{"id":100010,"date":"2018-02-22T13:01:52","date_gmt":"2018-02-22T18:01:52","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bibula.com\/?p=100010"},"modified":"2018-02-22T15:55:04","modified_gmt":"2018-02-22T20:55:04","slug":"rzeczpospolita-raj-zydowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bibula.com\/?p=100010","title":{"rendered":"Rzeczpospolita – raj \u017cydowski"},"content":{"rendered":"

System \u017cydowskich gmin, sejmik\u00f3w i wreszcie og\u00f3lnokrajowych zgromadze\u0144 by\u0142 niezwyk\u0142ym osi\u0105gni\u0119ciem, kt\u00f3re rzutowa\u0142o na przysz\u0142o\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w. Jednym z najwa\u017cniejszych powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych demokracja tak dobrze si\u0119 rozwin\u0119\u0142a w Izraelu, jest dziedzictwo samorz\u0105du \u017cydowskiego z czas\u00f3w Rzeczypospolitej<\/em><\/strong> – m\u00f3wi prof. Antony Polonsky, za\u0142o\u017cyciel Institute for Polish-Jewish Studies na Uniwersytecie Oksfordzkim.<\/p>\r\n

W rozmowie z Piotrem W\u0142oczykiem prof. Polonsky zwraca uwag\u0119, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do Hiszpanii, Anglii, Francji czy z kraj\u00f3w niemieckich \u017bydzi nie byli wyganiani z kraju, dzi\u0119ki czemu osi\u0105gn\u0119li w Rzeczpospolitej wzgl\u0119dn\u0105 stabilizacj\u0119.<\/p>\r\n

Na pocz\u0105tku XVI w. w Polsce i na Litwie \u017cy\u0142o ok. 25 tys. \u017byd\u00f3w – m\u00f3wi prof. Polonsky. – W po\u0142owie XVII w. by\u0142o ich ju\u017c ok. 150 tys., a tu\u017c przed I rozbiorem Rzeczpospolit\u0105 zamieszkiwa\u0142o ok. 750 tys. \u017byd\u00f3w. Stanowi\u0142o to ok. 5 proc. ca\u0142ej populacji kraju. Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017cy\u0142a na jego wschodnich terenach. By\u0142o to najwi\u0119ksze skupisko \u017byd\u00f3w na \u015bwiecie. W naturalny spos\u00f3b w\u0142a\u015bnie na ziemiach polsko-litewskich znalaz\u0142o si\u0119 wi\u0119c centrum \u017cydowskiego \u017cycia religijnego oraz intelektualnego. Najwa\u017cniejszymi skupiskami ludno\u015bci \u017cydowskiej by\u0142y kolejno: Krak\u00f3w, Lublin i wreszcie \u201eJerozolima p\u00f3\u0142nocy\u201d, czyli Wilno.<\/cite><\/p>\r\n

Do XVIII wieku \u017bydzi nie mogli osiedla\u0107 si\u0119 w Warszawie. Zosta\u0142o to wymuszone przez mieszczan, kt\u00f3rzy obawiali si\u0119 konkurencji. Od I rozbioru zacz\u0119li jednak t\u0142umnie przenosi\u0107 si\u0119 do stolicy. \u201eW ko\u0144cu sta\u0142a si\u0119 ona najwi\u0119kszym \u017cydowskim miastem na \u015bwiecie\u201d – wyja\u015bnia Polonsky.<\/p>\r\n

\u201eCiekawy jest w tym kontek\u015bcie przypadek Kazimierza – m\u00f3wi historyk. – \u017bydzi konkurowali z krakowskim mieszcza\u0144stwem, a\u017c w ko\u0144cu uda\u0142o si\u0119 mieszczanom przenie\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w do oddzielnego miasta: Kazimierza. Sta\u0142 si\u0119 on samorz\u0105dnym, religijnym centrum polskiego \u017cydostwa. To tam \u017cy\u0142 s\u0142ynny rabin Moj\u017cesz ben Israel Isserles, kt\u00f3ry by\u0142 bardzo wp\u0142ywowym talmudyst\u0105 i filozofem. W Kazimierzu zachowa\u0142 si\u0119 jego gr\u00f3b, kt\u00f3ry do dzi\u015b odwiedzaj\u0105 t\u0142umnie \u017bydzi wierz\u0105cy, \u017ce Remu (jak si\u0119 go skr\u00f3towo nazywa) pomo\u017ce w spe\u0142nieniu ich pr\u00f3\u015bb. Jak pisa\u0142 Remu: \u00bbBy\u0107 mo\u017ce powinni\u015bmy raczej wole\u0107 kawa\u0142ek suchego chleba na tej ziemi [\u2026], gdzie nienawi\u015b\u0107 do \u017byd\u00f3w nie przybra\u0142a takich rozmiar\u00f3w jak w krajach niemieckich. Oby B\u00f3g sprawi\u0142, by ten stan trwa\u0142 a\u017c do przyj\u015bcia Mesjasza\u00ab\u201d.<\/p>\r\n

Mimo \u017ce sytuacja \u017byd\u00f3w w Rzeczpospolitej by\u0142a lepsza ni\u017c na zachodzie Europy, \u017bydzi nadal byli jednak obywatelami drugiej kategorii.<\/p>\r\n

Prof. Polonsky zwraca uwag\u0119, \u017ce \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142, cho\u0107 nie prze\u015bladowa\u0142 otwarcie \u017byd\u00f3w, robi\u0142 wiele, by utrzyma\u0107 przekonanie, \u017ce \u017bydzi wyznaj\u0105 fa\u0142szyw\u0105 religi\u0119, a wi\u0119c nie nale\u017cy ich traktowa\u0107 na r\u00f3wnych zasadach\u201d. […]<\/p>\r\n

Piotr W\u0142oczyk<\/em><\/strong><\/p>\r\n

Ca\u0142y wywiad dost\u0119pny jest w 3\/2018 wydaniu miesi\u0119cznika \u201eHistoria Do Rzeczy\u201d<\/p>\r\n

Za: DoRzeczy.pl (21-02-2018)<\/a><\/p>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

KOMENTARZ BIBU\u0141Y<\/em><\/strong>: To, \u017ce \u017bydom \u017cy\u0142o si\u0119 w Rzeczpospolitej przez wieki „jak u siebie”, nie ulega \u017cadnej historycznej w\u0105tpliwo\u015bci, chyba \u017ce mamy do czynienia z ideologami \u017cydowskimi, kt\u00f3rzy dzisiaj kontroluj\u0105 dyskurs publiczny i s\u0105 w stanie wcisn\u0105\u0107 najwi\u0119kszy absurd i k\u0142amstwo. A to, \u017ce \u201eKo\u015bci\u00f3\u0142, cho\u0107 nie prze\u015bladowa\u0142 otwarcie \u017byd\u00f3w, robi\u0142 wiele, by utrzyma\u0107 przekonanie, \u017ce \u017bydzi wyznaj\u0105 fa\u0142szyw\u0105 religi\u0119, a wi\u0119c nie nale\u017cy ich traktowa\u0107 na r\u00f3wnych zasadach<\/em>\u201d jest powodem do wielkiej dumy z postawy Ko\u015bcio\u0142a, dbaj\u0105cego o swoich wiernych<\/strong>. Niestety, dzisiejszy Ko\u015bci\u00f3\u0142 ow\u0142adn\u0119\u0142y maso\u0144skie idee „r\u00f3wno\u015bci religii i wyzna\u0144” i wcieli\u0142 w \u017cycie liter\u0119 i ducha soborowego, a poprzez swoich posoborowych Papie\u017cy (w\u0142\u0105cznie, a mo\u017ce i g\u0142\u00f3wnie z rewolucjonist\u0105 „\u015bwi\u0119tym Janem Paw\u0142em II”) doprowadzi\u0142 do rozbrojenia rzeszy wiernych wobec odwiecznych wrog\u00f3w Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\r\n

Bo je\u015bli ktokolwiek wyznaje fa\u0142szyw\u0105 religi\u0119, to doprowadza do zburzenia zasad jedynej pe\u0142nej a mo\u017cliwej po tej stronie \u015bwiata, sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej zbudowanej na bazie chrze\u015bcija\u0144stwa, bowiem ka\u017cda religia i wyznanie przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 na konsekwencje spo\u0142eczne. Judaizm pobiblijny podwa\u017ca podwaliny moralno\u015bci, etyki w ka\u017cdej najmniejszej dziedzinie \u017cycia spo\u0142ecznego – w\u0142\u0105cznie z tak tradycyjnym zaj\u0119ciem \u017cydowskim, jak handel – i kieruj\u0105c si\u0119 „etyk\u0105 sytuacyjn\u0105” zabija prawo\u015b\u0107, uczciwo\u015b\u0107, praworz\u0105dno\u015b\u0107, nade wszystko za\u015b – zabija mo\u017cliwo\u015b\u0107 dost\u0105pienia przez dusz\u0119 \u017byda, najwy\u017cszego dobra, czyli Zbawienia.<\/p>\r\n

St\u0105d Ko\u015bci\u00f3\u0142 zawsze dobrodusznie tolerowa\u0142 \u017byd\u00f3w, nie pozwalaj\u0105c na \u017cadn\u0105 wobec nich przemoc i nie dopuszczaj\u0105c do \u017cadnego si\u0142owego prozelityzmu, lecz cierpliwie znosi\u0142 konieczno\u015b\u0107 istnienia tych, kt\u00f3rzy wyparli si\u0119 Boga i zabili Go, z nadziej\u0105, \u017ce odrzuc\u0105 zak\u0142amanie i przyjm\u0105 \u015awiat\u0142o Prawdy.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n

 <\/h4>\r\n
\r\n

 <\/h4>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"System \u017cydowskich gmin, sejmik\u00f3w i wreszcie og\u00f3lnokrajowych zgromadze\u0144 by\u0142 niezwyk\u0142ym osi\u0105gni\u0119ciem, kt\u00f3re rzutowa\u0142o na przysz\u0142o\u015b\u0107 \u017byd\u00f3w. Jednym z najwa\u017cniejszych powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych demokracja tak dobrze si\u0119 rozwin\u0119\u0142a w Izraelu, jest dziedzictwo samorz\u0105du \u017cydowskiego z czas\u00f3w Rzeczypospolitej – m\u00f3wi prof. Antony Polonsky, za\u0142o\u017cyciel Institute for Polish-Jewish Studies na Uniwersytecie Oksfordzkim. W rozmowie z Piotrem W\u0142oczykiem prof. Polonsky zwraca uwag\u0119, \u017ce w przeciwie\u0144stwie do Hiszpanii, Anglii, Francji czy z kraj\u00f3w […]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[9],"tags":[195,18],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100010"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=100010"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100010\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=100010"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=100010"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bibula.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=100010"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}