{"id":102358,"date":"2018-06-26T11:41:41","date_gmt":"2018-06-26T15:41:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=102358"},"modified":"2018-06-26T11:41:41","modified_gmt":"2018-06-26T15:41:41","slug":"kim-byl-axel-springer-mroczna-strona-tworcy-medialnego-imperium","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=102358","title":{"rendered":"Kim by\u0142 Axel Springer? Mroczna strona tw\u00f3rcy medialnego imperium"},"content":{"rendered":"

Biografia Axela Springera, tw\u00f3rcy najwi\u0119kszego niemieckiego koncernu medialnego, ma wiele ciemnych stron. To nie tylko zwi\u0105zki z nazistowsk\u0105 propagand\u0105, ale tak\u017ce g\u0142\u0119bokie uwik\u0142anie w ezoteryk\u0119.<\/strong><\/p>\r\n

W ostatnich tygodniach powraca w Polsce temat repolonizacji medi\u00f3w. Zwolennicy tego konceptu uwa\u017caj\u0105, \u017ce media z kapita\u0142em zagranicznym – zw\u0142aszcza niemieckim – nie b\u0119d\u0105 nigdy pracowa\u0107 na rzecz Polski, ale realizowa\u0107 raczej interes swojego macierzystego kraju. Rzeczywi\u015bcie, w najwi\u0119kszych pa\u0144stwach europejskich nie spotyka si\u0119 raczej takiej jak w Polsce sytuacji na rynku medialnym. Nie oceniaj\u0105c dzia\u0142alno\u015bci \u017cadnych konkretnych tytu\u0142\u00f3w zwr\u00f3c\u0119 poni\u017cej uwag\u0119 jedynie na posta\u0107 ojca-za\u0142o\u017cyciela jednego z najwi\u0119kszych europejskich koncern\u00f3w medialnych, niezwykle aktywnie dzia\u0142aj\u0105cego tak\u017ce nad Wis\u0142\u0105, Axela Springera, za\u0142o\u017cycielu Axel Springer SE.<\/p>\r\n

W Polsce firma pojawi\u0142a si\u0119 w roku 1994. Do 2010 dzia\u0142a\u0142a jako Axel Springer Polska Sp. z. o. o. W\u00f3wczas po\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 ze szwajcarskim koncernem Ringier AG, by prowadzi\u0107 wsp\u00f3lne przedsi\u0119wzi\u0119cia w ca\u0142ej Europie Wschodniej. Odt\u0105d funkcjonuje u nas jako Ringier Axel Springer Polska. Wed\u0142ug informacji dost\u0119pnych cho\u0107by w niemieckiej Wikipedii, wydawaniem medi\u00f3w w Polsce zajmuje si\u0119 jednak bezpo\u015brednio Axel Springer SE, a Ringier AG aktywna jest raczej w innych krajach. W\u015br\u00f3d tytu\u0142\u00f3w, jakie wydaje nad Wis\u0142\u0105 Ringier Axel Springer Polska, najwa\u017cniejsze to: \u201eFakt\u201d, \u201eNewsweek Polska\u201d, portal \u201eOnet\u201d, \u201eForbes\u201d, \u201ePrzegl\u0105d Sportowy\u201d, \u201eKomputer \u015awiat\u201d czy \u201eAuto \u015awiat\u201d. Do marca 2018 roku sp\u00f3\u0142ka mia\u0142a te\u017c blisko po\u0142ow\u0119 udzia\u0142\u00f3w w INFOR Biznes, wydaj\u0105cej cho\u0107by \u201eDziennik Gazet\u0119 Prawn\u0105\u201d.<\/p>\r\n

\u0179ona z\u0142o\u017cona w ofierze<\/strong><\/p>\r\n

Axel C\u00c3\u00a4sar Springer urodzi\u0142 si\u0119 2. maja 1912 w Altonie, dzi\u015b b\u0119d\u0105cej jedn\u0105 z dzielnic Hamburga, w\u00f3wczas – osobnym jeszcze miastem w pobli\u017cu Wolnego Miasta Hanzeatyckiego. Ojcem przysz\u0142ego tw\u00f3rcy medialnego imperium by\u0142 ewangelicki chrze\u015bcijanin, Hinrich Springer, prowadz\u0105cy w Altonie w\u0142asne wydawnictwo, Hammerich&Lesser, oraz wydaj\u0105cy gazet\u0119 \u201eAltonaer Nachrichten\u201d. Springer senior by\u0142 zarazem skarbnikiem Niemieckiej Partii Demokratycznej (DDP).<\/p>\r\n

Syna wci\u0105gn\u0105\u0142 do pracy dziennikarsko-wydawniczej tu\u017c po uko\u0144czeniu przeze\u0144 gimnazjum. Axel o\u017ceni\u0142 si\u0119 do\u015b\u0107 szybko, ju\u017c w roku 1933. Jego wybrank\u0105 by\u0142a Martha Else Meyer z Hamburga, kobieta dobrze sytuowana. Szybko okaza\u0142o si\u0119, \u017ce z perspektywy kariery w pa\u0144stwie nazistowskim by\u0142a to k\u0142opotliwa patia. Meyer by\u0142a mianowicie p\u00f3\u0142\u017cyd\u00f3wk\u0105. Pocz\u0105tkowo nie rodzi\u0142o to \u017cadnych trudno\u015bci, ale w 1935 w Berlinie przyj\u0119to tak zwane norymberskie ustawy rasowe, kt\u00f3re fundamentalnie ogranicza\u0142y mo\u017cliwo\u015b\u0107 zawierania ma\u0142\u017ce\u0144stw mi\u0119dzy Niemcami uznanymi za \u201eczystych\u201d rasowo a osobami \u017cydowskiego pochodzenia. Meyer sta\u0142a si\u0119 dla Springera bardzo niewygodna. Cho\u0107 ma\u0142\u017conkowie mieli c\u00f3rk\u0119, urodzon\u0105 zreszt\u0105 tylko miesi\u0105c po ich \u015blubie, wydawca, chc\u0105c robi\u0107 karier\u0119, wola\u0142 nie pozostawa\u0107 \u017conie wierny. Najpierw znalaz\u0142 sobie kochank\u0119, a po kilku latach z \u017con\u0105 si\u0119 rozwi\u00f3d\u0142, sk\u0142adaj\u0105c w ofierze totalitarnemu re\u017cimowi. Jak pisze portal taz.de bazuj\u0105c na wspomnieniach samej Meyer, do rozstania dosz\u0142o na \u017c\u0105danie\u2026 J\u00f3zefa Goebbelsa. Po rozwodzie, by\u0142a ju\u017c \u017cona Springera, znalaz\u0142a si\u0119 w fatalnej sytuacji. Grozi\u0142o jej zwolnienie z pracy, wyw\u0142aszczenie, deportacja. Wkr\u00f3tce tak\u017ce wyw\u00f3zka do obozu koncentracyjnego. Osobi\u015bcie uda\u0142o jej si\u0119 ochroni\u0107 przed najgorszym, ale jej matka do obozu trafi\u0142a – jej m\u0105\u017c podobnie porzuci\u0142 j\u0105 dla bezpiecze\u0144stwa i kariery. Ju\u017c po wojnie przysz\u0142y tw\u00f3rca \u201eDie Welt\u201d i \u201eBilda\u201d mia\u0142 chyba niema\u0142e wyrzuty sumienia, bo przesy\u0142a\u0142 Meyer pieni\u0105dze; podarowa\u0142 jej te\u017c mieszkanie i za\u0142atwi\u0142 prac\u0119.<\/p>\r\n

W okolicach rozwodu, do kt\u00f3rego dosz\u0142o 1938, Springer uzasadnia\u0142 po\u015brednio w\u0142asn\u0105 decyzj\u0119 nawet w swojej prasie. \u201eAltonaer Nachrichten\u201d, cho\u0107 nie by\u0142y zaanga\u017cowane w antysemick\u0105 propagand\u0119 w stopniu najwy\u017cszym, s\u0142u\u017cy\u0142y jednak po cz\u0119\u015bci ideologii nazistowskiej. St\u0105d nie m\u00f3g\u0142 czytelnik\u00f3w zdziwi\u0107 artyku\u0142 z 1938 roku pod tytu\u0142em: \u201eNajwznio\u015blejsze zadanie: Zachowanie krwi\u201d. Pisano w nim: \u201eZe wszystkich zada\u0144, kt\u00f3re przed nami stoj\u0105, najwznio\u015blejszym i st\u0105d dla cz\u0142owieka naj\u015bwi\u0119tszym zadaniem jest zachowanie zwi\u0105zanego z krwi\u0105 gatunku\u201d. Jak podaje taz.de, artyku\u0142 nie by\u0142 podpisany nazwiskiem, ale za dzia\u0142 polityczny odpowiada\u0142 w\u00f3wczas sam Axel Springer.  Wydawca wkr\u00f3tce znalaz\u0142 sobie now\u0105 partnerk\u0119. W roku 1939 zawar\u0142 powt\u00f3rne \u201ema\u0142\u017ce\u0144stwo\u201d tym razem z niemaj\u0105c\u0105 korzeni \u017cydowskich Ern\u0105 Fried\u0105 Bert\u0105 Holm z Berlina.<\/p>\r\n

Mason buduje imperium<\/strong><\/p>\r\n

Po wybuchu wojny Axel nie trafi\u0142 do wojska w zwi\u0105zku z medycznym orzeczeniem o niezdolno\u015bci do s\u0142u\u017cby militarnej. Wst\u0105pi\u0142 jednak do Narodowosocjalistycznego Korpusu Motorowego – organizacji paramilitarnej podlegaj\u0105cej NSDAP, zajmuj\u0105cej si\u0119 g\u0142\u00f3wnie kszta\u0142ceniem kierowc\u00f3w na potrzeby wojskowe, ale tak\u017ce utrzymywaniem porz\u0105dku w ruchu ulicznym. Od roku 1941 Springer w zwi\u0105zku ze specjalnymi wojennymi przepisami musia\u0142 zawiesi\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 prasow\u0105, st\u0105d zaj\u0105\u0142 si\u0119 wraz z ojcem wydawaniem beletrystyki.<\/p>\r\n

Po 1945 szybko rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 budowa medialnego koncernu. Ojciec i syn otrzymali od Brytyjczyk\u00f3w licencj\u0119 na dzia\u0142alno\u015b\u0107 wydawnicz\u0105. Stworzyli tygodnik H\u00f6r Zu!, odnosz\u0105c olbrzymi sukces (po kilku latach gazeta mia\u0142a ponad milionowy nak\u0142ad). W roku 1952 Springer za\u0142o\u017cy\u0142 tabloid \u201eBild\u201d – po dzi\u015b dzie\u0144 najwi\u0119kszy dziennik Niemiec i jeden z najwi\u0119kszych w ca\u0142ej Europie. W latach 50. rozbudowywa\u0142 swoje imperium, kupuj\u0105c \u201eDie Welt\u201d, \u201eDas Neue Blatt\u201d, \u201eWelt am Sonntag\u201d i inne tytu\u0142y. Sprzedawa\u0142y si\u0119 doskonale i koncern Springera rych\u0142o osi\u0105gn\u0105\u0142 dominuj\u0105c\u0105 pozycj\u0119 na niemieckim rynku.<\/p>\r\n

Powojenne \u017cycie osobiste Springera by\u0142y nacechowane nieustannym poszukiwaniem nowo\u015bci. W roku 1948 wydawca przyst\u0105pi\u0142 do hamburskiej lo\u017cy maso\u0144skiej \u201eDie Br\u00fcckenbauer\u201d, w kt\u00f3rej dzia\u0142a\u0142o ju\u017c zreszt\u0105 wiele wp\u0142ywowych os\u00f3b ze \u015bwiata prasowego. W 1953 roku Springer rozwi\u00f3d\u0142 si\u0119 ze swoj\u0105 drug\u0105 \u017con\u0105 i zawar\u0142 zwi\u0105zek z Rosemarie Lorenz. Rosemarie by\u0142a rozw\u00f3dk\u0105,  c\u00f3rk\u0105 Wernera Lorenza – genera\u0142a Waffen-SS, w 1948 skazanego na 20 lat wi\u0119zienia za zbrodnie wojenne. Lorenz organizowa\u0142 w czasie wojny mi\u0119dzy innymi przymusowe przesiedlenia oraz germanizowa\u0142 dzieci odebrane Polakom i S\u0142owe\u0144com. By\u0142 bliskim wsp\u00f3\u0142pracownikiem Heinricha Himmlera, a tak\u017ce Rudolfa He\u00c3\u0178a. W 1955 zosta\u0142 zosta\u0142 z wi\u0119zienia zwolniony. W zwi\u0105zku z Rosemarie Axel Springer wytrwa\u0142 do roku 1961, kiedy to rozwi\u00f3d\u0142 si\u0119, by zawrze\u0107 trzecie ma\u0142\u017ce\u0144stwo (o\u017ceni\u0142 si\u0119 potem jeszcze dwa razy: w roku 1962 z Helg\u0105 Alsen i w roku 1978 z Friede Rewerts, kt\u00f3ra jest dzi\u015b de facto g\u0142\u00f3wnym udzia\u0142owcem Axel Springer SE; znana jest te\u017c ze znakomitych stosunk\u00f3w z Angel\u0105 Merkel). <\/p>\r\n

\u201eMesjasz\u201d na us\u0142ugach szarlatan\u00f3w <\/strong><\/p>\r\n

W latach 50. Springer popad\u0142 w bardzo du\u017ce problemy duchowe. Zacz\u0105\u0142 miewa\u0107 wizje, w kt\u00f3rych jawi\u0142 si\u0119 sam sobie jako\u2026 inkarnacja Jezusa Chrystusa. Rodzinie opowiada\u0142, \u017ce jest mesjaszem i jego zadaniem dziejowym jest zbawienie ludzi. \u00d3wczesna \u017cona Rosemarie sprowadza\u0142a na pomoc psychiatr\u00f3w, kt\u00f3rzy diagnozowali schizofreni\u0119; wizje jednak nie mija\u0142y i Springer pozostawa\u0142 przekonany o prawdziwo\u015bci swojego rzekomego powo\u0142ania. Wed\u0142ug \u201eSpiegla\u201d zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce wydawca nawet na rozmowach biznesowych nawi\u0105zywa\u0142 nagle do mistycznych wizji. Przez pewien czas Springer za cel stawia\u0142 sobie doprowadzenie do zjednoczenia Niemiec. By go osi\u0105gn\u0105\u0107 spotka\u0142 si\u0119 nawet w 1958 roku z Nikit\u0105 Chruszczowem. Co ciekawe dat\u0119 rozm\u00f3w ustali\u0142 Springer w porozumieniu ze swoj\u0105 osobist\u0105 astrolog, In\u0105 Hetzel. W skuteczno\u015b\u0107 magii samozwa\u0144czy zbawiciel narodu niemieckiego wierzy\u0142 niezmordowanie. Opr\u00f3cz nieustannych konsultacji z Hetzel (a po jej \u015bmierci tak\u017ce z innymi astrologami), korzysta\u0142 te\u017c z us\u0142ug r\u00f3\u017cd\u017ckarzy, uzdrowicieli i rozmaitych szarlatan\u00f3w. Jak relacjonowa\u0142 w 1995 roku \u201eSpiegel\u201d, wierzy\u0142, \u017ce dzi\u0119ki tajemnym praktykom magicznym mo\u017ce odbiera\u0107 energie p\u0142yn\u0105ce jakoby z r\u00f3\u017cnych miejsc \u015bwiata. Szef medialnego imperium czyta\u0142 te\u017c nami\u0119tnie literatur\u0119 ezoteryczn\u0105 i szuka\u0142 coraz to nowych przepowiedni. Jednocze\u015bnie twierdzi\u0142 Springer, \u017ce jest chrze\u015bcijaninem. Wprawdzie rozsta\u0142 si\u0119 ze swoj\u0105 macierzyst\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105 ewangelick\u0105, ale w 1969 roku przyst\u0105pi\u0142 do staro-luteran\u00f3w z Berlina. Pielgrzymowa\u0142 te\u017c na Patmos, gdzie studiowa\u0142 Apokalips\u0119 \u015bw. Jana i pr\u00f3bowa\u0142 czerpa\u0107 natchnienie do swoich \u201eprofetycznych\u201d wizji od prawos\u0142awnych duchownych. <\/p>\r\n

Czy wierzenia Springera mog\u0142y pozostawa\u0107 bez wp\u0142ywu na dzia\u0142alno\u015b\u0107 jego koncernu? Tylko jeden przyk\u0142ad, osobowy. Hans Zehrer, urodzony w 1899 intelektualista i wizjoner, dziennikarz zafascynowany mistyk\u0105 i germa\u0144sk\u0105 mitologi\u0105, marz\u0105cy o autorytarnym pa\u0144stwie. Przez lata popiera\u0142 NSDAP; cho\u0107 sam do partii nigdy nie wst\u0105pi\u0142, \u201eSpiegel\u201d okre\u015bla go mianem \u201esalonowego nazisty\u201d, upatruj\u0105cego w hitlerowcach ludzi maj\u0105cych obali\u0107 liberalny system weimarski i doprowadzi\u0107 do po\u017c\u0105danego dla narodu przewrotu politycznego. Po wojnie Springer uczyni\u0142 go redaktorem naczelnym swojego dziennika \u201eDie Welt\u201d i publicyst\u0105 tabloidu \u201eBild\u201d\u2026<\/p>\r\n

Pawe\u0142 Chmielewski<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Biografia Axela Springera, tw\u00f3rcy najwi\u0119kszego niemieckiego koncernu medialnego, ma wiele ciemnych stron. To nie tylko zwi\u0105zki z nazistowsk\u0105 propagand\u0105, ale tak\u017ce g\u0142\u0119bokie uwik\u0142anie w ezoteryk\u0119. W ostatnich tygodniach powraca w Polsce temat repolonizacji medi\u00f3w. Zwolennicy tego konceptu uwa\u017caj\u0105, \u017ce media z kapita\u0142em zagranicznym – zw\u0142aszcza niemieckim – nie b\u0119d\u0105 nigdy pracowa\u0107 na rzecz Polski, ale […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[166,131,98,159,102,20],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/102358"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=102358"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/102358\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=102358"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=102358"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=102358"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}