{"id":106664,"date":"2019-02-14T10:33:30","date_gmt":"2019-02-14T15:33:30","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=106664"},"modified":"2019-02-14T10:33:30","modified_gmt":"2019-02-14T15:33:30","slug":"bliskowschodni-szczyt-w-warszawie-polityka-czy-wyrezyserowany-spektakl","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=106664","title":{"rendered":"Bliskowschodni szczyt w Warszawie: polityka czy wyre\u017cyserowany spektakl?"},"content":{"rendered":"

Warszawski szczyt po\u015bwi\u0119cony kwestiom pokoju na Bliskim Wschodzie celowo zbiega si\u0119 w czasie z kolejn\u0105 konferencj\u0105 ira\u0144sko-rosyjsko-tureck\u0105, po\u015bwi\u0119con\u0105 politycznemu rozwi\u0105zaniu kryzysu syryjskiego, a tak\u017ce z 40. rocznic\u0105 wybuchu rewolucji islamskiej w Iranie. Tu\u017c po zako\u0144czeniu rozm\u00f3w w naszym kraju uczestnicy warszawskiego spotkania udadz\u0105 si\u0119 do Niemiec, by wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w tegorocznej Monachijskiej Konferencji Bezpiecze\u0144stwa.<\/strong><\/p>\r\n

Amerykanie zamierzaj\u0105 przy wspomnianej okazji przeprowadzi\u0107 szereg rozm\u00f3w dwustronnych z wysokimi rang\u0105 przedstawicielami rz\u0105du niemieckiego, z kt\u00f3rymi b\u0119d\u0105 omawiane m.in. wojskowe sprawy dotycz\u0105ce Izraela.<\/p>\r\n

W tym roku do Monachium przyb\u0119dzie najwi\u0119ksza ameryka\u0144ska delegacja, jaka kiedykolwiek uda\u0142a si\u0119 na spotkanie w ramach tego cyklu. Opr\u00f3cz wiceprezydenta Mike\u2019a Pence i sekretarza stanu Mikem Pompeo obecny b\u0119dzie pe\u0142ni\u0105cy obowi\u0105zki sekretarza obrony Patrick Shanahan. \u0141\u0105cznie w Monachium, w dniach od 15 do 17 lutego spotka si\u0119 ponad 600 decydent\u00f3w wysokiego szczebla z ca\u0142ego \u015bwiata. Warszawski szczyt – wed\u0142ug Berlina – to dope\u0142nienie konferencji monachijskiej.<\/p>\r\n

W konferencji wsp\u00f3\u0142organizowanej przez Polsk\u0119 i USA (13-14 lutego) we\u017amie udzia\u0142 znacznie mniejsza delegacja ni\u017c w Monachium. Z blisko 80 zaproszonych pa\u0144stw, do Warszawy przyb\u0119d\u0105 – poza wiceprezydentem Pencem i premierem Netanjahu – urz\u0119dnicy ni\u017cszego szczebla, cz\u0119sto w randze podsekretarzy w ministerstwie spraw zagranicznych.<\/p>\r\n

Ju\u017c na samym pocz\u0105tku udzia\u0142u w konferencji odm\u00f3wili przedstawiciele Rosji i Turcji. Niedawno do\u0142\u0105czyli do nich Liba\u0144czycy i Palesty\u0144czycy. Ci ostatni apeluj\u0105 do kraj\u00f3w arabskich, by zbojkotowali szczyt w Polsce albo przynajmniej wys\u0142ali delegat\u00f3w ni\u017cszego szczebla. W ich opinii, warszawska konferencja to spisek przeciwko sprawie palesty\u0144skiej. Podczas spotkania zi\u0119\u0107 prezydenta Donalda Trumpa, Jared Kushner ma przedstawi\u0107 zarysy planu pokojowego uregulowania konfliktu izraelsko-palesty\u0144skiego.<\/p>\r\n

Do Warszawy z USA, poza Pompeo i wiceprezydentem, przyb\u0119dzie m.in. specjalny wys\u0142annik ds. mi\u0119dzynarodowych negocjacji, Jason Greenblatt. W sumie maj\u0105 przyjecha\u0107 delegaci z oko\u0142o 60 pa\u0144stw, w tym dziesi\u0119ciu Bliskiego Wschodu, m.in. z Arabii Saudyjskiej, Bahrajnu, Izraela, Jemenu, Jordanii, Kuwejtu, Maroka, Omanu, Zjednoczonych Emirat\u00f3w Arabskich, z Egiptu i z Tunezji. Spo\u015br\u00f3d kraj\u00f3w zachodnich, Wielka Brytania zdecydowa\u0142a si\u0119 wys\u0142a\u0107 sekretarza stanu, Niemcy i Francj\u0119 maj\u0105 reprezentowa\u0107 urz\u0119dnicy ni\u017csi rang\u0105, podobnie jak pozosta\u0142e kraje UE.<\/p>\r\n

Tu\u017c przed udaniem si\u0119 do Warszawy Pompeo odwiedzi\u0142 Budapeszt i Bratys\u0142aw\u0119, by zwalcza\u0107 wp\u0142ywy rosyjsko-chi\u0144skie w Europie \u015arodkowej i konsolidowa\u0107 te kraje wok\u00f3\u0142 inicjatywy Tr\u00f3jmorza. Mia\u0142yby one, podobnie jak Polska, kupowa\u0107 energi\u0119 i nowe technologie od Amerykan\u00f3w oraz ich sojusznik\u00f3w, w tym od Izraela.<\/p>\r\n

\u201eProces warszawski\u201d <\/strong><\/p>\r\n

Spotkanie – jak ju\u017c wcze\u015bniej informowa\u0142 portal PCh24.pl – ma skonsolidowa\u0107 grup\u0119 pa\u0144stw zaniepokojonych polityk\u0105 ira\u0144sk\u0105, zwi\u0119kszy\u0107 ich presj\u0119 na Iran oraz zinstytucjonalizowa\u0107 now\u0105 form\u0119 wsp\u00f3\u0142pracy tworz\u0105cej si\u0119 koalicji, niejako poza Rad\u0105 Bezpiecze\u0144stwa ONZ, gdzie tego typu dzia\u0142ania s\u0105 blokowane m.in. przez Rosj\u0119 czy Chiny.<\/p>\r\n

Szef polskiej dyplomacji, Jacek Czaputowicz potwierdzi\u0142 niedawno, \u017ce chce, by konferencja bliskowschodnia zainicjowa\u0142a tzw. proces warszawski, czyli \u201eproces pog\u0142\u0119bionej dyskusji na temat sytuacji na Bliskim Wschodzie i mo\u017cliwych dr\u00f3g rozwi\u0105zania problem\u00f3w regionu, zapewnienia mu pokoju i stabilno\u015bci\u201d.<\/p>\r\n

W\u015br\u00f3d g\u0142\u00f3wnych zagadnie\u0144, kt\u00f3re zostan\u0105 poruszone minister wymieni\u0142: regionalne konflikty, problemy humanitarne, proliferacj\u0119 broni masowego ra\u017cenia, terroryzm, zagro\u017cenia hybrydowe i bezpiecze\u0144stwo energetyczne. Na zako\u0144czenie szczytu przewodnicz\u0105cy konferencji – Czaputowicz i Pompeo – przedstawi\u0105 konkluzje oraz plan dzia\u0142a\u0144 na przysz\u0142o\u015b\u0107. Przewidziano trzy bloki tematyczne i sze\u015b\u0107 komisji, kt\u00f3rych zadaniem b\u0119dzie wypracowanie rozwi\u0105za\u0144 w celu \u201ezmiany zachowania Iranu\u201d w regionie.<\/p>\r\n

Oczekuje si\u0119, \u017ce komisje wdro\u017c\u0105 zalecenia dotycz\u0105ce walki z terroryzmem i ekstremizmem, bezpiecze\u0144stwem cybernetycznym, rozwojem pocisk\u00f3w balistycznych, ochron\u0105 bezpiecze\u0144stwa okr\u0119t\u00f3w, a tak\u017ce kwestii zwi\u0105zanych z prawami cz\u0142owieka.<\/p>\r\n

Waszyngton mia\u0142 celowo zaplanowa\u0107 szczyt w Warszawie w takim, a nie innym terminie – by zbieg\u0142 si\u0119 on z 40. rocznic\u0105 wybuchu rewolucji ira\u0144skiej oraz ze szczytem rosyjsko-turecko-ira\u0144skim w sprawie Syrii.<\/p>\r\n

Warszawska konferencja od samego pocz\u0105tku zosta\u0142a zdecydowanie pot\u0119piona przez Teheran. W zesz\u0142ym tygodniu zast\u0119pca dow\u00f3dcy ira\u0144skiej marynarki wojennej, kontradmira\u0142 Touraj Hassani-Moqaddam ostrzega\u0142, \u017ce si\u0142y morskie jego kraju mog\u0105 wkr\u00f3tce przeprowadzi\u0107 du\u017ce \u0107wiczenia z Rosj\u0105 i Chinami na strategicznym obszarze dla handlu mi\u0119dzynarodowego, rozci\u0105gaj\u0105cym si\u0119 od wybrze\u017ca w po\u0142udniowo-wschodnim Iranie po Ocean Indyjski.<\/p>\r\n

Rocznica wybuchu rewolucji islamskiej <\/strong><\/p>\r\n

W samym Iranie, w zwi\u0105zku z hucznymi obchodami 40. rocznicy wybuchu rewolucji islamskiej, prezydent Hassan Rouhani wyg\u0142osi\u0142 przem\u00f3wienie na placu Azadi w Teheranie, wychwalaj\u0105c niezale\u017cno\u015b\u0107 i osi\u0105gni\u0119cia militarne Iranu w ubieg\u0142ych latach.<\/p>\r\n

Rouhani, przypominaj\u0105c 200-letni\u0105 histori\u0119 opowiada\u0142 szczeg\u00f3\u0142owo o utracie znacznej cz\u0119\u015bci kraju pod panowaniem dynastii Qajar i Pahlavi, co mia\u0142o by\u0107 spowodowane wewn\u0119trznymi s\u0142abo\u015bciami i wtr\u0105caniem si\u0119 wielkich mocarstw w wewn\u0119trzne sprawy. Nawi\u0105zuj\u0105c do wojny z Irakiem, wyrazi\u0142 nadziej\u0119, \u017ce dzisiejsza m\u0142odzie\u017c ira\u0144ska b\u0119dzie broni\u0107 idea\u0142\u00f3w rewolucji i stanie przeciwko ca\u0142emu \u015bwiatu, zgodnie z religijnymi i narodowymi przekonaniami.<\/p>\r\n

Jednocze\u015bnie w swym starannie wyre\u017cyserowanym przem\u00f3wieniu podkre\u015bli\u0142, \u017ce Iran nie b\u0119dzie nikogo pyta\u0142 o pozwolenie na rozbudow\u0119 programu rakietowego i nadal b\u0119dzie wzmacnia\u0142 swoj\u0105 pot\u0119g\u0119 militarn\u0105<\/p>\r\n

Z okazji rocznicy, Najwy\u017cszy Przyw\u00f3dca Ajatollah Ali Chamenei ma niebawem przedstawi\u0107 za\u0142o\u017cenia \u201edrugiego kroku\u201d rewolucji. W ca\u0142ym kraju odbywaj\u0105 si\u0119 t\u0142umne pochody, a dow\u00f3dcy wojskowi, jak np. Abdulrahim Mousavi szczeg\u00f3\u0142owo wyliczaj\u0105 sukcesy Islamskiej Republiki osi\u0105gni\u0119te w ci\u0105gu ostatnich 40 lat. Jak m\u00f3wi\u0142 Mousavi, \u201enie by\u0142o ani dnia bez walki przeciwko wrogowi\u201d, w wyniku czego Iran \u201eodni\u00f3s\u0142 14 600 zwyci\u0119stw w ci\u0105gu tych 40 lat\u201d.<\/p>\r\n

Mieszane opinie i cel konferencji<\/strong><\/p>\r\n

Warszawska konferencja jest postrzegana jako kontrowersyjna zar\u00f3wno w stolicach europejskich, jak i w Teheranie, a nawet w Stanach Zjednoczonych, po\u015br\u00f3d przeciwnik\u00f3w obozu Trumpa. Tamtejsi  libera\u0142owie podkre\u015blaj\u0105, \u017ce celem spotkania prawdopodobnie jest utrzymanie ameryka\u0144skiej aktywno\u015bci anty-ira\u0144skiej w g\u0142\u00f3wnych przekazach medialnych i podtrzymanie narracji, \u017ce USA i Pompeo \u201eco\u015b robi\u0105\u201d.<\/p>\r\n

Jeremy Shapiro z ECFR zauwa\u017ca, i\u017c nie jest jasne, co tak naprawd\u0119 mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 \u201ekoalicja ch\u0119tnych\u201d – jak okre\u015bli\u0142 uczestnik\u00f3w szczytu w Warszawie – kt\u00f3ra nie obejmuje \u017cadnej ze stron ira\u0144skiego porozumienia nuklearnego, poza Stanami Zjednoczonymi. W jego opinii, wsp\u00f3lny komunikat, opisuj\u0105cy ira\u0144skie z\u0142e dzia\u0142anie, podpisany przez niekt\u00f3re sunnickie pa\u0144stwa i grup\u0119 ameryka\u0144skich sojusznik\u00f3w niezwi\u0105zanych z Bliskim Wschodem, raczej nie pozwoli na dalsze izolowanie Iranu.<\/p>\r\n

Analityk jednak nie zgadza si\u0119 z twierdzeniem, by USA pr\u00f3bowa\u0142y podzieli\u0107 Uni\u0119 Europejsk\u0105, a kwestia, czy jest ona zjednoczona, czy nie, nie ma wi\u0119kszego znaczenia. Wed\u0142ug Shapiro, Waszyngton chce nadal wywiera\u0107 presj\u0119 na Iran, ale nigdy tak naprawd\u0119 nie opisa\u0142, w jaki spos\u00f3b spodziewa si\u0119 prze\u0142o\u017cy\u0107 t\u0119 presj\u0119 na lepsze zachowanie ze strony Teheranu. Zastanawia si\u0119 on, czy Ameryka chce jedynie zmiany re\u017cimu, ca\u0142kowitego zniszczenia ira\u0144skiej gospodarki, czy mo\u017ce d\u0105\u017cy do eskalacji napi\u0119cia, co by\u0142oby preludium do wojny. W jego opinii, nie jest to wcale jasne, nawet najwyra\u017aniej dla samej administracji. Konferencja w Warszawie – z jego punktu widzenia – jest bezsensowna.<\/p>\r\n

Ellie Geranmayeh, r\u00f3wnie\u017c z ECFR, twierdzi, \u017ce wie\u015bci o organizacji szczytu nie by\u0142y wielk\u0105 niespodziank\u0105 dla Teheranu, poniewa\u017c \u201eod miesi\u0119cy kr\u0105\u017cy\u0142y plotki, \u017ce Stany Zjednoczone planowa\u0142y zorganizowa\u0107 tak\u0105 konferencj\u0119\u201d. Niekt\u00f3rzy spekulowali, \u017ce impreza ma na celu przy\u0107mienie 40. rocznicy islamskiej rewolucji. Teheran – jak zauwa\u017ca – postrzega szczyt jako kolejn\u0105 pr\u00f3b\u0119 izolowania kraju przez Stany Zjednoczone i podzielenia pa\u0144stw europejskich. Iran zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce administracja Trumpa poczyni\u0142a znaczne wysi\u0142ki, aby przekona\u0107 europejskie stolice do prowadzenia kampanii \u201emaksymalnego nacisku\u201d na Teheran.<\/p>\r\n

Ira\u0144czycy s\u0105 zirytowani faktem organizacji konferencji przez Polsk\u0119. Maj\u0105 te\u017c mieszane odczucia odno\u015bnie jej rezultat\u00f3w. We wrze\u015bniu ubieg\u0142ego roku administracja USA podj\u0119\u0142a podobn\u0105 pr\u00f3b\u0119 izolowania Iranu podczas Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ, zwo\u0142uj\u0105c specjaln\u0105 sesj\u0119 Rady Bezpiecze\u0144stwa po\u015bwi\u0119con\u0105 ira\u0144skiemu programowi nuklearnemu.<\/p>\r\n

Jednak Amerykanie nie odnie\u015bli w\u00f3wczas sukcesu, bo zostali zmuszeni do rozszerzenia programu obrad na inne kwestie zwi\u0105zane z nierozprzestrzenianiem broni masowego ra\u017cenia. Zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ona zdecydowan\u0105 obron\u0105 porozumienia JCPOA.<\/p>\r\n

Je\u015bli szczyt ostatecznie si\u0119 nie powiedzie – zauwa\u017ca analityk – to mo\u017ce to s\u0142u\u017cy\u0107 interesom Teheranu, utwierdzaj\u0105c Ira\u0144czyk\u00f3w w przekonaniu, \u017ce nie musz\u0105 nadmiernie reagowa\u0107. B\u0119d\u0105 oni przedstawiali konferencj\u0119 warszawsk\u0105 jako kolejn\u0105 nieudan\u0105 pr\u00f3b\u0119 obr\u00f3cenia \u015bwiata przeciwko Iranowi.<\/p>\r\n

Z punktu widzenia Polski, szczyt ma by\u0107 przyczynkiem dla wzmocnienia szczeg\u00f3lnych wi\u0119zi z USA i ameryka\u0144skiej obecno\u015bci wojskowej w Polsce (\u201eFort Trump\u201d), co jest bezwzgl\u0119dnym priorytetem polityki zagranicznej obecnej ekipy rz\u0105dz\u0105cej.<\/p>\r\n

W opinii Czaputowicza, Warszawa nie zrezygnowa\u0142a ze wsparcia dla umowy nuklearnej z Iranem (JCPOA), a tym samym nie z\u0142ama\u0142a \u201ekonsensusu\u201d Unii Europejskiej. Z drugiej strony, Polska uwa\u017ca, \u017ce \u201d\u2039\u201d\u2039chocia\u017c UE powinna utrzyma\u0107 porozumienie, to jednak ratowanie go za wszelk\u0105 cen\u0119 nie ma sensu.<\/p>\r\n

Czaputowicz nie spodziewa si\u0119 tak\u017ce \u017cadnych formalnych decyzji ani deklaracji, poza komunikatem ko\u0144cowym. Zgodnie z polityk\u0105 MSZ, po raz kolejny mamy pokaza\u0107, \u017ce jeste\u015bmy zwolennikami multilateralizmu.<\/p>\r\n

Najwa\u017cniejsze kraje UE chc\u0105 unikn\u0105\u0107 nowej publicznej debaty z Waszyngtonem w sprawie porozumienia nuklearnego. Chocia\u017c zasadniczo zgadzaj\u0105 si\u0119, \u017ce ira\u0144skie zachowania regionalne powinno si\u0119 zmieni\u0107, nie akceptuj\u0105 konfrontacyjnego podej\u015bcia USA, obawiaj\u0105c si\u0119, \u017ce wp\u0142ynie ono na pog\u0142\u0119bienie niestabilno\u015bci regionalnej. Berlin czy Pary\u017c ucieszy\u0142yby si\u0119 z jak najni\u017cszej rangi konferencji warszawskiej i przyj\u0119cia niepolaryzuj\u0105cego stanowiska ko\u0144cowego.<\/p>\r\n

Odwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej od agresywnego post\u0119powania Izraela<\/strong><\/p>\r\n

Z punktu widzenia rz\u0105du Izraela, najwa\u017cniejsze jest, by spo\u0142eczno\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodowa zaprzesta\u0142a atakowania Izraela na forum ONZ za agresywne dzia\u0142ania wobec Palesty\u0144czyk\u00f3w. Osiem miesi\u0119cy po tym, jak administracja Trumpa wycofa\u0142a si\u0119 z Rady Praw Cz\u0142owieka ONZ, organ w Genewie zamierza po\u015bwi\u0119ci\u0107 polityce Izraela miesi\u0119czn\u0105 sesj\u0119, podczas kt\u00f3rej ma by\u0107 przyj\u0119tych kolejnych kilka rezolucji antyizraelskich i b\u0119dzie omawiany raport ze \u015bledztwa w sprawie przemocy w Gazie z maja ubieg\u0142ego roku. Tel Awiwowi zarzuca si\u0119 dokonanie zbrodni przeciw ludzko\u015bci.<\/p>\r\n

Regularna sesja wiosenna, kt\u00f3ra rozpocznie si\u0119 25 lutego i potrwa do 22 marca, rozpatrzy sprawozdanie ko\u0144cowe ze \u015bledztwa w tej sprawie. W ci\u0105gu ostatnich 13 lat, Rada Praw Cz\u0142owieka po\u015bwi\u0119ci\u0142a nadu\u017cyciom Izraela a\u017c osiem z 28 sesji.<\/p>\r\n

Izrael chce zmieni\u0107 nastawienie spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej do swojej polityki i od 2018 r. prowadzi ofensyw\u0119 dyplomatyczn\u0105, pr\u00f3buj\u0105c brata\u0107 si\u0119 z sunnitami. Premier Netanjahu uda\u0142 si\u0119 m.in. do Omanu i Czadu. Trwa wymiana kulturalna mi\u0119dzy Izraelem a ZEA. Liczba kraj\u00f3w, z kt\u00f3rymi Tel Awiw nawi\u0105za\u0142 formalne stosunki, wzros\u0142a ostatnio do 161.<\/p>\r\n

Mimo, \u017ce izraelscy oficjele, podobnie jak ira\u0144scy, ch\u0119tnie stosuj\u0105 agresywn\u0105 retoryk\u0119, wielu \u017byd\u00f3w jest zdania, \u017ce mo\u017cliwe jest u\u0142o\u017cenie pokojowych relacji z Iranem. Problemem jest jednak obecna elita i program islamskiej rewolucji.<\/p>\r\n

Trwaj\u0105 wi\u0119c zabiegi, by doprowadzi\u0107 do zmiany w\u0142adzy. Izraelscy stratedzy – chocia\u017c niech\u0119tnie to przyznaj\u0105 – szanuj\u0105 ira\u0144skiego przeciwnika. Buduj\u0105 jednak koalicj\u0119, kt\u00f3ra w razie konieczno\u015bci podejmie tak\u017ce konfrontacj\u0119 zbrojn\u0105 z Iranem.<\/p>\r\n

Waszyngton, zdaj\u0105c sobie spraw\u0119, \u017ce nie da si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 pokoju i bezpiecze\u0144stwa na Bliskim Wschodzie bez poprawy relacji z Teheranem, zmierza do cho\u0107by cz\u0119\u015bciowej rewizji porozumienia z Iranem, by jeszcze bardziej op\u00f3\u017ani\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 pozyskania przez Teheran bardziej zaawansowanej broni.<\/p>\r\n

Liczni analitycy z ca\u0142ego \u015bwiata obawiaj\u0105 si\u0119 jednak, \u017ce ostatecznie mo\u017ce doj\u015b\u0107 do zbrojnej konfrontacji mi\u0119dzy Teheranem i Waszyngtonem lub jednym z jego sojusznik\u00f3w. Taka konfrontacja zosta\u0142a uznana za najwy\u017cszy priorytet w corocznym badaniu prewencyjnym Priority Survey Center for Preventive Action w 2019 r.<\/p>\r\n

Ameryka\u0144ska Rada Bezpiecze\u0144stwa Narodowego podobno przejrza\u0142a wojskowe opcje uderzenia na Iran. W Kairze sekretarz stanu Mike Pompeo wyartyku\u0142owa\u0142 cel administracji Trumpa: zapobiegania i cofania wp\u0142yw\u00f3w Iranu.<\/p>\r\n

Co zrobi\u0107, by zmieni\u0107 re\u017cim ira\u0144ski – g\u0142\u00f3wne strapienie Tel Awiwu i Waszyngtonu<\/strong><\/p>\r\n

Obecne dzia\u0142ania koncentruj\u0105 si\u0119 na wywieraniu maksymalnej presji na Teheran, by doprowadzi\u0107 ten kraj do sto\u0142u negocjacyjnego. Z drugiej strony podejmowane s\u0105 akcje, zmierzaj\u0105ce do wywo\u0142ania rebelii przeciwko rz\u0105dom przyw\u00f3dc\u00f3w religijnych.<\/p>\r\n

W samym Izraelu tak\u017ce panuje przekonanie, \u017ce lepszym rozwi\u0105zaniem by\u0142aby zmiana re\u017cimu ira\u0144skiego.<\/p>\r\n

Od swojego powstania w 1948 r. izraelska strategia polega\u0142a na pr\u00f3bie znalezienia p\u0119kni\u0119\u0107 w\u015br\u00f3d potencjalnych wrog\u00f3w w regionie. W pocz\u0105tkach istnienia pa\u0144stwa, przybiera\u0142o to form\u0119 \u201edoktryny peryferyjnej\u201d. Premier David Ben Gurion pr\u00f3bowa\u0142 zawi\u0105za\u0107 przymierze z krajami niearabskimi (ale w wi\u0119kszo\u015bci muzu\u0142ma\u0144skimi) na Bliskim Wschodzie jako przeciwwag\u0105 dla wrogich kraj\u00f3w arabskich.<\/p>\r\n

Najwa\u017cniejszym z tych niearabskich partner\u00f3w by\u0142a w\u00f3wczas Turcja i przedrewolucyjny Iran – oba kraje prozachodnio zorientowane, kt\u00f3re mia\u0142y w\u0142asne powody, by czu\u0107 si\u0119 odizolowanymi na Bliskim Wschodzie.<\/p>\r\n

Wsp\u00f3\u0142praca izraelsko-ira\u0144ska znalaz\u0142a odzwierciedlenie w oficjalnych stosunkach. Izrael mia\u0142 dw\u00f3ch kolejnych ambasador\u00f3w w Teheranie. Kwit\u0142 handel rop\u0105 naftow\u0105. Tel Awiw wyznawa\u0142 zasad\u0119: wr\u00f3g mojego wroga mo\u017ce by\u0107 moim przyjacielem, a zar\u00f3wno Iran, jak i Izrael mieli wsp\u00f3lnych arabskich wrog\u00f3w.<\/p>\r\n

Rewolucja radykalnie zmieni\u0142a te relacje. Nie tylko zosta\u0142y odci\u0119te wi\u0119zy, ale Izrael zosta\u0142 zdegradowany przez ajatollaha Chomeiniego do statusu \u201ema\u0142ego szatana\u201d (\u201ewielki szatan\u201d to USA). Iran – jak to podkre\u015blaj\u0105 izraelscy analitycy – na poz\u00f3r sta\u0142 si\u0119 bardziej palesty\u0144ski ni\u017c Palesty\u0144czycy. Sprzeciwi\u0142 si\u0119 wszelkim negocjacjom pokojowym Izraela z krajami arabskimi, w tym porozumieniu z Oslo z 1993 r. Sprzyja\u0142 tworzeniu liba\u0144skiego Hezbollahu, najbardziej gro\u017anego przeciwnika partyzanckiego Izraela w ostatnich latach. Wspiera\u0142 sunnickie boj\u00f3wki palesty\u0144skie, w szczeg\u00f3lno\u015bci Islamski D\u017cihad (PIJ), a czasami tak\u017ce Hamas.<\/p>\r\n

Podej\u015bcie Izraela do Ira\u0144skiej Republiki Islamskiej zmienia\u0142o si\u0119 w czasie. Mimo wrogiej ira\u0144skiej retoryki, Izrael z pocz\u0105tku nie postrzega\u0142 Teheranu jako nieprzejednanego wroga. Przez wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 pierwszej dekady Islamskiej Republiki prowadzono brutaln\u0105 wojn\u0119 z innym zaprzysi\u0119g\u0142ym wrogiem Izraela – Irakiem rz\u0105dzonym przez Saddama Husajna. Izrael by\u0142 kluczowym graczem w sprawie skandalu Iran-Contras, maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce przekona niekt\u00f3rych ira\u0144skich oficjeli do zmiany nastawienia wobec \u017byd\u00f3w. W latach 90., gdy Hezbollah przybra\u0142 na sile i pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze oznaki ira\u0144skiego programu nuklearnego, Izraelczycy stali si\u0119 coraz bardziej zaniepokojeni i coraz bardziej aktywni w swoich dyplomatycznych wysi\u0142kach oraz tajnych operacjach przeciwko Iranowi.<\/p>\r\n

Dzi\u015b Izrael d\u0105\u017cy do odwr\u00f3cenia sojuszy, brataj\u0105c si\u0119 z pa\u0144stwami arabskimi przeciwko Teheranowi, a g\u0142\u00f3wnym celem budowanej szerokiej koalicji – jak sami podkre\u015blaj\u0105 – jest \u201ezmiana re\u017cimu w Iranie\u201d. Czas dogodny, bo nast\u0119puje zmiana pokoleniowa w ira\u0144skim pa\u0144stwie. <\/strong><\/p>\r\n

Agnieszka Stelmach<\/strong><\/em><\/p>\r\n

Za: PoloniaChristiana – pch24.pl (2019-02-13)<\/a><\/p>\r\n

\r\n

[Wybrane wypowiedzi internaut\u00f3w pod w\/w tekstem na stronie \u017ar\u00f3d\u0142owej:<\/strong>]<\/p>\r\n

Polsko Ameryka\u0144ska przyja\u017a\u0144: Raz ordynarny nied\u017awied\u017a, kucn\u0105wszy na \u0142\u0105ce, W do\u015b\u0107 niewybredny spos\u00f3b podtar\u0142 si\u0119 zaj\u0105cem. Zaj\u0105c potem chwali\u0142 si\u0119 \u017conie przy obiedzie, -Wiesz stara, nawi\u0105za\u0142em wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z nied\u017awiedziem. (A.Walig\u00f3rski)
\r\ntime ex<\/em>
\r\n
\r\nW Ja\u0142cie decydowano o Polsce bez Polak\u00f3w. W Warszawie \u017bydzi ameryka\u0144scy chc\u0105 rozmawia\u0107 z \u017bydami izraelskimi o Iranie bez Iranu. Wpadli\u015bmy z deszczu pod rynn\u0119.
\r\nDante<\/em>
\r\n
\r\nMamy wiec w pe\u0142nej krasie pa\u0144stwo teoretyczne kt\u00f3re nie prowadzi zgodnej z interesem narodowym polityki zagranicznej.
\r\nKolego<\/em>
\r\n
\r\nDla Polski Bliski Wsch\u00f3d to Lw\u00f3w, Brze\u015b\u0107, Grodno i Wilno. Dla Izraela – Amman i Damaszek. Dla Izraela Teheran to Mniej-Bliski Wsch\u00f3d, jak dla Polski Mniej-Bliski Wsch\u00f3d to Nowogr\u00f3d Wielki, Smole\u0144sk i Chark\u00f3w.
\r\nKonrad J\u00f3zef Turzy\u0144ski<\/em><\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Warszawski szczyt po\u015bwi\u0119cony kwestiom pokoju na Bliskim Wschodzie celowo zbiega si\u0119 w czasie z kolejn\u0105 konferencj\u0105 ira\u0144sko-rosyjsko-tureck\u0105, po\u015bwi\u0119con\u0105 politycznemu rozwi\u0105zaniu kryzysu syryjskiego, a tak\u017ce z 40. rocznic\u0105 wybuchu rewolucji islamskiej w Iranie. Tu\u017c po zako\u0144czeniu rozm\u00f3w w naszym kraju uczestnicy warszawskiego spotkania udadz\u0105 si\u0119 do Niemiec, by wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w tegorocznej Monachijskiej Konferencji Bezpiecze\u0144stwa. Amerykanie […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[84,88,61,98,53],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/106664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=106664"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/106664\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=106664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=106664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=106664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}