{"id":102211,"date":"2018-06-19T10:36:39","date_gmt":"2018-06-19T14:36:39","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=102211"},"modified":"2018-06-19T10:36:39","modified_gmt":"2018-06-19T14:36:39","slug":"dekadencja-stanislaw-michalkiewicz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=102211","title":{"rendered":"Dekadencja – Stanis\u0142aw Michalkiewicz<\/em>"},"content":{"rendered":"

Dekadencja oznacza chylenie si\u0119 ku upadkowi. Ten upadek jest nieuchronny, ale upadaj\u0105cy raz pochyla si\u0119 ku upadkowi szybciej, a innym razem wolniej – niekiedy tak powoli, \u017ce mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, jakby upadek zosta\u0142 powstrzymany. Ale to tylko pozory, to tylko – jak powiedzia\u0142 Witkacy – \u201elos ultimos podrigos<\/i>\u201d, co si\u0119 wyk\u0142ada, jako ostatnie podrygi. Co\u015b takiego przytrafia si\u0119 ludziom \u015bmiertelnie chorym, kt\u00f3rzy w ostatnich chwilach przed \u015bmierci\u0105 nabieraj\u0105 wigoru, jakby wraca\u0142o im zdrowie, ale wkr\u00f3tce wszystko wraca do stanu poprzedniego i rozpoczyna si\u0119 agonia. M\u00f3wi\u0105c nawiasem, jednym z objaw\u00f3w dekadencji jest w\u0142a\u015bnie stosunek do \u015bmierci. W okresie rozkwitania \u0142aci\u0144skiej cywilizacji panowa\u0142a wprawdzie afirmacja \u017cycia, wbrew rozmaitym sekciarzom, na przyk\u0142ad – katarom, kt\u00f3rzy uwa\u017cali \u017cycie za rodzaj udr\u0119ki. Polemizowa\u0142 z nimi mi\u0119dzy innymi \u015bwi\u0119ty Franciszek z Asy\u017cu, pisz\u0105c swoj\u0105 \u201ePie\u015b\u0144 S\u0142oneczn\u0105<\/i>\u201d, zawieraj\u0105c\u0105 pochwa\u0142\u0119 stworzenia. Autor dzi\u0119kuje Stworzycielowi za \u201ebrata S\u0142o\u0144ce<\/i>\u201d, kt\u00f3ry jest \u201epi\u0119kny, \u015bwiec\u0105cy wielkim blaskiem i Twoim Najwy\u017cszy jest wyobra\u017ceniem<\/i>\u201d, za Brata Ksi\u0119\u017cyc i Siostry Gwiazdy, Brata Wiatr i Powietrze, zar\u00f3wno \u201epogodne, jak burz\u0105 miotane<\/i>\u201d, Siostr\u0119 Wod\u0119, kt\u00f3ra jest \u201epokorna i cenna i czysta<\/i>\u201d, Brata Ogie\u0144, kt\u00f3ry jest \u201eradosny, dzielny i mocny<\/i>\u201d – i wreszcie – za Siostr\u0119 Nasz\u0105, \u015amier\u0107 Cielesn\u0105, \u201ekt\u00f3rej \u017caden cz\u0142owiek \u017cywy unikn\u0105\u0107 nie mo\u017ce<\/i>\u201d. Zreszt\u0105 i dzisiaj w Ko\u015bciele katolickim, obrz\u0119d \u015bwi\u0119cenia ognia i wody w Wielk\u0105 Sobot\u0119 przypomina, \u017ce w misterium Zbawienia bierze udzia\u0142 r\u00f3wnie\u017c Materia, reprezentowana przez cztery elementy: Ogie\u0144, Wod\u0119, Powietrze i Ziemi\u0119, kt\u00f3ra w zwi\u0105zku ze Zmartwychwstaniem Chrystusa te\u017c dost\u0119puje odnowienia. Warto tedy przypomnie\u0107, \u017ce Jezus Chrystus, dokonuj\u0105c swoich cud\u00f3w, zawsze pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 jakim\u015b czynnikiem materialnym; w Kanie Galilejskiej nie spowodowa\u0142 nape\u0142niania pustych st\u0105gwi winem, tylko nakaza\u0142 uprzednio nala\u0107 do nich wody, podobnie jak uzdrawiaj\u0105c niewidomego, posmarowa\u0142 mu powieki b\u0142otem uczynionym z py\u0142u i w\u0142asnej \u015bliny, czy wreszcie w Naj\u015bwi\u0119tszym Sakramencie ukry\u0142 si\u0119 pod postaci\u0105 Chleba i Wina. \u201eSt\u0105d dla \u017cuka jest nauka<\/i>\u201d, by pod pozorem uduchowienia, nie lekcewa\u017cy\u0107 czynnika materialnego, kt\u00f3ry pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej o sobie przypomni. Mahatma Gandhi w niepoj\u0119tym przyp\u0142ywie szczero\u015bci zauwa\u017cy\u0142 kiedy\u015b, \u017ce nic nie jest tak kosztowne, jak stworzenie wra\u017cenia ub\u00f3stwa i prostoty i warto o tym pami\u0119ta\u0107, kiedy s\u0142yszymy nawo\u0142ywania do ub\u00f3stwa, dobiegaj\u0105ce ze strony czcicieli Z\u0142otego Cielca. Jak tedy wspomnia\u0142em, panowa\u0142a w\u00f3wczas afirmacja \u017cycia, ale by\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie dlatego, zgodnie ze stanowiskiem \u015bwi\u0119tego Franciszka, \u015bmier\u0107 by\u0142a przyjmowana jako \u201eoczywista oczywisto\u015b\u0107<\/i>\u201d, jako nieod\u0142\u0105czny element \u017cycia, a nie – jako co\u015b wstydliwego, co\u015b nieprzyzwoitego, z czym trzeba si\u0119 ukrywa\u0107, a je\u015bli ju\u017c inaczej nie mo\u017cna – to wspomina\u0107 o niej przy u\u017cyciu rozmaitych eufemizm\u00f3w, jak \u201eodej\u015bcie<\/i>\u201d. I tak dobrze, \u017ce nie \u201eodjazd<\/i>\u201d.<\/p>\r\n

Traktowanie \u015bmierci jako czego\u015b nieprzyzwoitego, jest jednym z przyk\u0142ad\u00f3w, jednym z objaw\u00f3w odwracania si\u0119 dekadent\u00f3w od rzeczywisto\u015bci w stron\u0119 uroje\u0144. Jeszcze bardziej wymowna jest rosn\u0105ca rola przemys\u0142u rozrywkowego. Oto \u201eca\u0142a Polska<\/i>\u201d, podobnie jak \u201eca\u0142y \u015bwiat<\/i>\u201d, ju\u017c nie mo\u017ce doczeka\u0107 si\u0119 rozpocz\u0119cia rozgrywek futbolowych w Rosji. Niezale\u017cne media, zar\u00f3wno te rz\u0105dowe, jak i te nierz\u0105dne, ekscytuj\u0105 swoich odbiorc\u00f3w opisami przygotowa\u0144, wci\u0105gaj\u0105 w rozwa\u017canie rozmaitych \u201estrategii<\/i>\u201d i rozhu\u015btuj\u0105 emocjonalnie. Z punktu widzenia przedsi\u0119biorc\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych w przemy\u015ble rozrywkowym, takie post\u0119powanie jest jak najbardziej racjonalne, bo przek\u0142ada si\u0119 ono na dochody, ale z punktu widzenia klient\u00f3w poddawanie si\u0119 temu emocjonalnemu rozhu\u015btywaniu ju\u017c takie racjonalne nie jest, bo przecie\u017c dla tej klienteli z tych wszystkich rozgrywek NIC NIE WYNIKA! Podobnie, jak na przyk\u0142ad z rozp\u0119tywanej przez Francuz\u00f3w kampanii jednoczesnego na ca\u0142ym \u015bwiecie otwierania butelek z winem Beajoulais Nouveau. Jest to m\u0142ode wino, prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c – sikacz nieprawdopodobny, kt\u00f3ry kiedy\u015b by\u0142 sprzedawany ju\u017c w listopadzie, bo biedni winiarze z okr\u0119gu Beaujolais nie mogli doczeka\u0107 si\u0119 pieni\u0119dzy, wi\u0119c sprzedawali wino niedojrza\u0142e. Tymczasem teraz ta bibina transportowana jest lotniczym frachtem np. do Japonii, gdzie tamtejsi amatorzy z nabo\u017ce\u0144stwem przyst\u0119puj\u0105 do obrz\u0119du jednoczesnego otwierania 50 tysi\u0119cy butelek – bo tyle tego sikacza Japonia ka\u017cdorazowo sprowadza. Na tym przyk\u0142adzie wida\u0107, jak reklama, czyli propaganda potrafi oduraczy\u0107 ludzi sk\u0105din\u0105d w innych sprawach ca\u0142kiem rozs\u0105dnych i nie bez kozery Stanis\u0142aw Lem zauwa\u017cy\u0142, \u017ce prawdziwie wielki przemys\u0142 nie zaspokaja ju\u017c ludzkich potrzeba, tylko je stwarza. W takich w\u0142a\u015bnie kategoriach postrzegam opowie\u015bci pana premiera Morawieckiego, jak to ju\u017c wkr\u00f3tce ka\u017cdy Polak dostanie elektryczny samochodzik. Ile trzeba b\u0119dzie za takie zabawki zap\u0142aci\u0107 – tego ju\u017c nie s\u0142yszymy, bo – jak \u015bpiewa\u0142 Wojciech M\u0142ynarski – \u201epo co babci\u0119 denerwowa\u0107, niech si\u0119 babcia cieszy!<\/i>\u201d<\/p>\r\n

Na tych przyk\u0142adach wida\u0107, \u017ce istotnym objawem dekadencji jest zacieranie granicy mi\u0119dzy rzeczywisto\u015bci\u0105, a fikcj\u0105. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, s\u0105 w filozofii kierunki takie, jak np. radykalny solipsyzm, wed\u0142ug kt\u00f3rego \u015bwiat rzeczywisty nie istnieje, bo to, co postrzegamy pod postaci\u0105 \u201e\u015bwiata<\/i>\u201d, istnieje jedynie w ciasnej przestrzeni mi\u0119dzy naszymi uszami. Ciekawe, \u017ce filozofowie wyznaj\u0105cy radykalny solipsyzm, wyk\u0142adaj\u0105 o nim na uniwersytetach. Komu? Przecie\u017c te uniwersytety, podobnie, jak studenci i ca\u0142a reszta tak zwanej \u201erzeczywisto\u015bci<\/i>\u201d, to tylko fantomy! Ale c\u00f3\u017c im si\u0119 dziwi\u0107, skoro na uniwersytetach, w charakterze dyscypliny naukowej, wyk\u0142adane jest genderactwo – odmiana umys\u0142owego zboczenia, podobna do \u201ecentralizmu demokratycznego<\/i>\u201d – bo tak modne umys\u0142owe zboczenie nazywa\u0142o si\u0119 za komuny. Rozmaici arywi\u015bci pisali doktoraty i habilitacje z tego \u201ecentralizmu demokratycznego<\/i>\u201d, a wi\u0119c z czego\u015b czego nigdy nie by\u0142o, nie ma i nie b\u0119dzie! Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce na \u015bwiecie, zw\u0142aszcza w jego dotkni\u0119tej dekadencj\u0105 cz\u0119\u015bci, lawinowo narasta liczba wariat\u00f3w, bo – jak zauwa\u017ca Janusz Szpota\u0144ski – \u201ekto w szpony dosta\u0142 si\u0119 hipostaz, rzeczywisto\u015bci ju\u017c nie sprosta.<\/i>\u201d<\/p>\r\n

Dodatkowym czynnikiem sprzyjaj\u0105cym triumfalnemu pochodowi dekadencji jest okoliczno\u015b\u0107, \u017ce poznanie rzeczywisto\u015bci wymaga jednak pewnego wysi\u0142ku, podczas gdy konsumpcja produkt\u00f3w przemys\u0142u rozrywkowego \u017cadnego wysi\u0142ku nie wymaga, zw\u0142aszcza od czas\u00f3w wej\u015bcia do powszechnego u\u017cytku telewizji, kt\u00f3ra sw\u00f3j produkt oferuje w postaci papki nie tylko prze\u017cutej, ale nawet przetrawionej, s\u0142owem – w postaci g\u00f3wna. Tym karmi\u0105 si\u0119 dzi\u015b na \u015bwiecie miliony, a nawet miliardy ludzi, kt\u00f3rzy w dodatku uwa\u017caj\u0105, \u017ce s\u0105 tym, co jedz\u0105.<\/p>\r\n

Stanis\u0142aw Michalkiewicz<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Felieton \u2022 serwis \u201ePrawy.pl\u201d (prawy.pl) \u2022 16 czerwca 2018<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dekadencja oznacza chylenie si\u0119 ku upadkowi. Ten upadek jest nieuchronny, ale upadaj\u0105cy raz pochyla si\u0119 ku upadkowi szybciej, a innym razem wolniej – niekiedy tak powoli, \u017ce mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, jakby upadek zosta\u0142 powstrzymany. Ale to tylko pozory, to tylko – jak powiedzia\u0142 Witkacy – \u201elos ultimos podrigos\u201d, co si\u0119 wyk\u0142ada, jako ostatnie podrygi. Co\u015b […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[34,20,213],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/102211"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=102211"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/102211\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=102211"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=102211"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=102211"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}