{"id":103084,"date":"2018-08-05T09:58:49","date_gmt":"2018-08-05T13:58:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=103084"},"modified":"2018-08-05T09:58:49","modified_gmt":"2018-08-05T13:58:49","slug":"o-karze-smierci-po-ogloszeniu-kanonu-2267-kkk-mariusz-matuszewski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=103084","title":{"rendered":"O karze \u015bmierci (po og\u0142oszeniu Kanonu 2267 KKK) – Mariusz Matuszewski<\/em>"},"content":{"rendered":"

O\u017cywiona dyskusja nad zmian\u0105 brzmienia kanonu 2267 KKK, kt\u00f3rej dokona\u0142 niedawno Ojciec \u015awi\u0119ty Franciszek, pierwszy tego imienia, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 niemal od razu. I s\u0142usznie, dotyczy bowiem tematu wa\u017cnego. Nie tylko z powodu implikacji czysto praktycznych, ale r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce debata w sprawie kary g\u0142\u00f3wnej odzwierciedla zmiany zachodz\u0105ce w rozumieniu pryncypi\u00f3w prawa, etyki oraz zale\u017cno\u015bci na linii jednostka – spo\u0142ecze\u0144stwo – w\u0142adza.<\/p>\r\n

Moja ocena przywo\u0142anej przed chwil\u0105 zmiany jest oczywi\u015bcie negatywna. Poni\u017cej pozwalam sobie wyt\u0142umaczy\u0107 dlaczego. Zatem po kolei.<\/p>\r\n

1.<\/strong><\/p>\r\n

Zgodnie z nowym brzmieniem Kanonu 2267  <\/p>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 w \u015bwietle Ewangelii naucza, \u017ce kara \u015bmierci jest niedopuszczalna, poniewa\u017c jest zamachem na nienaruszalno\u015b\u0107 i godno\u015b\u0107 osoby, i z determinacj\u0105 anga\u017cuje si\u0119 na rzecz jej zniesienia na ca\u0142ym \u015bwiecie. <\/em><\/p>\r\n

Mamy tu trzy pot\u0119\u017cnej wagi b\u0142\u0119dy w jednym zdaniu.<\/p>\r\n

B\u0142\u0105d pierwszy: opinia, \u017ce Ewangelia nie dopuszcza kary \u015bmierci lub jej zabrania, jest niezgodna ze stanem faktycznym. O. Jacek Woroniecki OP tak pisa\u0142 na ten temat:<\/p>\r\n

Kto wi\u0119c nie wyrywa z Pisma \u015bwi\u0119tego pojedynczych zda\u0144, ale czyta je w zwi\u0105zku z ca\u0142o\u015bci\u0105, ten nie b\u0119dzie widzia\u0142 wyj\u0105tku od przykazania \u201enie zabijaj\u201d w karze \u015bmierci i wojnie, bo odnosi si\u0119 ono tylko do samowolnego zadawania \u015bmierci w porachunkach osobistych, za co zreszt\u0105 winny ma by\u0107 karany \u015bmierci\u0105. Prawodawstwo Chrystusowe nie znios\u0142o kary \u015bmierci, a tylko znios\u0142o prawo odwetu, w my\u015bl kt\u00f3rego kar\u0119 za przest\u0119pstwo mia\u0142 wymierza\u0107 sam poszkodowany, albo w razie jego zab\u00f3jstwa najbli\u017csi jego krewni. W prymitywnej organizacji spo\u0142ecze\u0144stwa za czas\u00f3w Moj\u017cesza istnienie tego prawa by\u0142o konieczne, aby zapobiec bezkarno\u015bci i szerzeniu si\u0119 zbrodni. Za czas\u00f3w Chrystusa w\u0142adza pa\u0144stwowa by\u0142a ju\u017c do\u015b\u0107 zorganizowana, aby m\u00f3c zapobiec bezkarno\u015bci, a interpretacja, jak\u0105 uczeni zakonni i faryzeusze dawali prawu odwetu, pozwala\u0142a na nienawi\u015b\u0107 i zemst\u0119. To by\u0142y racje, dla kt\u00f3rych Chrystus w Kazaniu na g\u00f3rze zabroni\u0142 samowolnego wymierzania sobie sprawiedliwo\u015bci, dozwolonego w prawie Moj\u017ceszowym; do kary \u015bmierci, wymierzanej przez pa\u0144stwo, i do wojny te s\u0142owa Chrystusa wcale si\u0119 nie odnosz\u0105<\/em>[1]<\/a>.<\/em><\/p>\r\n

\u015ap. kardyna\u0142 Avery Dulles podkre\u015bli\u0142, \u017ce zar\u00f3wno Stary, jak i Nowy Testament wspieraj\u0105 kar\u0119 \u015bmierci. Pisa\u0142:<\/p>\r\n

W Starym Testamencie Prawo Moj\u017ceszowe okre\u015bla co najmniej trzydzie\u015bci sze\u015b\u0107 wykrocze\u0144 zagro\u017conych kar\u0105 \u015bmierci. (\u2026) Kara \u015bmierci by\u0142a uwa\u017cana za szczeg\u00f3lnie stosown\u0105 kar\u0119 za morderstwo, gdy\u017c w swoim przymierzu z Noem B\u00f3g ustali\u0142 zasad\u0119: Je\u015bli kto przeleje krew ludzk\u0105, przez ludzi ma by\u0107 przelana krew jego <\/em>(Rdz 9:6).[2]<\/a><\/p>\r\n

I tak w 21 rozdziale Ksi\u0119gi Wyj\u015bcia znale\u017a\u0107 mo\u017cna postulat ukarania \u015bmierci\u0105 sprawc\u00f3w zab\u00f3jstw lub pobi\u0107 ze skutkiem \u015bmiertelnym, os\u00f3b dopuszczaj\u0105cych si\u0119 przemocy w stosunku do rodzic\u00f3w, a tak\u017ce handlarzy niewolnik\u00f3w. W rozdziale 22 tej samej ksi\u0119gi czytamy: \u201eNie pozwolisz \u017cy\u0107 czarownicy\u201d. Ksi\u0119ga Kap\u0142a\u0144ska w rozdziale 20 powtarza nakaz karania \u015bmierci\u0105 tych, kt\u00f3rzy z\u0142orzecz\u0105 rodzicom, zaleca r\u00f3wnie\u017c egzekucj\u0119 niewiernych ma\u0142\u017conk\u00f3w i ich kochank\u00f3w, kazirodc\u00f3w, a tak\u017ce homoseksualist\u00f3w i winnych zoofilii. W rozdziale 24 sam B\u00f3g nakaza\u0142 Moj\u017ceszowi, by mordercy i blu\u017aniercy karani byli \u015bmierci\u0105:<\/p>\r\n

Ktokolwiek blu\u017ani imieniu Pana, b\u0119dzie ukarany \u015bmierci\u0105. Ca\u0142a spo\u0142eczno\u015b\u0107 ukamienuje go. Zar\u00f3wno tubylec, jak i przybysz b\u0119dzie ukarany \u015bmierci\u0105 za blu\u017anierstwo przeciwko Imieniu. Ktokolwiek zabije cz\u0142owieka, b\u0119dzie ukarany \u015bmierci\u0105. <\/em><\/p>\r\n

W 19 rozdziale Ksi\u0119gi Potworzonego Prawa nakazano karanie \u015bmierci\u0105 za morderstwo. W tej samej ksi\u0119dze, w rozdziale 21, nakazano kara\u0107 \u015bmierci\u0105 handlarzy \u017cywym towarem.<\/p>\r\n

A Nowy Testament? Problem w tym, \u017ce Jezus nie m\u00f3wi o karze \u015bmierci wprost, co stwarza pole do nadu\u017cy\u0107 i interpretacji zgodnej raczej z pogl\u0105dami wypowiadaj\u0105cego opini\u0119, a nie liter\u0105 Pisma. Tymczasem zauwa\u017cmy, \u017ce Pan nasz nigdy nie zakwestionowa\u0142 prawa organ\u00f3w pa\u0144stwa do szafowania tego typu wyrokami. W trakcie sporu z faryzeuszami cytuje on z aprobat\u0105 surowe przykazanie, zaczerpni\u0119te ze Starego Testamentu: \u201eKto z\u0142orzeczy ojcu lub matce, niech \u015bmier\u0107 poniesie\u201d<\/em> (Mt 15:4; Mk 7:10, nawi\u0105zanie do Wj 21:17; por. Kp\u0142 20:9). Kiedy Pi\u0142at powo\u0142uje si\u0119 na posiadan\u0105 przez siebie w\u0142adz\u0119 skazania Go na ukrzy\u017cowanie, Jezus wskazuje, \u017ce w\u0142adza Pi\u0142ata pochodzi z g\u00f3ry – to znaczy od Boga (J 19:11). Ju\u017c na krzy\u017cu Jezus chwali dobrego \u0142otra, kt\u00f3ry przyznaje, \u017ce on i drugi przest\u0119pca otrzymuj\u0105 nale\u017cn\u0105 im odp\u0142at\u0119 za swoje uczynki (\u0141k 23:41).[3]<\/a><\/p>\r\n

\u015awi\u0119ty Pawe\u0142 w 13 rozdziale Listu do Rzymian stwierdza\u0142 \u017ce pa\u0144stwo ma prawo kara\u0107 \u015bmierci\u0105.<\/p>\r\n

Ka\u017cdy niech b\u0119dzie poddany w\u0142adzom, sprawuj\u0105cym rz\u0105dy nad innymi. Nie ma bowiem w\u0142adzy, kt\u00f3ra by nie pochodzi\u0142a od Boga, a te, kt\u00f3re s\u0105, zosta\u0142y ustanowione przez Boga. Kto wi\u0119c przeciwstawia si\u0119 w\u0142adzy – przeciwstawia si\u0119 porz\u0105dkowi Bo\u017cemu. Ci za\u015b, kt\u00f3rzy si\u0119 przeciwstawili, \u015bci\u0105gn\u0105 na siebie wyrok pot\u0119pienia. Albowiem rz\u0105dz\u0105cy nie s\u0105 postrachem dla uczynku dobrego, ale dla z\u0142ego. A chcesz nie ba\u0107 si\u0119 w\u0142adzy? Czy\u0144 dobrze, a otrzymasz od niej pochwa\u0142\u0119. Jest ona bowiem dla ciebie narz\u0119dziem Boga, [prowadz\u0105cym] ku dobremu. Je\u017celi jednak czynisz \u017ale, l\u0119kaj si\u0119, bo nie na pr\u00f3\u017cno nosi miecz. Jest bowiem narz\u0119dziem Boga do wymierzenia sprawiedliwej kary temu, kt\u00f3ry czyni \u017ale.<\/em><\/p>\r\n

W li\u015bcie do Koryntian bez \u017cadnych niedom\u00f3wie\u0144 zaleca, by grzesznika wydali: na \u201ezatracenie cia\u0142a, aby duch by\u0142 zbawiony w dzie\u0144 Pa\u0144ski<\/em>\u201d (1 Kor 5:5). <\/p>\r\n

O karze \u015bmierci niejednokrotnie wypowiadali si\u0119 Ojcowie Ko\u015bcio\u0142a. Kar\u0119 \u015bmierci przewidywa\u0142 w swoim nauczaniu Klemens Aleksandryjski w \u201eKobiercach\u201d. Niech\u0119tni karze \u015bmierci (z powodu stosowania jej w prze\u015bladowaniach chrze\u015bcijan) Tertulian, Orygenes i \u015bw. Cyprian uznawali jednak prawo w\u0142adzy do jej stosowania. Zaprzestanie prze\u015bladowa\u0144 chrze\u015bcijan doprowadzi\u0142o do pe\u0142nego uznania kary \u015bmierci w Ko\u015bciele. Laktancjusz wypowiada\u0142 si\u0119 za kar\u0105 \u015bmierci. \u015awi\u0119ty Augustyn dopuszcza\u0142 wojny sprawiedliwe i kar\u0119 \u015bmierci. Pa\u0144stwu prawo do karania \u015bmierci\u0105 przyznawali papie\u017ce Miko\u0142aj I i Innocenty III. Ostatni z wymienionych pisa\u0142:<\/p>\r\n

Je\u015bli chodzi o w\u0142adz\u0105 \u015bwieck\u0105, o\u015bwiadczamy, \u017ce bez grzechu \u015bmiertelnego mo\u017cliwe jest wykonywanie kary \u015bmierci, dop\u00f3ki kar\u0119 t\u0119 wykonuje si\u0119 nie z nienawi\u015bci, ale na mocy wyroku, nie nierozwa\u017cnie, ale z rozmys\u0142em.<\/em><\/p>\r\n

Za kar\u0105 \u015bmierci opowiada\u0142 si\u0119 \u015bwi\u0119ty Dominik. Duns Szkot postulowa\u0142, by kara\u0107 \u015bmierci\u0105 za blu\u017anierstwo i morderstwo. \u015aw.  Alfons Liguori w swej \u201eTeologi Moralnej<\/em>\u201d przyznawa\u0142 pa\u0144stwu prawo do karania \u015bmierci\u0105.<\/p>\r\n

Klasycznym przyk\u0142adem wyk\u0142adni dopuszczaj\u0105cej kar\u0119 \u015bmierci zgodnie z nauk\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, jest \u015aw. Tomasz z Akwinu. Na kartach swojej Summy Teologicznej pisze on:<\/p>\r\n

Tego rodzaju grzesznik\u00f3w, od kt\u00f3rych raczej szkody spodziewa\u0107 si\u0119 mo\u017cna dla innych ani\u017celi poprawy, zar\u00f3wno prawo boskie jak i ludzkie nakazuje skazywa\u0107 na \u015bmier\u0107. Czyni\u0105c to, s\u0119dzia kieruje si\u0119 nie nienawi\u015bci\u0105, lecz mi\u0142o\u015bci\u0105, dla dobra spo\u0142ecze\u0144stwa, kt\u00f3re ma wi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 ni\u017c \u017cycie jednostki. Co wi\u0119cej, \u015bmier\u0107 wymierzona przez s\u0119dziego przynosi po\u017cytek grzesznikowi: jest ekspiacj\u0105 za winy, je\u015bli si\u0119 nawr\u00f3ci, a k\u0142adzie kres winie, je\u015bli si\u0119 nie nawr\u00f3ci, poniewa\u017c odbiera si\u0119 mu mo\u017cno\u015b\u0107 dalszego dokonywania wyst\u0119pk\u00f3w[4]<\/strong><\/a>. <\/em><\/p>\r\n

Papie\u017c Leon XIII w \u201ePastoralis officii<\/em>\u201d z 1891 roku przyznawa\u0142 pa\u0144stwu monopol na zabijanie. Pius XI w \u201eCasti Conubii<\/em>\u201d popiera\u0142 stosowanie kary \u015bmierci. Pius XII w przem\u00f3wieniu z 13 marca 1943 roku, wyg\u0142oszonym do proboszcz\u00f3w Rzymu, broni\u0142 doktryny dotycz\u0105cej kary \u015bmierci. M\u00f3wi\u0142:<\/p>\r\n

B\u00f3g (\u2026) \u017ar\u00f3d\u0142o sprawiedliwo\u015bci zachowa\u0142 dla siebie prawo w\u0142adzy nad \u017cyciem i \u015bmierci\u0105. (\u2026) \u0179ycie ludzkie jest nietykalne, z wyj\u0105tkiem uzasadnionej obrony w\u0142asnej, wojny sprawiedliwej prowadzonej sprawiedliwymi metodami oraz kary \u015bmierci, wymierzonej przez w\u0142adze publiczne za wyj\u0105tkowo powa\u017cne i bardzo konkretne oraz dowiedzione przest\u0119pstwa[5]<\/strong><\/a>.<\/em><\/p>\r\n

Opini\u0119 t\u0119 potwierdza\u0142 r\u00f3wnie\u017c p\u00f3\u017aniej. W roku 1952 (wypowied\u017a z 13.09.1952) stwierdzi\u0142, \u017ce morderca sam ponosi win\u0119 za swoj\u0105 \u015bmier\u0107. Opini\u0119 t\u0119 Ojciec \u015awi\u0119ty powt\u00f3rzy\u0142 r\u00f3wnie\u017c 5.12.1954.<\/p>\r\n

Drugi sob\u00f3r watyka\u0144ski nie pot\u0119pi\u0142 kary \u015bmierci, z kolei Jan Pawe\u0142 II w swej encyklice \u201eEvangelium Vitae\u201d<\/em> pisa\u0142 \u017ce<\/p>\r\n

Zdarza si\u0119 niestety, \u017ce konieczno\u015b\u0107 odebrania napastnikowi mo\u017cliwo\u015bci szkodzenia prowadzi czasem do pozbawienia go \u017cycia. W takim przypadku spowodowanie \u015bmierci nale\u017cy przypisa\u0107 samemu napastnikowi, kt\u00f3ry narazi\u0142 si\u0119 na ni\u0105 swoim dzia\u0142aniem. <\/em><\/p>\r\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie tylko nie sprzeciwia\u0142 si\u0119 karze g\u0142\u00f3wniej, ale tak\u017ce traktowa\u0142 j\u0105 jako szans\u0119 na odkupienie winnego poprzez \u015bmier\u0107. Profesor Romano Amerio w ksi\u0105\u017cce Iota Unum<\/em> podaje przyk\u0142ad Bractwa \u015aw. Jana Chrzciciela \u015aci\u0119tego, kt\u00f3rego celem by\u0142o towarzyszenie skazanym do miejsca egzekucji, przy tym cz\u0142onkowie tego Bractwa starali si\u0119 wzbudzi\u0107 w nich prawdziw\u0105 skruch\u0119 oraz akceptacj\u0119 dla kary \u015bmierci, obiecuj\u0105c im obfit\u0105 \u0142ask\u0119 Bo\u017c\u0105[6]<\/a>.<\/p>\r\n

I tak dalej. Prosz\u0119 wybaczy\u0107 ilo\u015b\u0107 cytat\u00f3w, ale uzna\u0142em, \u017ce nie ma sensu pozostawia\u0107 Czytelnika z pustymi stwierdzeniami, nie opartymi na konkretnych zapisach i wypowiedziach. Przyk\u0142ady, kt\u00f3re przytoczy\u0142em, wskazuj\u0105 przy tym bez \u017cadnych niedom\u00f3wie\u0144 na to, \u017ce wbrew stwierdzeniu papie\u017ca Ewangelia nie pot\u0119pia kary \u015bmierci, a licz\u0105ce sobie 2000 lat Magisterium uznawa\u0142o j\u0105 za konieczny element porz\u0105dku prawnego.<\/p>\r\n

Trzeci z b\u0142\u0119d\u00f3w w zapisie kanonu dotyczy godno\u015bci osoby ludzkiej, kt\u00f3r\u0105 kara g\u0142\u00f3wna jakoby narusza. Nic bardziej mylnego. To kara g\u0142\u00f3wna jest stosowana – ni mniej ni wi\u0119cej – jako konsekwencja najwy\u017cszego naruszenia godno\u015bci istoty ludzkiej oraz \u015bwi\u0119to\u015bci \u017cycia, nigdy odwrotnie. To, \u017ce uznano j\u0105 za \u015brodek niezb\u0119dny w danym przypadku, jest dowodem na powag\u0119 przest\u0119pstwa: czy bowiem zab\u00f3jstwo lub gwa\u0142t ze szczeg\u00f3lnym okrucie\u0144stwem nie s\u0105 skrajnym naruszeniem praw i godno\u015bci cz\u0142owieka? W przypadku zaistnienia takiej zbrodni, je\u017celi – jak uczy \u015bw. Tomasz – nie ma widok\u00f3w na popraw\u0119 sprawcy przest\u0119pstwa, nale\u017cy dokona\u0107 na nim egzekucji chroni\u0105c reszt\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa – a zatem \u015bwi\u0119to\u015b\u0107 ludzkiego \u017cycia i godno\u015b\u0107 os\u00f3b, kt\u00f3re zbrodniarz m\u00f3g\u0142by tych\u017ce w\u0142asno\u015bci pozbawi\u0107. Dalej: je\u017celi splamiony grzechem \u015bmiertelnym zbrodniarz wyka\u017ce skruch\u0119 i poprzez pokorne przyj\u0119cie orzeczonej dla\u0144 \u015bmierci zechce odkupi\u0107 swoj\u0105 win\u0119 – ocali w\u0142asn\u0105 godno\u015b\u0107 i dusz\u0119. Ko\u015bci\u00f3\u0142 m\u00f3wi o tym ekspiacyjnym charakterze kary \u015bmierci bardzo wyra\u017anie. U \u015bw. Tomasza, W Indeksie Sumy Teologicznej pod nazw\u0105 mors (\u201e\u015bmier\u0107\u201d), znajduje si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce wyja\u015bnienie:<\/p>\r\n

Mors illata etiam pro criminibus aufert totam poenam pro criminibus debitam in illa vita, vel partem poenae secundum quantitatem culpae, patientiae et contritionis, non autem mors naturalis.<\/em><\/p>\r\n

(\u015bmier\u0107 na\u0142o\u017cona za winy usuwa ca\u0142\u0105 nale\u017cn\u0105 kar\u0119 za winy w tamtym \u017cyciu, albo cz\u0119\u015b\u0107 kary wed\u0142ug ilo\u015bci winy, cierpliwo\u015bci i skruchy – nie za\u015b \u015bmier\u0107 naturalna)[7]<\/a>.<\/p>\r\n

2. <\/strong><\/p>\r\n

Trzy b\u0142\u0119dy wyra\u017cone w przytoczonym wy\u017cej cytacie z Kanonu 2267 nie stanowi\u0105 niestety pe\u0142nej listy problem\u00f3w, jakich nastr\u0119cza interpretacja narzucona przez Ojca \u015awi\u0119tego Franciszka. Nie mniej powa\u017cne, a mo\u017ce i gro\u017aniejsze co do zasady, jest powo\u0142anie si\u0119 na konieczno\u015b\u0107 wprowadzenia omawianego zapisu z uwagi na  \u201epost\u0119p \u015bwiadomo\u015bci etycznej<\/em>\u201d spo\u0142ecze\u0144stw oraz zmian\u0119 w postrzeganiu winowajcy (\u201eDzi\u015b coraz bardziej umacnia si\u0119 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce osoba nie traci swej godno\u015bci nawet po pope\u0142nieniu najci\u0119\u017cszych przest\u0119pstw\u201d). Co wa\u017cne: zawarty w nowym brzmieniu kanonu cytat pochodzi z przem\u00f3wienia papie\u017ca, jakie wyg\u0142osi\u0142 on<\/em> 11.11.2017 roku do uczestnik\u00f3w spotkania zorganizowanego przez Papiesk\u0105 Rad\u0119 ds. Krzewienia Nowej Ewangelizacji. Jest to chyba pierwszy przypadek, gdzie prywatna opinia papie\u017ca staje si\u0119 elementem Katechizmu.<\/p>\r\n

Nie o tym jednak: \u00f3w post\u0119p \u015bwiadomo\u015bci etycznej<\/em>, kt\u00f3ry przywo\u0142uje nowe brzmienie kanonu 2267, wpisuje si\u0119 w coraz szerzej stosowane uzasadnianie rewolucji w Ko\u015bciele nie rzeczowym argumentem doktrynalnym, ale konieczno\u015bci\u0105 uchwycenia ducha zmian, dzia\u0142aniem ducha soboru lub s\u0142uchaniem innych, bli\u017cej nieokre\u015blonych, duch\u00f3w czasu. Zmienia si\u0119 duch czasu, wra\u017cliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczna, a zatem Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zmieni\u0107 niezmienne Magisterium. To mniej wi\u0119cej ma na uwadze kardyna\u0142 Luis Ladaria, prefekt Kongregacji Nauki Wiary, kt\u00f3ry w datowanym na 01.08.2018 li\u015bcie do biskup\u00f3w, referuj\u0105cym ostatni\u0105 zmian\u0119 w KKK, m\u00f3wi o autentycznym rozwoju doktryny.<\/em><\/p>\r\n

Spos\u00f3b my\u015blenia papie\u017ca i jego wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w budzi daleko id\u0105cy niepok\u00f3j. Nietrudno zauwa\u017cy\u0107, \u017ce jest to w istocie wytrych pozwalaj\u0105cy na wprowadzenie do Magisterium ka\u017cdej zmiany. Co wi\u0119cej: tego typu argumentacj\u0119 poprzednicy Franciszka pot\u0119pili ju\u017c dawno.<\/p>\r\n

Pius X pisa\u0142:<\/p>\r\n

Tak\u0105 jest, Czcigodni Bracia, teoria jak\u0105 jest praktyka modernist\u00f3w; i jedna i druga g\u0142osi, \u017ce nie  ma w Ko\u015bciele nic trwa\u0142ego, nic co by by\u0142o niezmiennym. <\/em><\/p>\r\n

Pius IX na kartach Syllabusa<\/em> pot\u0119pia nast\u0119puj\u0105ce stwierdzenie:<\/p>\r\n

Objawienie Bo\u017ce jest niedoskona\u0142e i st\u0105d podlega nieustannemu i  niesko\u0144czonemu rozwojowi, kt\u00f3ry odpowiada rozwojowi rozumu ludzkiego<\/em>.<\/p>\r\n

Przywo\u0142any wy\u017cej kard. Dulles ostrzega\u0142:<\/p>\r\n

Argumentacj\u0119 z post\u0119pu \u015bwiadomo\u015bci etycznej stosuje si\u0119, by propagowa\u0107 pewn\u0105 liczb\u0119 rzekomych praw ludzkich, kt\u00f3re Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki konsekwentnie odrzuca w imi\u0119 Pisma \u015awi\u0119tego i Tradycji. Magisterium odwo\u0142uje si\u0119 do tych autorytet\u00f3w jako podstaw do odrzucenia rozwodu, aborcji, relacji homoseksualnych i wy\u015bwi\u0119cania kobiet do kap\u0142a\u0144stwa. Je\u015bli Ko\u015bci\u00f3\u0142 czuje si\u0119 zwi\u0105zany Pismem \u015awi\u0119tym i Tradycj\u0105 w tych obszarach, to wydaje si\u0119, \u017ce brakiem konsekwencji by\u0142oby, gdyby katolicy g\u0142osili rewolucj\u0119 moraln\u0105 w kwestiach kary \u015bmierci.[8]<\/strong><\/a><\/em><\/p>\r\n

3.<\/strong><\/p>\r\n

Nie da si\u0119 ukry\u0107, \u017ce w dyskusji o karze \u015bmierci strona jej przeciwna nie bierze pod uwag\u0119 (nie\u015bwiadomie czy te\u017c celowo – to rzecz inna) podstawowych w tym przypadku pryncypi\u00f3w, kt\u00f3re najwyra\u017aniej umkn\u0119\u0142y r\u00f3wnie\u017c Ojcu \u015awi\u0119temu Franciszkowi. Uderzaj\u0105 one w sam\u0105 podstaw\u0119 stosowania prawa.<\/p>\r\n

S\u0142owo klucz – to w tym przypadku odpowiedzialno\u015b\u0107<\/em>. Kara \u015bmierci nigdy nie jest stosowana w przypadku osoby niepoczytalnej. Oznacza to, \u017ce ten, kto decyduje si\u0119 na pope\u0142nienie zbrodni zab\u00f3jstwa lub tym podobnej, rozumie znaczenie swojego czynu, z\u0142o, jakie wyrz\u0105dza, wreszcie pozostaje \u015bwiadom konsekwencji, kt\u00f3re pope\u0142niony przez niego czyn mo\u017ce na\u0144 sprowadzi\u0107. Je\u017celi zatem jednostka, rozumiej\u0105c, \u017ce za dan\u0105 zbrodni\u0119 grozi kara \u015bmierci, pope\u0142nia j\u0105 mimo wszystko – godzi si\u0119 ukara\u0107 j\u0105 tak, jak zosta\u0142o to przewidziane prawem. Pope\u0142niaj\u0105c zbrodni\u0119, zbrodniarz niejako godzi si\u0119 na to, co w przypadku schwytania grozi za jego czyn. To on sam bierze na siebie odpowiedzialno\u015b\u0107 za kar\u0119, jak\u0105 poniesie.<\/p>\r\n

Pius XII tak o tym m\u00f3wi\u0142:<\/p>\r\n

Prawo (\u2026) zak\u0142ada (\u2026) \u017ce winny wykroczenia jest przyczyn\u0105 naruszenia porz\u0105dku prawnego. (\u2026) W chwili pope\u0142nienia przest\u0119pstwa winny wykroczenia ma przed swoimi oczami zakaz narzucony przez porz\u0105dek prawny: jest jego \u015bwiadom i obowi\u0105zku, jaki on nak\u0142ada; jednak tym niemniej to on decyduje wbrew swojemu sumieniu i aby zrealizowa\u0107 swoj\u0105 decyzj\u0119 pope\u0142nia zewn\u0119trzne przest\u0119pstwo. <\/em><\/p>\r\n

I dalej:<\/p>\r\n

Istot\u0105 zawinionego czynu jest dobrowolnie podj\u0119ta decyzja przeciwstawienia si\u0119 prawu uznawanego za obowi\u0105zuj\u0105ce; jest to zerwanie i celowe naruszenie sprawiedliwego porz\u0105dku. Kiedy si\u0119 dokona, nie ma mo\u017cliwo\u015bci<\/em> odwrotu.<\/p>\r\n

Konsekwentne stosowanie kary \u015bmierci wyra\u017ca wobec tego stosunek pa\u0144stwa i spo\u0142ecze\u0144stwa nie tylko do przest\u0119pcy, ale tak\u017ce do samej zbrodni. Prof. Bogus\u0142aw Wolniewicz pisa\u0142:<\/p>\r\n

Kara \u015bmierci jest kar\u0105 absolutn\u0105 i nieodwo\u0142aln\u0105 – i taka ma by\u0107. Przez t\u0119 jej absolutn\u0105 nieodwo\u0142alno\u015b\u0107 – i tylko przez ni\u0105! – wyra\u017ca si\u0119 nasze absolutne i nieodwo\u0142alne pot\u0119pienie zagro\u017conych ni\u0105 czyn\u00f3w. I wyra\u017ca si\u0119 w spos\u00f3b zrozumia\u0142y i przekonuj\u0105cy dla ka\u017cdego. Gdzie tej kary nie ma, tam nie ma absolutnego pot\u0119pienia.<\/em><\/p>\r\n

O. Jacek Woroniecki notowa\u0142:<\/p>\r\n

Nieraz mo\u017cna si\u0119 spotka\u0107 z zadziwieniem, \u017ce etyka chrze\u015bcija\u0144ska nie zakazuje kary \u015bmierci i \u017ce j\u0105 godzi z pi\u0105tym przykazaniem, w szczeg\u00f3lno\u015bci, \u017ce pa\u0144stwa katolickie nie id\u0105 z post\u0119pem czasu w tej sprawie, wtedy, gdy wiele pa\u0144stw protestanckich albo areligijnych, kar\u0119 \u015bmierci u siebie znios\u0142o. Szczeg\u00f3lnie trudnym si\u0119 wydaje pogodzenie tej najci\u0119\u017cszej kary z pretensj\u0105 do tego, aby kara mia\u0142a zawsze na pierwszym wzgl\u0119dzie popraw\u0119 przest\u0119pcy, aby go najpierw leczy\u0142a. Na uprzedzenie do kary \u015bmierci sk\u0142ada si\u0119 ca\u0142y splot zapatrywa\u0144 wchodz\u0105cych w sk\u0142ad umys\u0142owo\u015bci nowo\u017cytnej, a wi\u0119c sentymentalne poj\u0119cie mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego, indywidualizm w ocenianiu stosunku jednostki do spo\u0142ecze\u0144stwa, szczeg\u00f3lnie za\u015b zupe\u0142na dezorientacja, gdy idzie o szeregowanie warto\u015bci tego wszystkiego, co ludzie uwa\u017caj\u0105 za swoje dobro. Gdzie nie ma wiary w \u017cycie pozagrobowe i dobra wieczne, tam z konieczno\u015bci \u015bmier\u0107 musi by\u0107 uwa\u017cana za najwi\u0119ksze z\u0142o, a \u017cycie za najwi\u0119ksze i jedyne dobro, kt\u00f3rego nikogo nie <\/em>wolno pozbawia\u0107, skoro poza nim nie ma nic, albo przynajmniej nie ma nic pewnego.<\/em><\/p>\r\n

Etyka chrze\u015bcija\u0144ska, w kt\u00f3rej wiara w \u017cycie pozagrobowe jest jednym z kamieni w\u0119gielnych, a mi\u0142o\u015b\u0107 bli\u017aniego wznosi si\u0119 ponad sentymentalizm, zupe\u0142nie inaczej ustosunkowuje si\u0119 do kary \u015bmierci, godz\u0105c w niej doskonale wzgl\u0105d na dobro spo\u0142eczne ze wzgl\u0119dem na prawdziwe, nadprzyrodzone dobro jednostki. Pi\u0105te przykazanie tak jak zawsze by\u0142o rozumiane zar\u00f3wno w prawodawstwie moj\u017ceszowym jak i w etyce chrze\u015bcija\u0144skiej, zawiera zakaz dla pojedynczego cz\u0142owieka zabijania bli\u017aniego w\u0142asn\u0105 powag\u0105, nie odnosi si\u0119 jednak bynajmniej do takich konieczno\u015bci \u017cycia spo\u0142ecznego, jakimi s\u0105: sprawiedliwa wojna, karanie \u015bmierci\u0105 za najci\u0119\u017csze przest\u0119pstwa, a nawet i obrona w\u0142asna, gdy innego sposobu ratunku nie ma[9]<\/strong><\/a>.<\/em><\/p>\r\n

A czy kara \u015bmierci istotnie mo\u017ce doprowadzi\u0107 do pojednania grzesznika z Bogiem? Mo\u017ce. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zna wiele takich przyk\u0142ad\u00f3w: od \u015bw. Dyzmy po tych, kt\u00f3rzy umierali w obecno\u015bci \u015bw. J\u00f3zefa Cafasso czy \u015bw. Katarzyny ze Sieny. Wsp\u00f3\u0142czesnym przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 Jacques Fesch, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 \u015bci\u0119ty na gilotynie w 1957 r.; jego pisma wi\u0119zienne s\u0105 wzruszaj\u0105cym \u015bwiadectwem duchowej doskona\u0142o\u015bci skaza\u0144ca[10]<\/a>.<\/p>\r\n

Mariusz Matuszewski<\/em><\/strong><\/p>\r\n

\r\n
\r\n

[1]<\/a> Jacek Woroniecki, Katolicka etyka wychowawcza, tom II\/2, Lublin 1986, s. 157.<\/p>\r\n

\r\n

[2]<\/a> https:\/\/www.pch24.pl\/czy-kara-smierci-jest-sprzeczna-z-ewangelia-,55614,i.html<\/p>\r\n

\r\n

[3]<\/a> Ibidem.<\/p>\r\n

\r\n

[4]<\/a> https:\/\/rzymski-katolik.blogspot.com\/2014\/11\/zapomniane-prawdy-cd-swiety-tomasz-o.html<\/p>\r\n

\r\n

[5]<\/a> http:\/\/www.bibula.com\/?p=47526<\/p>\r\n

\r\n

[6]<\/a> https:\/\/rzymski-katolik.blogspot.com\/2014\/11\/zapomniane-prawdy-cd-swiety-tomasz-o.html<\/p>\r\n

\r\n

[7]<\/a> Ibidem.<\/p>\r\n

\r\n

[8]<\/a> https:\/\/www.pch24.pl\/czy-kara-smierci-jest-sprzeczna-z-ewangelia-,55614,i.html<\/p>\r\n

\r\n

[9]<\/a> Jacek Woroniecki, Katolicka etyka wychowawcza, tom I, Krak\u00f3w 1948, ss. 240-241.<\/p>\r\n

\r\n

[10]<\/a> \u201eZawsze Wierni\u201d 27(1999), s. 127.<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"O\u017cywiona dyskusja nad zmian\u0105 brzmienia kanonu 2267 KKK, kt\u00f3rej dokona\u0142 niedawno Ojciec \u015awi\u0119ty Franciszek, pierwszy tego imienia, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 niemal od razu. I s\u0142usznie, dotyczy bowiem tematu wa\u017cnego. Nie tylko z powodu implikacji czysto praktycznych, ale r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce debata w sprawie kary g\u0142\u00f3wnej odzwierciedla zmiany zachodz\u0105ce w rozumieniu pryncypi\u00f3w prawa, etyki oraz zale\u017cno\u015bci na […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[135,328],"tags":[175,301,33],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/103084"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=103084"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/103084\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=103084"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=103084"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=103084"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}