do analizy tajemnicy Ko\u015bcio\u0142a. Rozwodzi si\u0119 z b\u00f3lem nad r\u00f3\u017cnymi formami (pseudo) odnowy, kt\u00f3ra ostatecznie przynios\u0142a skutki odwrotne do zamierzonych. W podobny spos\u00f3b, w jaki pr\u00f3bowa\u0142 wyt\u0142umaczy\u0107, \u017ce II Sob\u00f3r Watyka\u0144ski pragn\u0105\u0142 \u201epowrotu\u201d do sakramentu Eucharystii (czego rezultaty s\u0105 raczej mizerne), usi\u0142uje wyja\u015bni\u0107. \u017ce sob\u00f3r chcia\u0142 uczyni\u0107 Ko\u015bci\u00f3\u0142 rzeczywisto\u015bci\u0105 nie tylko zewn\u0119trzn\u0105, ale te\u017c \u201eobudzi\u0107 go w duszach\u201d wiernych. 50 lat p\u00f3\u017aniej, \u201erozwa\u017caj\u0105c ten proces i spogl\u0105daj\u0105c na to, co si\u0119 wydarzy\u0142o, mia\u0142em pokus\u0119, by zmieni\u0107 to zdanie: \u00abKo\u015bci\u00f3\u0142 umiera w duszach\u00bb\u201d.<\/p>\r\n<p>To jednoznaczne przyznanie si\u0119 do pora\u017cki powinno by\u0142o doprowadzi\u0107 do odrzucenia eklezjologicznych zasad II Soboru Watyka\u0144skiego. Tak si\u0119 jednak nie sta\u0142o. Benedykt XVI przedstawia inne wyja\u015bnienie:<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 dzisiaj jest powszechnie postrzegany jako pewnego rodzaju aparat polityczny. M\u00f3wi si\u0119 o nim niemal wy\u0142\u0105cznie w kategoriach politycznych, a tyczy si\u0119 to nawet biskup\u00f3w, kt\u00f3rzy formu\u0142uj\u0105 swoje wyobra\u017cenia Ko\u015bcio\u0142a jutra niemal wy\u0142\u0105cznie w kategoriach politycznych. Kryzys spowodowany wieloma przypadkami nadu\u017cy\u0107 ze strony duchownych sk\u0142ania nas do postrzegania Ko\u015bcio\u0142a jako czego\u015b nieudanego, co teraz musimy ponownie wzi\u0105\u0107 w swoje r\u0119ce i ukszta\u0142towa\u0107 na nowo. Ale w\u0142asnor\u0119cznie skonstruowany przez nas Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie mo\u017ce stanowi\u0107 nadziei.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>Na polu Pa\u0144skim obok pszenicy zawsze znajdzie si\u0119 k\u0105kol, a w sieciach Ko\u015bcio\u0142a obok ryb dobrych &#8211; r\u00f3wnie\u017c ryby z\u0142e. Benedykt XVI ko\u0144czy sw\u0105 analiz\u0119 pi\u0119knym nawi\u0105zaniem do ust\u0119pu z Ksi\u0119gi Apokalipsy (12, 10), w kt\u00f3rym diabe\u0142 jest ukazany jako \u201eoskar\u017cyciel naszych braci\u201d, podobnie jak w Starym Testamencie oskar\u017ca\u0142 przed Bogiem Hioba.<\/p>\r\n<blockquote>\r\n<p>Naprzeciwko Boga Stw\u00f3rcy stoi diabe\u0142, kt\u00f3ry m\u00f3wi \u017ale o ca\u0142ej ludzko\u015bci i ca\u0142ym stworzeniu. M\u00f3wi nie tylko do Boga, ale przede wszystkim do ludzi: Sp\u00f3jrzcie, co ten B\u00f3g zrobi\u0142. Pozornie dobre stworzenie. A w rzeczywisto\u015bci jest ono pe\u0142ne n\u0119dzy i obrzydzenia. To znies\u0142awianie stworzenia jest w rzeczywisto\u015bci znies\u0142awianiem Boga. Ma ono dowie\u015b\u0107, \u017ce sam B\u00f3g nie jest dobry i w ten spos\u00f3b odci\u0105gn\u0105\u0107 nas od Niego. [\u2026] W obecnym oskar\u017caniu Boga chodzi nade wszystko o to, by zdyskredytowa\u0107 Jego Ko\u015bci\u00f3\u0142 w ca\u0142o\u015bci i w ten spos\u00f3b odci\u0105gn\u0105\u0107 nas od niego. Idea lepszego Ko\u015bcio\u0142a stworzonego przez nas samych jest w rzeczywisto\u015bci propozycj\u0105 diab\u0142a, za pomoc\u0105 kt\u00f3rej chce nas odci\u0105gn\u0105\u0107 od Boga \u017cywego, poprzez k\u0142amliw\u0105 logik\u0119, na kt\u00f3r\u0105 zbyt \u0142atwo dajemy si\u0119 nabiera\u0107. Nie, nawet dzisiaj Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie sk\u0142ada si\u0119 tylko ze z\u0142ych ryb i chwast\u00f3w. Ko\u015bci\u00f3\u0142 Bo\u017cy istnieje tak\u017ce dzisiaj i tak\u017ce dzisiaj jest on w\u0142a\u015bnie narz\u0119dziem, za pomoc\u0105 kt\u00f3rego B\u00f3g nas zbawia. Bardzo wa\u017cne jest przeciwstawianie k\u0142amstwom i p\u00f3\u0142prawdom diab\u0142a pe\u0142nej prawdy: Tak, w Ko\u015bciele jest grzech i z\u0142o. Ale tak\u017ce dzisiaj jest \u015bwi\u0119ty Ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry jest niezniszczalny.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n<p>Ten pi\u0119kny ust\u0119p, cho\u0107 krzepi\u0105cy, nie mo\u017ce jednak przes\u0142oni\u0107 istoty kryzysu, kt\u00f3rego \u017ar\u00f3d\u0142em jest bezkarne szerzenie fa\u0142szywych doktryn przez niegodnych pasterzy.<\/p>\r\n<h4>&nbsp;<\/h4>\r\n<h4>Komentarz<\/h4>\r\n<p><strong>Niekompletna analiza<\/strong><\/p>\r\n<p>Diagnoza postawiona przez Benedykta, cho\u0107 surowa i pozornie klarowna, jest oparta na objawach. Opisuje on chorob\u0119 na podstawie tego, w jaki spos\u00f3b manifestuje si\u0119 ona na zewn\u0105trz. Wymienia niekt\u00f3re z jej przyczyn, jednak nie jest w stanie zidentyfikowa\u0107 jej prawdziwych i najg\u0142\u0119bszych \u017ar\u00f3de\u0142, ani te\u017c nazwa\u0107 po imieniu samej choroby. W konsekwencji mo\u017ce zaproponowa\u0107 jedynie leczenie paliatywne, kt\u00f3re \u0142agodzi objawy choroby, nie docieraj\u0105c do jej \u017ar\u00f3de\u0142. Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce liberalna rewolucja w powa\u017cny spos\u00f3b naznaczy\u0142a spo\u0142ecze\u0144stwo, w kt\u00f3rym \u017cyjemy, i przyczyni\u0142a si\u0119 do wypaczenia sumie\u0144. Rewolucja ta zbieg\u0142a si\u0119 jednak w czasie z soborem, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142 si\u0119 \u201eodczytania znak\u00f3w czasu\u201d, aby odpowiedzie\u0107 na oczekiwania \u015bwiata. W konsekwencji Ko\u015bci\u00f3\u0142 zainicjowa\u0142 prawdziw\u0105 pow\u00f3d\u017a reform, kt\u00f3ra porwa\u0142a zar\u00f3wno wiernych, jak i pasterzy.<\/p>\r\n<p>Cho\u0107 w maju 1968 r. uznano, \u017ce nadszed\u0142 czas \u201eaby dokona\u0107 kategorycznego zerwania z przesz\u0142o\u015bci\u0105\u201d, II Sob\u00f3r Watyka\u0144ski przyj\u0105\u0142 t\u0119 zasad\u0119 ju\u017c wcze\u015bniej, usi\u0142uj\u0105c \u201edokona\u0107 kategorycznego zerwania z Tradycj\u0105\u201d. Duch ten jest wyra\u017anie dostrzegalny w tekstach soboru, np. <em>Dignitatis humanae<\/em>, <em>Unitatis redintegratio<\/em>, <em>Gaudium et spes<\/em>, jak r\u00f3wnie\u017c w r\u00f3\u017cnych deklaracjach og\u0142aszanych po jego zako\u0144czeniu. Rewolucja ta znajdowa\u0142a wyraz w wielu r\u00f3\u017cnych formach, zw\u0142aszcza w seminariach. M\u0142odzi kap\u0142ani i zakonnicy byli zatruwani atmosfer\u0105 materialistycznego, ateistycznego i pogr\u0105\u017conego w rozwi\u0105z\u0142o\u015bci \u015bwiata. Ju\u017c jeden ze slogan\u00f3w rewolucji roku 1968 g\u0142osi\u0142: \u201eZakazuje si\u0119 zakazywa\u0107\u201d. Pozbawiona swego fundamentu teologia moralna podj\u0119\u0142a to has\u0142o, akceptuj\u0105c relatywizm oraz odmawiaj\u0105c podporz\u0105dkowania si\u0119 Magisterium. Symptomy s\u0105 oczywiste. Jednak Benedykt XVI nie chce uzna\u0107 \u017ar\u00f3de\u0142 obecnego kryzysu w soborze oraz jego reformach, zamiast tego odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do stworzonej przez siebie tendencyjnej interpretacji &#8211; do s\u0142ynnej \u201ehermeneutyki zerwania\u201d, kt\u00f3rej przeciwstawia\u0142 \u201ehermeneutyk\u0119 ci\u0105g\u0142o\u015bci\u201d, do interpretacji, kt\u00f3ra mia\u0142a uwolni\u0107 <em>Vaticanum II<\/em> oraz p\u00f3\u017aniejsze Magisterium od wszelkiej odpowiedzialno\u015bci.<\/p>\r\n<p><strong>Niekwestionowana odpowiedzialno\u015b\u0107<\/strong><\/p>\r\n<p>Nale\u017cy powiedzie\u0107 bez ogr\u00f3dek, \u017ce w burzliwym okresie trwaj\u0105cym od lat 60. XX wieku do dnia dzisiejszego w\u0142adza nie dzia\u0142a\u0142a skutecznie, co mo\u017ce by\u0107 oznak\u0105 albo jej tragicznej s\u0142abo\u015bci, albo wsp\u00f3\u0142winy. Czy\u017c to jednak nie \u201e\u015bwi\u0119ty\u201d Pawe\u0142 VI kierowa\u0142 w\u00f3wczas \u0142odzi\u0105 \u015bw. Piotra? Czy w tej kwestii \u00f3w \u201e\u015bwi\u0119ty\u201d by\u0142 s\u0142aby czy te\u017c wsp\u00f3\u0142winny?<\/p>\r\n<p>Kiedy jaki\u015b skutek jest regularnie obserwowany, mo\u017cna na jego podstawie okre\u015bli\u0107 przyczyn\u0119 danego zjawiska. T\u0142umaczenie ca\u0142ego obecnego kryzysu sam\u0105 tylko b\u0142\u0119dn\u0105 hermeneutyk\u0105 jest niesatysfakcjonuj\u0105ce. Nale\u017cy by\u0107 konsekwentnym i mie\u0107 odwag\u0119 cofn\u0105\u0107 si\u0119 a\u017c do jego zarodk\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna dostrzec w soborze, bowiem w przeciwnym razie kwestionowa\u0142oby si\u0119 w istocie sam\u0105 zasad\u0119 przyczynowo\u015bci.<\/p>\r\n<p>\u015arodki podejmowane w celu rozwi\u0105zania problemu wydaj\u0105 si\u0119 jednoznacznie wskazywa\u0107 na \u017ar\u00f3d\u0142o choroby. Benedykt XVI jest zmuszony uzna\u0107 niedoskona\u0142o\u015b\u0107 nowego prawa kanonicznego oraz sw\u0105 w\u0142asn\u0105 niezdolno\u015b\u0107 do rozwi\u0105zania problem\u00f3w. Kto jednak promulgowa\u0142 ten kodeks? I id\u0105c dalej &#8211; kto by\u0142 zmuszony \u0142\u0105czy\u0107 ze sob\u0105 r\u00f3\u017cne \u015brodki zaradcze, same w sobie nieskuteczne? Czy nie by\u0142 to \u201e\u015bwi\u0119ty\u201d Jan Pawe\u0142 II?<\/p>\r\n<p>A jakie jest \u017ar\u00f3d\u0142o tej nieskuteczno\u015bci? &#8211; Jest nim wsp\u00f3\u0142czesna idea wolno\u015bci, wprowadzona za po\u015brednictwem personalizmu do ca\u0142ej legislacji Ko\u015bcio\u0142a i czyni\u0105ca j\u0105 praktycznie nieskuteczn\u0105 i bezsiln\u0105. To sama w\u0142adza zwi\u0105za\u0142a sobie r\u0119ce g\u0142osz\u0105c, \u017ce od tej pory nie ma ju\u017c zamiaru nikogo pot\u0119pia\u0107, jak o tym \u015bwiadcz\u0105 mowy wyg\u0142oszone przez Jana XXIII podczas otwarcia oraz Paw\u0142a VI podczas zamkni\u0119cia soboru.<\/p>\r\n<p>Co do za\u015blepienia w kwestii szkodliwo\u015bci reformy liturgicznej, to sprawia ona wra\u017cenie wr\u0119cz groteskowe. By\u0142y papie\u017c przypisuje soborowi dobre intencje i pi\u0119kne osi\u0105gni\u0119cia. Nast\u0119pnie zauwa\u017ca, \u017ce skutek jest katastrofalny, jednak usilnie stara si\u0119 nie sformu\u0142owa\u0107 wniosku, kt\u00f3ry sam si\u0119 tutaj narzuca. Fakt, \u017ce biskupi nie postrzegaj\u0105 ju\u017c Ko\u015bcio\u0142a inaczej ni\u017c tylko przez pryzmat polityki i socjologii, nie sk\u0142ania go do zakwestionowania warto\u015bci nowej eklezjologii wprowadzonej przez <em>Lumen gentium<\/em>. W\u0142a\u015bnie dlatego jego propozycje kuracji, pomimo pewnej warto\u015bci paliatywnej, nie b\u0119d\u0105 w stanie wykorzeni\u0107 samej choroby. Jak powiedzia\u0142 abp Lefebvre, modernizm jest rodzajem duchowego AIDS szerz\u0105cego si\u0119 w Ko\u015bciele, chorob\u0105 os\u0142abiaj\u0105c\u0105 organizm poprzez zniszczenie mechanizmu obronnego. Dotkni\u0119ci ni\u0105 ludzie nie s\u0105 ju\u017c w stanie rozpozna\u0107 zagro\u017cenia ani zastosowa\u0107 w\u0142a\u015bciwych \u015brodk\u00f3w, aby je wyeliminowa\u0107. Jedynie odnowienie wszystkich rzeczy w Chrystusie, poprzez wierno\u015b\u0107 Ko\u015bcio\u0142a jego w\u0142asnej tradycji, jego \u015bwi\u0119tym obrz\u0119dom, jego objawionej przez Boga doktrynie, jego nauczaniu moralnemu oraz wielowiekowej dyscyplinie b\u0119dzie w stanie skierowa\u0107 \u0142\u00f3d\u017a Piotrow\u0105 na w\u0142a\u015bciwy kurs oraz wypleni\u0107 z Ko\u015bcio\u0142a nadu\u017cycia, kt\u00f3re ju\u017c zbyt d\u0142ugo zniekszta\u0142caj\u0105 jego oblicze.<\/p>\r\n<div class=\"sources\">\r\n<p><strong>\u0179r\u00f3d\u0142o<\/strong><\/p>\r\n<ul>\r\n\t<li><a href=\"https:\/\/fsspx.news\/en\/news-events\/news\/benedict-xvi-ends-his-silence-47165\" rel=\"external noopener noreferrer\" data-wpel-link=\"external\" data-slimstat=\"5\">Benedict XVI Ends His Silence<\/a><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<p class=\"small\">Cytaty z analizy Benedykta XVI za: <a href=\"https:\/\/episkopat.pl\/benedykt-xvi-kosciol-a-skandal-wykorzystywania-seksualnego-pelny-tekst-polski\/\" rel=\"external noopener noreferrer\" data-wpel-link=\"external\" data-slimstat=\"5\">Benedykt XVI: Ko\u015bci\u00f3\u0142 a skandal wykorzystywania seksualnego (pe\u0142ny tekst polski)<\/a>.<\/p>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"11 kwietnia br. na \u0142amach niemieckiego miesi\u0119cznika \u201eKlerusblatt\u201d Benedykt XVI opublikowa\u0142 dwunastostronicowy tekst, w kt\u00f3rym zawar\u0142 swoje refleksje na temat skandali w Ko\u015bciele, b\u0119d\u0105cego ich skutkiem kryzysu oraz regularnych atak\u00f3w medi\u00f3w na jego instytucje. Jak wyja\u015bni\u0142 we wst\u0119pie, swoje przemy\u015blenia opublikowa\u0142 za zgod\u0105 watyka\u0144skiego Sekretarza Stanu kard. Piotra Parolina oraz papie\u017ca Franciszka. Warto\u015b\u0107 tego tekstu [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3,328],"tags":[393,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107963"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=107963"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107963\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=107963"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=107963"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=107963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}