{"id":107617,"date":"2019-04-20T13:33:04","date_gmt":"2019-04-20T17:33:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=107617"},"modified":"2019-04-20T13:33:16","modified_gmt":"2019-04-20T17:33:16","slug":"kto-zabil-chrystusa-miedzy-prawda-a-polityczna-poprawnoscia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=107617","title":{"rendered":"Kto zabi\u0142 Chrystusa? Mi\u0119dzy Prawd\u0105 a polityczn\u0105 poprawno\u015bci\u0105"},"content":{"rendered":"

Trzeba wyra\u017anie oddzieli\u0107 teologi\u0119 od historii. W sensie teologicznym za \u015bmier\u0107 Jezusa odpowiadaj\u0105 wszyscy ludzie, wszyscy grzesznicy, a najbardziej chrze\u015bcijanie, bo to oni powinni mie\u0107 najwi\u0119ksz\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 z\u0142a. M\u00f3wi o tym wyra\u017anie Katechizm trydencki. Jednak zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da odpowied\u017a na to pytanie w sensie historycznym<\/em> – m\u00f3wi Pawe\u0142 Lisicki, redaktor naczelny tygodnika \u201eDo Rzeczy\u201d, autor ksi\u0105\u017cki \u201eKto zabi\u0142 Jezusa?\u201d.<\/strong><\/p>\r\n

\"Kto<\/p>\r\n

W Ewangelii arcykap\u0142an zadaje Chrystusowi proste pytanie: \u201eCzy Ty jeste\u015b Mesjasz, Syn Bo\u017cy?\u201d. Chrystus odpowiedzia\u0142 wprost: \u201eTak, Ja Nim jestem. Ale powiadam wam: Odt\u0105d ujrzycie Syna Cz\u0142owieczego, siedz\u0105cego po prawicy Wszechmocnego, i nadchodz\u0105cego na ob\u0142okach niebieskich\u201d. Wedle arcykap\u0142ana takie s\u0142owa to blu\u017anierstwo i dlatego Chrystus zas\u0142uguje na \u015bmier\u0107. Pi\u0142at jednak skazuje Pana Jezusa za uzurpacj\u0119 polityczn\u0105. Widz\u0105c, \u017ce s\u0142owa: \u201eWe\u017acie go i sami ukrzy\u017cujcie! Ja bowiem nie znajduj\u0119 w Nim winy\u201d jeszcze bardziej zaogniaj\u0105 napi\u0119t\u0105 sytuacj\u0119 i mog\u0105 grozi\u0107 buntem, prokurator postanawia wys\u0142a\u0107 Chrystusa na \u015bmier\u0107 krzy\u017cow\u0105 za to, \u017ce powiedzia\u0142, i\u017c jest Kr\u00f3lem. Czy mo\u017cna w zwi\u0105zku z tym postawi\u0107 tez\u0119, \u017ce Mesjasz zosta\u0142 skazany na \u015bmier\u0107 zar\u00f3wno z powod\u00f3w religijnych jak i politycznych?<\/em><\/strong><\/p>\r\n

To, \u017ce Jezus zosta\u0142 skazany na \u015bmier\u0107 zar\u00f3wno z powod\u00f3w religijnych jak i politycznych dobrze pokaza\u0142 w latach 60. XX wieku niemiecki biblista Josef Blinzler. Swoje argumenty precyzowa\u0142 w ka\u017cdym z kolejnych wyda\u0144 – a by\u0142o ich cztery – ksi\u0105\u017cki \u201eProces Jezusa\u201d. To wielki, wybitny uczony, nies\u0142usznie zapomniany. A mo\u017ce bardziej przemilczany? Dok\u0142adnie przeanalizowa\u0142 on przebieg tak procesu przed Sanhedrynem, kt\u00f3ry zako\u0144czy\u0142 si\u0119 wydaniem pierwszego wyroku \u015bmierci, jak i przed Pi\u0142atem. Oczywi\u015bcie, dla rzymskiego urz\u0119dnika oskar\u017cenie Jezusa o to, \u017ce ma siebie za Syna Cz\u0142owieczego, nie mia\u0142o wielkiego znaczenia. Dlatego \u017cydowscy przyw\u00f3dcy musieli tak przekszta\u0142ci\u0107 swoje oskar\u017cenie, \u017ceby nabra\u0142o ono charakteru politycznego, \u017ceby Pi\u0142at dostrzeg\u0142 w Jezusie nie religijnego marzyciela i cudotw\u00f3rc\u0119, rzecz z punktu widzenia polityki okupanta oboj\u0119tn\u0105, ale wichrzyciela, buntownika, niebezpiecznego radyka\u0142a. I to si\u0119 uda\u0142o. Na Jezusa wydano dwa wyroki: Sanhedryn skaza\u0142 go na \u015bmier\u0107 za blu\u017anierstwo, prefekt skaza\u0142 go za to, \u017ce nazywa\u0142 si\u0119 kr\u00f3lem \u017cydowskim.<\/p>\r\n

Ten wyrok wydany przez Sanhedryn ma oczywi\u015bcie kluczowe znaczenie. Po pierwsze t\u0142umaczy on nag\u0142e i powszechne odwr\u00f3cenie sympatii od Jezusa. Dlaczego Galilejczyk, kt\u00f3ry do tej pory cieszy\u0142 si\u0119 sympati\u0105 t\u0142um\u00f3w, dlaczego Ten, kt\u00f3ry przybywa\u0142 do Jerozolimy witany przez pielgrzym\u00f3w i radosne okrzyki, nagle zosta\u0142 tak ca\u0142kiem porzucony? Gdzie podziali si\u0119 Jego zwolennicy? Dlaczego si\u0119 pochowali i zamilkli? Dlaczego lud tak \u0142atwo da\u0142 si\u0119 uwie\u015b\u0107? Przyczyn\u0105 mo\u017ce by\u0107 w\u0142a\u015bnie wyrok skazuj\u0105cy wydany przez Sanhedryn i uznanie przez ten najwa\u017cniejszy wtedy organ \u017cydowski prawdziwo\u015bci oskar\u017cenia o blu\u017anierstwo.<\/p>\r\n

Co do wyroku politycznego, to trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce Pi\u0142at nie by\u0142 jego wielkim zwolennikiem. Ba, robi\u0142 wszystko co mo\u017cliwe, \u017ceby Jezusa uratowa\u0107 i uleg\u0142 dopiero wtedy, kiedy starsi, kap\u0142ani i faryzeusze postawili go pod \u015bcian\u0105. Wielu wsp\u00f3\u0142czesnych autor\u00f3w s\u0105dzi, \u017ce takie przedstawienie sprawy wynika z chrze\u015bcija\u0144skiego uprzedzenia. S\u0105dz\u0105 oni, \u017ce prawdziwym s\u0119dzi\u0105 i prawdziwym winowajc\u0105 by\u0142 Pi\u0142at, a w\u0142adze \u017cydowskie odegra\u0142y jedynie ma\u0142o istotn\u0105, marginaln\u0105 wr\u0119cz rol\u0119. Wskazuj\u0105 na sam charakter \u015bmierci – czyli krzy\u017c, kt\u00f3ry by\u0142 typow\u0105 kar\u0105 dla powsta\u0144c\u00f3w i buntownik\u00f3w oraz na win\u0119, jak\u0105 przypisano Jezusowi – to, \u017ce by\u0142, i uwa\u017ca\u0142 \u017ce jest kr\u00f3lem \u017bydowskim. Dlatego autorzy ci, kt\u00f3rzy dzi\u015b dominuj\u0105, s\u0105dz\u0105, \u017ce opisy waha\u0144 Pi\u0142ata, pokazanie jego niech\u0119ci do wydania wyroku skazuj\u0105cego, wreszcie akt umycia r\u0105k, wszystko to s\u0105 wymys\u0142y ewangelist\u00f3w, kt\u00f3rzy w ten spos\u00f3b pragn\u0119li oczerni\u0107 \u017byd\u00f3w i wybieli\u0107 prefekta rzymskiego. Wszystko to jednak tezy bezpodstawne.<\/p>\r\n

Przede wszystkim nie znajduj\u0105 one \u017cadnego oparcia w tekstach. Mo\u017cna ich broni\u0107 jedynie odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do logiki podejrze\u0144, czyli do zasady, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 to co przekazane jest podejrzane, a prawdziwe jest to, czego nie ma. Tylko \u017ce przyj\u0119cie takiej zasady egzegezy pozwala na ca\u0142kowit\u0105 dowolno\u015b\u0107. Nie ma \u017cadnej miary. Wszystko okazuje si\u0119 arbitralne. Jednak nawet je\u015bli uzna\u0107, \u017ce podejrzenia wsp\u00f3\u0142czesnych krytyk\u00f3w s\u0105 zasadne stoj\u0105 oni przed innym, jeszcze trudniejszym problemem: dlaczego je\u015bli Pi\u0142at wierzy\u0142 w s\u0142uszno\u015b\u0107 oskar\u017ce\u0144 przeciw Jezusowi nie zdecydowa\u0142 si\u0119 on na \u017cadn\u0105 form\u0119 represji przeciw uczniom Nazarejczyka? Gdyby faktycznie Pi\u0142at uzna\u0142, \u017ce Jezus stanowi niebezpiecze\u0144stwo dla porz\u0105dku rzymskiego, \u017ce jest buntownikiem, powsta\u0144cem, \u017ce chce dokona\u0107 zamachu na \u0142ad pa\u0144stwowy i cesarza, to z pewno\u015bci\u0105 od razu po straceniu Galilejczyka prefekt musia\u0142by rozpocz\u0105\u0107 prze\u015bladowania stronnik\u00f3w Jezusa. Tymczasem o tego rodzaju prze\u015bladowaniach nigdzie nie ma ani s\u0142owa. Przeciwnie, wszystkie wczesne przekazy chrze\u015bcija\u0144skie widz\u0105 g\u0142\u00f3wne zagro\u017cenie w \u017bydach a nie Rzymianach. Do lat 60 Iw. po Chr. Rzymianie zawsze jawi\u0105 si\u0119 jako ostoja bezpiecze\u0144stwa, spokoju. To oni chroni\u0105 chrze\u015bcijan przed prze\u015bladowaniami \u017byd\u00f3w. Brak represji przeciw uczniom Jezusa, to, \u017ce mogli oni swobodnie dzia\u0142a\u0107 w Jerozolimie i Judei mimo \u015bmierci swego za\u0142o\u017cyciela \u015bwiadczy o tym, \u017ce Pi\u0142at nie upatrywa\u0142 w nich wrog\u00f3w. Gdyby by\u0142o inaczej donosiciele i \u017co\u0142nierze szybko by sobie z nowym ruchem poradzili. Wyra\u017anie wida\u0107, \u017ce przekazy ewangeliczne s\u0105 prawdziwe. Wydanie wyroku skazuj\u0105cego trzeba by\u0142o na Pi\u0142acie wymusi\u0107. Przysta\u0142 on na to, bo nie chcia\u0142 doprowadzi\u0107 do napi\u0119cia a mo\u017ce i do wybuchu zamieszek. Kiedy jednak ju\u017c poby\u0142 si\u0119 znienawidzonego przez starszych i kap\u0142an\u00f3w Galilejczyka pozwoli\u0142 nowemu ruchowi dzia\u0142a\u0107 i rozwija\u0107 si\u0119.<\/p>\r\n

Jeden z element\u00f3w naszej wiary chrze\u015bcija\u0144skiej m\u00f3wi, \u017ce wszyscy jeste\u015bmy odpowiedzialni za \u015bmier\u0107 Pana Jezusa, poniewa\u017c umar\u0142 on na krzy\u017cu, aby odkupi\u0107 grzechy ca\u0142ego \u015bwiata i ca\u0142ej ludzko\u015bci. Dla mnie jest to bezsprzeczne. Sp\u00f3jrzmy jednak na to wydarzenie jedynie z pozycji historycznych, a nie teologicznych – kto ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za \u015bmier\u0107 Jezusa Chrystusa: Rzymianie czy \u017bydzi?<\/strong><\/em><\/p>\r\n

Trzeba wyra\u017anie oddzieli\u0107 teologi\u0119 od historii. W sensie teologicznym za \u015bmier\u0107 Jezusa odpowiadaj\u0105 wszyscy ludzie, wszyscy grzesznicy, a najbardziej chrze\u015bcijanie, bo to oni powinni mie\u0107 najwi\u0119ksz\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 z\u0142a. M\u00f3wi o tym wyra\u017anie Katechizm trydencki. Jednak zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da odpowied\u017a na to pytanie w sensie historycznym. Z tego co ju\u017c powiedzia\u0142em wynika wyra\u017anie, \u017ce udzia\u0142 Rzymian by\u0142 drugorz\u0119dny. Prefekt, o ile przeprowadzi\u0142 w\u0142asne, odr\u0119bne \u015bledztwo, to opar\u0142 si\u0119 na oskar\u017ceniu najwa\u017cniejszych \u017cydowskich przyw\u00f3dc\u00f3w. Oczywi\u015bcie, nie chodzi tu, je\u015bli m\u00f3wimy o sensie historycznym, o \u017byd\u00f3w po prostu, ale o tych cz\u0142onk\u00f3w Sanhedynu, kt\u00f3rzy wydali wyrok lub si\u0119 z nim zgadzali. Nie by\u0142a to jednak wcale ma\u0142a i nieliczna grupa, jak chc\u0105 to nam dzi\u015b wm\u00f3wi\u0107 niekt\u00f3rzy autorzy. Ewangelie przedstawiaj\u0105 dok\u0142adnie odwrotny obraz: pokazuj\u0105 one powszechne pot\u0119pienie Jezusa i bardzo nieliczne przyk\u0142ady sprawiedliwych, kt\u00f3rzy postanowili sta\u0107 przy nim – J\u00f3zefa z Arymatei, Nikodema. Wsz\u0119dzie wida\u0107 atmosfer\u0119 powszechnego strachu, l\u0119k, groz\u0119. W Dziejach wprost wspomina si\u0119 kilka razy o strachu \u201eprzed \u017bydami\u201d a nie Rzymianami, co mia\u0142oby miejsce, gdyby g\u0142\u00f3wnymi winowajcami byli prefekt i jego otoczenie.<\/p>\r\n

W M\u0119ce naszego Pana Jezusa Chrystusa wed\u0142ug \u015awi\u0119tego Jana czytamy: \u201eRzek\u0142 do nich Pi\u0142at: We\u017acie Go i sami ukrzy\u017cujcie! Ja bowiem nie znajduj\u0119 w Nim winy. Odpowiedzieli mu \u017bydzi: My mamy Prawo, a wed\u0142ug Prawa powinien On umrze\u0107, bo sam siebie uczyni\u0142 Synem Bo\u017cym\u201d. Istnieje wiele analiz historycznych m\u00f3wi\u0105cych wprost, \u017ce \u017bydzi mogli – w oparciu o swoje prawo – wykonywa\u0107 wyroki \u015bmierci na blu\u017aniercach, w tym na Panu Jezusie. Dlaczego jednak nie chcieli w Jego przypadku tego zrobi\u0107? Dlaczego woleli, \u017ceby to Rzymianie, m\u00f3wi\u0105c potocznie, wykonali za nich \u201ebrudn\u0105 robot\u0119\u201d?<\/strong><\/em><\/p>\r\n

Ot\u00f3\u017c problem polega na tym, \u017ce wszystkie te analizy, kt\u00f3re dowodz\u0105 rzekomych praw \u017byd\u00f3w do przeprowadzania wyrok\u00f3w \u015bmierci, maj\u0105 charakter apologetyczny. Wymy\u015blono je w XX wieku po to, \u017ceby w\u0142a\u015bnie przerzuci\u0107 ca\u0142\u0105 win\u0119 na Pi\u0142ata! Rozumowanie wygl\u0105da\u0142o nast\u0119puj\u0105co: skoro \u017bydzi mogli wykona\u0107 wyrok \u015bmierci na Jezusie i skoro typowym sposobem stracenia by\u0142o ukamienowanie i skoro wiemy, \u017ce Jezusa zgin\u0105\u0142 na krzy\u017cu, co by\u0142o rzymskim sposobem u\u015bmiercania, to \u017bydzi nie maj\u0105 ze \u015bmierci\u0105 Galilejczyka nic wsp\u00f3lnego. K\u0142\u00f3ci si\u0119 to jednak z tym co wiemy o sposobie sprawowania w\u0142adzy przez Rzymian, nie tylko w Judei ale i innych prowincjach. J\u00f3zef Flawiusz pisze wyra\u017anie, opisuj\u0105c przybycie w 6 r. po Chr. do Jerozolimy pierwszego prefekta rzymskiego, \u017ce mia\u0142 on w\u0142adz\u0119 wydawania wyrok\u00f3w \u015bmierci. Ka\u017cde inne rozumowanie wydaje si\u0119 niedorzeczne: na czym polega\u0142aby w\u0142adza okupanta, je\u015bli okupowani sami mieliby prawo skazywa\u0107 na \u015bmier\u0107 nie pytaj\u0105c go o zgod\u0119? To jawnie niedorzeczne. Gdyby tak mia\u0142a wygl\u0105da\u0107 w\u0142adza rzymska cesarstwo upad\u0142oby po kilku miesi\u0105cach. Wyobra\u017amy to sobie w praktyce: w\u0142adze \u017cydowskie dowiaduj\u0105 si\u0119, \u017ce jeden z \u017byd\u00f3w donosi Rzymianom tajne informacje i po prostu skazuj\u0105 go na \u015bmier\u0107. Og\u0142aszaj\u0105, \u017ce jest cudzo\u0142o\u017cnikiem, albo ba\u0142wochwalc\u0105, albo czarownikiem, a nast\u0119pnie wykonuj\u0105 wyrok. A prefekt rzymski patrzy bezradnie jak pod jego wzrokiem poddani skazuj\u0105 mu na \u015bmier\u0107 i zabijaj\u0105 jego ludzi. Czy to mo\u017cliwe? Od razu wida\u0107, \u017ce nie. Rzymianie musieli zachowa\u0107 dla siebie prawo wydawania wyrok\u00f3w \u015bmierci albo przynajmniej ich sankcjonowania.<\/p>\r\n

Mog\u0142y by\u0107 zatem tylko trzy przypadki, kiedy to \u017bydzi skazywali kogo\u015b na \u015bmier\u0107 i wykonywali wyrok. Po pierwsze mog\u0142o chodzi\u0107 o kr\u00f3tki okres, w kt\u00f3rym Rzymianie oddawali w\u0142adz\u0119. Tak by\u0142o w okresie 41-43 po Chr. kiedy to Herod Agryppa zabi\u0142 Jakuba Zebedeusza i wtr\u0105ci\u0142 do wi\u0119zienia Piotra. Tak by\u0142o w 62 roku, kiedy to kr\u00f3tki okres braku obecno\u015bci rzymskiego prokuratora wykorzysta\u0142 Annaniasz, posy\u0142aj\u0105c na \u015bmier\u0107 Jakuba, brata Pa\u0144skiego i innych chrze\u015bcijan.<\/p>\r\n

Po drugie mog\u0142o chodzi\u0107 o przypadki linczu, lub sprawiedliwo\u015bci ludowej, nad kt\u00f3r\u0105 nikt nie by\u0142 w stanie zapanowa\u0107. Po trzecie wreszcie mog\u0142y si\u0119 zdarzy\u0107 przypadki naruszenia, z\u0142amania prawa przez Sanhedryn – by\u0107 mo\u017ce mia\u0142o to miejsce podczas procesu Szczepana. Jednak tak do linczu jak i do z\u0142amania prawa mog\u0142o doj\u015b\u0107 w\u00f3wczas, kiedy gubernatora nie by\u0142o w Jerozolimie. Podczas \u015bwi\u0119ta Paschy w roku 30 Pi\u0142at specjalnie przyby\u0142 do Jerozolimy, \u017ceby nadzorowa\u0107 przebieg uroczysto\u015bci. Dlatego nie mo\u017cna by\u0142o wyda\u0107 wyroku skazuj\u0105cego i dokona\u0107 stracenia skaza\u0144ca bez jego zgody. Rzymski gubernator wykaza\u0142 si\u0119 s\u0142abo\u015bci\u0105 charakteru i tch\u00f3rzliwo\u015bci\u0105, albo, jak by\u015bmy to dzi\u015b powiedzieli, daleko id\u0105cym pragmatyzmem. Uleg\u0142 presji \u017cydowskich elit i podburzonego przez nie ludu. Nie jest prawd\u0105, \u017ce ewangelie go wybielaj\u0105, przeciwnie, ich opisy doskonale wydaj\u0105 si\u0119 pasowa\u0107 do tego, co wiemy o Pi\u0142acie z innych \u017ar\u00f3de\u0142, szczeg\u00f3lnie z pism J\u00f3zefa Flawiusza i z \u201ePoselstwa do Gajusza\u201d Filona z Aleksandrii. Pi\u0142at jest w nich pokazany jako krwawy, t\u0119py i przebieg\u0142y ma\u0142y despota, kt\u00f3ry za wszelk\u0105 cen\u0119 szuka konfliktu z \u017bydami i pragnie si\u0119 przypodoba\u0107 w g\u0142upi spos\u00f3b Tyberiuszowi. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce Pi\u0142at by\u0142 gubernatorem dziesi\u0119\u0107 lat, od roku 26 n.e. do 36 n.e. Co ciekawe, pozostawi\u0142 on na stanowisku najwy\u017cszego kap\u0142ana Kajfasza, zi\u0119cia niezwykle wp\u0142ywowego Annasza. Obie te rzeczy – d\u0142ugo\u015b\u0107 rz\u0105d\u00f3w i wzgl\u0119dnie dobre relacje z Kajfaszem – wskazuj\u0105 na to, \u017ce rzymski urz\u0119dnik nie m\u00f3g\u0142 by\u0107 tak ograniczony jak to pokazuj\u0105 \u017cydowscy autorzy.<\/p>\r\n

Marta Sordi, wybitna w\u0142oska historyk, napisa\u0142a, \u017ce to Pi\u0142at namawia\u0142 po 35 roku Tyberiusza do otwartego podej\u015bcia wobec chrze\u015bcijan. Jak wspomnia\u0142em, wi\u0119kszo\u015b\u0107 historyk\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych odrzuca prawdopodobie\u0144stwo takiego raportu, wys\u0142anego do Rzymu przez gubernatora. Dlaczego? W\u0142a\u015bciwie trudno powiedzie\u0107. Patrz\u0105c na rozw\u00f3j sytuacji w latach 30 w Judei z czysto politycznego punktu widzenia Rzymowi op\u0142aca\u0142o si\u0119 wspiera\u0107 chrze\u015bcijan. Wreszcie mieli do czynienia z \u017bydami (a w latach 30. I w. chrze\u015bcijanie byli niemal wy\u0142\u0105cznie \u017bydami) z grup\u0105, kt\u00f3ra porzuci\u0142a agresywny, antyrzymski i antypoga\u0144ski nacjonalizm. Wreszcie pojawi\u0142o si\u0119 w Judei ugrupowanie, kt\u00f3re mog\u0142o by\u0107 przeciwwag\u0105 dla d\u0105\u017c\u0105cych do wojny zelot\u00f3w. Je\u015bli powa\u017cnie traktujemy rzymsk\u0105 paremi\u0119 \u201edivide et impera\u201d, to raport Pi\u0142ata doskonale by j\u0105 realizowa\u0142.<\/p>\r\n

Czy to, \u017ce dzisiaj – 2 000 lat po \u015bmierci Pana Jezusa – zadajemy sobie pytanie, kto odpowiada za Jego \u015bmier\u0107 nie jest najdobitniejszym potwierdzeniem \u201eparszywo\u015bci czas\u00f3w\u201d w jakich przysz\u0142o nam \u017cy\u0107?<\/strong><\/em><\/p>\r\n

Na pewno to jeden z istotnych znak\u00f3w tego co w swojej powiastce nazwa\u0142em \u201eEpok\u0105 Antychrysta\u201d. Prosz\u0119 zauwa\u017cy\u0107, jakie to musi mie\u0107 niszcz\u0105cy wp\u0142yw na wiar\u0119 i na rozumienie misji Jezusa. Katolicy, chrze\u015bcijanie, zawsze wcze\u015bniej wierzyli, \u017ce Jezus, dok\u0142adnie tak jak przepowiedzieli to prorocy, zgin\u0105\u0142 odrzucony przez sw\u00f3j lud. Je\u015bli jednak lud go nie odrzuci\u0142, a zrobi\u0142a to nieliczna garstka arystokrat\u00f3w \u015bwi\u0105tynnych to w\u0142a\u015bciwie jaki jest metafizyczny sens \u015bmierci Zbawiciela? Wysz\u0142oby na to, \u017ce zgin\u0105\u0142 przez przypadek, jako ofiara drobnej intrygi. Ca\u0142y sp\u00f3r dziejowy Ko\u015bcio\u0142a i Synagogi o prawd\u0119 sta\u0142by si\u0119 pasmem nieporozumie\u0144. W og\u00f3le by\u0142oby to do\u015b\u0107 groteskowe: B\u00f3g przez wieki przez prorok\u00f3w zapowiada, \u017ce przyjdzie do swego ludu, by wybawi\u0107 go z grzech\u00f3w, wreszcie posy\u0142a do ludu swego Syna, ale lud Go nie rozpoznaje, a w\u0105ska klika arystokrat\u00f3w na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 Syna usuwa. Czy nie oznacza\u0142oby, \u017ce nie wype\u0142ni\u0142 On swojej misji?<\/p>\r\n

Je\u015bli Jezus nie zosta\u0142 odrzucony i skazany przez nar\u00f3d wybrany, a jedynie przez bli\u017cej niesprecyzowan\u0105 frakcj\u0119 \u015bwi\u0105tynn\u0105, to ca\u0142a opowie\u015b\u0107 o przepowiedzianym przez prorok\u00f3w Synu, kt\u00f3ry mia\u0142 cierpie\u0107 za lud, traci powag\u0119. Nie, ja wol\u0119 \u015bpiewa\u0107 i m\u00f3wi\u0107 s\u0142owami \u201eLudu m\u00f3j, ludu m\u00f3j\u201d, pami\u0119taj\u0105c, \u017ce tym ludem s\u0105 wszyscy ludzie, \u017ce odrzucenie Jezusa, w sensie metafizycznym, obci\u0105\u017cy\u0142o win\u0105 ca\u0142\u0105 ludzko\u015b\u0107 i mnie te\u017c. Tak, w tym sensie \u017cyjemy w \u201eparszywych czasach\u201d: \u017ceby zapewni\u0107 sobie poklask i \u017cyczliwo\u015b\u0107 \u015bwiata wyrzekamy si\u0119 prawdy o Synu Bo\u017cym.<\/p>\r\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/em>
\r\nRozmawia\u0142 Tomasz D. Kolanek<\/strong><\/p>\r\n

Powy\u017csza rozmowa stanowi fragment najnowszej ksi\u0105\u017cki wywiadu-rzeki z Paw\u0142em Lisickim pt. \u201eCzas szale\u0144stwa czy czas wiary\u201d, kt\u00f3ra uka\u017ce si\u0119 w drugiej po\u0142owie 2019 roku.<\/p>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Trzeba wyra\u017anie oddzieli\u0107 teologi\u0119 od historii. W sensie teologicznym za \u015bmier\u0107 Jezusa odpowiadaj\u0105 wszyscy ludzie, wszyscy grzesznicy, a najbardziej chrze\u015bcijanie, bo to oni powinni mie\u0107 najwi\u0119ksz\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 z\u0142a. M\u00f3wi o tym wyra\u017anie Katechizm trydencki. Jednak zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da odpowied\u017a na to pytanie w sensie historycznym – m\u00f3wi Pawe\u0142 Lisicki, redaktor naczelny tygodnika \u201eDo Rzeczy\u201d, autor […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[135,328],"tags":[222],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107617"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=107617"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/107617\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=107617"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=107617"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=107617"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}