{"id":107803,"date":"2019-05-04T09:07:04","date_gmt":"2019-05-04T13:07:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=107803"},"modified":"2020-05-18T20:03:46","modified_gmt":"2020-05-19T00:03:46","slug":"jan-pawel-ii-nieznany","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=107803","title":{"rendered":"Jan Pawe\u0142 II nieznany"},"content":{"rendered":"<p class=\"podpis_sz\"><small>Dodano: 2019-05-4 9:07 am<\/small><\/p>\r\n<p>[<em>Przypominamy artyku\u0142 pochodz\u0105cy z 1999 roku.<\/em>]<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><strong>Umieraj\u0105c na Krzy\u017cu, Jezus zni\u00f3s\u0142 Zakon przykaza\u0144 i&nbsp;przepis\u00f3w oraz przekre\u015bli\u0142 pismo Starego Testamentu przybiwszy go do Krzy\u017ca, a ustanowi\u0142 moc\u0105 Krwi, przelanej za ca\u0142y rodzaj ludzki, Testament Nowy. Tak naocznie dokona\u0142o si\u0119 wtedy przerzucenie z Prawa na Ewangeli\u0119, z Synagogi na Ko\u015bci\u00f3\u0142, z ofiar licznych na jedn\u0105 &#8211; jak wyra\u017ca si\u0119 \u015bw. Leon Wielki o Krzy\u017cu Pa\u0144skim &#8211; \u017ce, gdy Pan odda\u0142 ducha, rozdar\u0142a si\u0119 z gwa\u0142town\u0105 si\u0142\u0105 od wierzchu a\u017c do spodu mistyczna zas\u0142ona, zakrywaj\u0105ca sob\u0105 wn\u0119trze \u015bwi\u0105tyni i tajemnice \u015bwi\u0119to\u015bci<\/strong><\/p>\r\n<p class=\"mottoAuthor\" style=\"padding-left: 30px;\">Papie\u017c Pius XII, <i>Mystici Corporis Christi<\/i><\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p><strong>K<\/strong>si\u0105\u017cka Darcy O\u2019Briena pt. <i>Papie\u017c nieznany<\/i> jest obszernym opisem wieloletniej przyja\u017ani Jerzego Klugera z Karolem Wojty\u0142\u0105. Autor pisa\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 niejako pod dyktando Klugera, ale jej tre\u015b\u0107 konsultowa\u0142 tak\u017ce z Janem Paw\u0142em II. W ksi\u0105\u017cce zamieszczono zdj\u0119cie O\u2019Briena w prywatnej kaplicy Papie\u017ca w Watykanie. Ksi\u0105\u017ck\u0119 otwiera list Ojca \u015awi\u0119tego do Jerzego Klugera z 27 lutego 1998 r. oraz s\u0142owo wst\u0119pne ks. Tadeusza Stycznia SDS. Konsultantem polskiej edycji by\u0142 o. Wac\u0142aw Oszajca SI.<\/p>\r\n<p>Przyja\u017a\u0144 Papie\u017ca i Klugera datuje si\u0119 od przed wojny, kiedy to Jurek i Lolek (tak nazywano Karola Wojty\u0142\u0119) ucz\u0119szczali do tej samej szko\u0142y podstawowej i gimnazjalnej w Wadowicach. Wsp\u00f3lnie odpoczywali, uczyli si\u0119 itd. W 1937 r. razem odwiedzili wadowick\u0105 synagog\u0119. Znajomo\u015b\u0107 przetrwa\u0142a przez wiele lat. Czas wojny, okres prze\u015bladowa\u0144 \u017byd\u00f3w i Polak\u00f3w, przerwa\u0142 za\u017cy\u0142\u0105 przyja\u017a\u0144. Przez lata Kluger i Wojty\u0142a nie mogli si\u0119 odnale\u017a\u0107, pomocny w tym okaza\u0142 si\u0119 wyb\u00f3r arcybiskupa krakowskiego na papie\u017ca w 1978 r. Wtedy to Kluger postanowi\u0142 dotrze\u0107 do Jana Paw\u0142a II i odnowi\u0107 niezapomniane kole\u017ce\u0144stwo sprzed lat. O znaczeniu tej przyja\u017ani dla Papie\u017ca niech \u015bwiadczy fakt, \u017ce podczas ostatniej wizyty w ojczy\u017anie, podczas spotkania w Wadowicach, Jan Pawe\u0142 II, spogl\u0105daj\u0105c na miasto wskaza\u0142 na dom, w kt\u00f3rym mieszka\u0142 Jerzy Kluger.<\/p>\r\n<p>Dla nas najbardziej istotnym w\u0105tkiem ksi\u0105\u017cki O\u2019Briena jest temat stosunk\u00f3w katolicko-\u017cydowskich. Obaj bohaterowie <i>Papie\u017ca nieznanego<\/i> &#8211; Kluger i Jan Pawe\u0142 II &#8211; przyczynili si\u0119 do ca\u0142kowitej zmiany w stosunkach pomi\u0119dzy Ko\u015bcio\u0142em i Synagog\u0105. Kluger zosta\u0142 cz\u0142onkiem wielu gremi\u00f3w prowadz\u0105cych dialog katolicko-\u017cydowski, w tym najpowa\u017cniejszej organizacji zajmuj\u0105cej si\u0119 ekumeni\u0105 na tym odcinku &#8211; Mi\u0119dzynarodowego Katolicko-\u017bydowskiego Komitetu \u0141\u0105czno\u015bci. Na forum tej organizacji wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 on z kard. Willebrandsem, a cz\u0119sto te\u017c z samym Papie\u017cem. Dlatego niezwykle ciekawe jest spojrzenie Klugera na dialog katolicko-\u017cydowski. Kluger, nie b\u0119d\u0105c katolikiem, nie stroni od refleksji na temat posoborowych zmian w Ko\u015bciele. Podobnie czyni te\u017c autor ksi\u0105\u017cki Darcy O\u2019Brien &#8211; i to stanowi chyba najwi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 jego pracy.<\/p>\r\n<p>Przyk\u0142adem mo\u017ce tu by\u0107 analiza teologiczna pierwszej encykliki Jana Paw\u0142a&nbsp;II <i>Redemptor hominis<\/i>. Czytaj\u0105c t\u0119 encyklik\u0119 O\u2019Brien zauwa\u017ca, \u017ce wed\u0142ug wsp\u00f3\u0142czesnej nauki Ko\u015bcio\u0142a \u201erzymski katolicyzm nie jest jedyn\u0105 kopalni\u0105 prawdy religijnej, a duchowe o\u015bwiecenie mo\u017cna znale\u017a\u0107 r\u00f3wnie\u017c w innych wiarach\u201d, \u201ewiara w co\u015b nie oznacza niszczenia wierze\u0144 innych\u201d, \u201eka\u017cda istota ludzka na tej planecie uczestniczy w&nbsp;tajemnicy Chrystusa\u201d. Najciekawszy jest ko\u0144cowy wniosek: \u201etajemnica odkupienia nast\u0105pi\u0142a w chwili pocz\u0119cia Jezusa w&nbsp;\u0142onie Dziewicy Maryi\u201d (s. 51). Ta teza, wyra\u017anie zarysowana przez Papie\u017ca w&nbsp;<i>Redemptor hominis<\/i>, bardzo ucieszy\u0142a \u017byd\u00f3w, gdy\u017c uznali oni, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 porzuci\u0142 sw\u0105 tradycyjn\u0105 doktryn\u0119 o&nbsp;odpowiedzialno\u015bci \u017byd\u00f3w za \u015bmier\u0107 Chrystusa. Pomini\u0119ty tu zosta\u0142 aspekt ofiary naszego Pana, Jego m\u0119ki i odkupienia ludzko\u015bci przez sw\u0105 \u015bmier\u0107 na krzy\u017cu. Dzi\u0119ki temu problem odpowiedzialno\u015bci \u017byd\u00f3w za \u015bmier\u0107 Chrystusa oraz przekle\u0144stwo, kt\u00f3re na siebie \u015bci\u0105gn\u0119li, przesta\u0142 w og\u00f3le istnie\u0107, bo przecie\u017c sam akt Wcielenia odkupi\u0142 ju\u017c ludzko\u015b\u0107!<\/p>\r\n<p>Innym przyk\u0142adem niech b\u0119dzie stosunek do Soboru Watyka\u0144skiego II, a szczeg\u00f3lnie do deklaracji <i>Nostra aetate<\/i>. O\u2019Brien bez ogr\u00f3dek stwierdza, \u017ce tw\u00f3rc\u0105 tej deklaracji by\u0142 Jules Isaac (zob. <span style=\"text-decoration: underline;\"><a href=\"https:\/\/www.piusx.org.pl\/zawsze_wierni\/artykul\/211\">artyku\u0142 ks. K. Stehlina na temat dialogu katolicko-\u017cydowskiego<\/a>)<\/span>, kt\u00f3ry oskar\u017ca\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 o przygotowanie Holokaustu. Wsp\u00f3lnie z kard. Be\u0105 bra\u0142 on udzia\u0142 w&nbsp;zakulisowych dzia\u0142aniach, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do przyj\u0119cia przez Sob\u00f3r <i>Nostra aetate<\/i> (s. 334).<\/p>\r\n<p>W ksi\u0105\u017cce <i>Papie\u017c nieznany<\/i> pojawiaj\u0105 si\u0119 te\u017c charakterystyki watyka\u0144skich hierarch\u00f3w bior\u0105cych udzia\u0142 w dialogu z&nbsp;\u017bydami. Celem takich dzia\u0142a\u0144 mia\u0142o by\u0107 usuni\u0119cie z Kurii Rzymskiej wszystkich przeciwnik\u00f3w dialogu i tych, kt\u00f3rzy nie chcieli doprowadzi\u0107 do uznania przez Watykan pa\u0144stwa Izrael. Zdumiewa fakt, \u017ce wed\u0142ug O\u2019Briena, Kluger otrzymywa\u0142 z r\u0105k kard. Deskura charakterystyki os\u00f3b pracuj\u0105cych w Kurii Rzymskiej. \u201eKardyna\u0142 z w\u0142asnej woli obieca\u0142 przeprowadzi\u0107 dyskretne rozeznanie. Wyzna\u0142 on Jurkowi, i\u017c kilku zatwardzia\u0142ych antysemit\u00f3w ukrywa\u0142o si\u0119 w Sekretariacie Stanu. Doda\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce b\u0119dzie domaga\u0142 si\u0119, aby udost\u0119pnili mu oni konstytucje kilku pa\u0144stw arabskich, kt\u00f3re podejrzewa\u0142 o aprobowanie niewolnictwa i inne formy \u0142amania praw cz\u0142owieka. Gdyby uda\u0142o mu si\u0119 udowodni\u0107, \u017ce Watykan utrzymuje kontakty z takimi krajami, dostarczy\u0142oby to powodu, aby wymusi\u0107 ruch w sprawie Izraela\u201d &#8211; relacjonuje O\u2019Brien (s. 320). Kluger cz\u0119sto s\u0142ysza\u0142 z ust kard. Deskura s\u0142owa: \u201eProsz\u0119 uwa\u017ca\u0107 na tego. On nie jest w porz\u0105dku. Jest zajad\u0142ym antysemit\u0105 i prawdopodobnie powinien zosta\u0107 wydalony\u201d (s. 322). Inn\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra bezgranicznie ufa\u0142a zakulisowym dzia\u0142aniom Klugera by\u0142 obecny nuncjusz apostolski w Polsce abp J\u00f3zef Kowalczyk, kt\u00f3ry przyja\u017ani\u0142 si\u0119 z ambasadorem Izraela w Polsce Mironem Gordonem. By\u0107 mo\u017ce przyczyni\u0142 si\u0119 on do usuni\u0119cia si\u00f3str karmelitanek z O\u015bwi\u0119cimia (s. 389). Po s\u0142ynnym kazaniu Prymasa Glempa w Cz\u0119stochowie, w kt\u00f3rym Kardyna\u0142 broni\u0142 klasztoru karmelitanek w O\u015bwi\u0119cimiu, abp Kowalczyk zawiadomi\u0142 o tym niezw\u0142ocznie Klugera (s. 404). Interesuj\u0105cy jest opis postaci kard. Willebrandsa, odpowiedzialnego za ca\u0142o\u015b\u0107 dialogu z \u017bydami. W swoim watyka\u0144skim apartamencie Kardyna\u0142 eksponuje srebrn\u0105 menor\u0119, ta\u0142es \u017cydowski oraz szal modlitewny z siedmioma pasami. Pytany przez autora ksi\u0105\u017cki o to, \u201ejak to jest mo\u017cliwe, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie zaleca ju\u017c nawracania \u017byd\u00f3w po tylu wiekach istnienia odmiennej doktryny\u201d, kard. Willebrands odpowiada: \u201eNawracanie nie jest ani przejawem mi\u0142o\u015bci, ani m\u0105dro\u015bci!\u201d. I dodaje: \u201eWyznawanie wiary jest czym\u015b zupe\u0142nie innym ni\u017c pr\u00f3ba narzucania jej, nie tylko si\u0142\u0105, ale tak\u017ce pod gro\u017ab\u0105 wiecznego pot\u0119pienia i temu podobnych pogr\u00f3\u017cek\u201d (s. 344).<\/p>\r\n<p>Na stronach ksi\u0105\u017cki O\u2019Briena znajdujemy wyra\u017anie przeciwstawienie postaci Jana Paw\u0142a II i \u015bw. Piusa X. Ten ostatni to, wed\u0142ug Klugera i O\u2019Briena, wielki antysemita, kt\u00f3ry nie tylko chcia\u0142 nawraca\u0107 \u017cyd\u00f3w, ale te\u017c sprzeciwia\u0142 si\u0119 powstaniu pa\u0144stwa \u017cydowskiego. W&nbsp;<i>Papie\u017cu nieznanym<\/i> zacytowano zapis rozmowy \u015bw. Piusa X z przyw\u00f3dc\u0105 syjonist\u00f3w Teodorem Herzlem z 1904 r. Papie\u017c \u015bw. Pius X powiedzia\u0142 Herzlowi: \u201e\u017bydzi nie uznali naszego Pana, dlatego te\u017c my nie mo\u017cemy uzna\u0107 narodu \u017cydowskiego\u201d. Nast\u0119pnie Herzl zapewni\u0142 Papie\u017ca, \u017ce \u017bydzi nie prosz\u0105 o Jerozolim\u0119, tylko o \u201e\u015bwieck\u0105 ziemi\u0119\u201d. \u015awi\u0119ty odpowiedzia\u0142: \u201eNie mo\u017cemy tego popiera\u0107. Tak wi\u0119c je\u015bli przyjedziecie do Palestyny i osiedlicie tam sw\u00f3j nar\u00f3d, my b\u0119dziemy mieli ko\u015bcio\u0142y i duchownych do ochrzczenia was wszystkich. To by\u0142by niesamowity widok!\u201d (s. 340). R\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy Janem Paw\u0142em II a&nbsp;innymi papie\u017cami polega\u0142a na szczeg\u00f3lnej wra\u017cliwo\u015bci na sprawy \u017cydowskie. O\u2019Brien wskazuje tutaj na konflikt wok\u00f3\u0142 o\u015bwi\u0119cimskiego karmelu. Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II, jako pierwszy w dziejach papiestwa, na wyra\u017ane \u017c\u0105danie innowierc\u00f3w (\u017cyd\u00f3w) usun\u0105\u0142 obiekt kultu katolickiego. Zdaniem Klugera Papie\u017c, usuwaj\u0105c klasztor karmelitanek z O\u015bwi\u0119cimia w dniu 6 kwietnia 1993 r., sprzeciwi\u0142 si\u0119 \u201etriumfowi krzy\u017ca nad O\u015bwi\u0119cimiem\u201d (s. 388). W innym miejscu O\u2019Brien relacjonuje jedn\u0105 z rozm\u00f3w Papie\u017ca z Klugerem. Jan Pawe\u0142 II mia\u0142 podobno ubolewa\u0107 nad antysemityzmem Ko\u015bcio\u0142a. \u201eCo jaki\u015b czas, kontynuowa\u0142 papie\u017c, r\u00f3\u017cne synody i sobory ko\u015bcielne wprowadza\u0142y do prawa kanonicznego ograniczenia w stosunku do \u017byd\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 nie do przyj\u0119cia z ludzkiego punktu widzenia, nie wspominaj\u0105c chrze\u015bcija\u0144skiego\u201d. Papie\u017c wspomnia\u0142 tak\u017ce o nakazie palenia <i>Talmudu<\/i> oraz o tym, \u017ce od Soboru Latera\u0144skiego w 1215 r. wymagano od \u017byd\u00f3w noszenia znak\u00f3w identyfikacyjnych. Kluger zrozumia\u0142 ukryte znaczenie s\u0142\u00f3w Papie\u017ca: \u201eprawodawstwo ko\u015bcielne na przestrzeni wiek\u00f3w by\u0142o czasami dziwnie podobne do Ustaw Norymberskich\u201d (s. 327-328). Nieprzypadkowo recenzuj\u0105cy t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 Andrzej Talaga (<i>Papie\u017c nieznany<\/i>, \u201eNowe Pa\u0144stwo\u201d, 25 czerwca 1999) napisa\u0142, \u017ce je\u015bli Jan Pawe\u0142 II rzeczywi\u015bcie dokona\u0142by paraleli pomi\u0119dzy orzeczeniami Ko\u015bcio\u0142a na temat \u017byd\u00f3w a prawodawstwem nazistowskim, to \u201emo\u017cna by bez zmru\u017cenia oka przyzna\u0107 racj\u0119 lefebrystom sugeruj\u0105cym, \u017ce Jan Pawe\u0142 II jest heretykiem\u201d.<\/p>\r\n<p>I na koniec jeszcze jedno spostrze\u017cenie. Ot\u00f3\u017c autor <i>Papie\u017ca nieznanego<\/i> nie powstrzyma\u0142 si\u0119 te\u017c od pochwalenia Jana Paw\u0142a II za \u201eekskomunik\u0119 Lefebvre\u2019a\u201d. Przyznaje, \u017ce dla \u017byd\u00f3w Arcybiskup by\u0142 nie do zniesienia, gdy\u017c \u201eci\u0105gle nazywa\u0142 \u017byd\u00f3w pot\u0119pionymi i przekl\u0119tymi i nalega\u0142 na ich nawr\u00f3cenie\u201d. Dlatego \u017bydzi z rado\u015bci\u0105 przyj\u0119li \u201eekskomunik\u0119 Lefebvre\u2019a\u201d. O\u2019Brien twierdzi, \u017ce Jan Pawe\u0142 II \u201eekskomunikowa\u0142\u201d abp. Lefebvre za antysemityzm i \u201einne reakcyjne opinie\u201d (s. 359). Ciekawe, czy tak by\u0142o w istocie&#8230; <strong><span class=\"omega\">\u00ce\u00a9<\/span><\/strong><\/p>\r\n<p><strong><em>Tomasz Kubiak<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><small>D. O\u2019Brien, <i>Papie\u017c nieznany. Nie opisana dot\u0105d historia wieloletniej przyja\u017ani, kt\u00f3ra zmieni\u0142a stosunki pomi\u0119dzy katolikami i \u017cydami. Drogi \u017cycia Jana Paw\u0142a II i Jerzego Klugera<\/i>, ss. 431, fotografie, konsultacja o. Wac\u0142aw Oszajca SI, Warszawa 1999.<\/small><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dodano: 2019-05-4 9:07 am [Przypominamy artyku\u0142 pochodz\u0105cy z 1999 roku.] &nbsp; Umieraj\u0105c na Krzy\u017cu, Jezus zni\u00f3s\u0142 Zakon przykaza\u0144 i&nbsp;przepis\u00f3w oraz przekre\u015bli\u0142 pismo Starego Testamentu przybiwszy go do Krzy\u017ca, a ustanowi\u0142 moc\u0105 Krwi, przelanej za ca\u0142y rodzaj ludzki, Testament Nowy. Tak naocznie dokona\u0142o si\u0119 wtedy przerzucenie z Prawa na Ewangeli\u0119, z Synagogi na Ko\u015bci\u00f3\u0142, z ofiar [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[3],"tags":[32,53,51,101,41,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107803"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=107803"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107803\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=107803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=107803"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=107803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}