Franciszek zmienia nauczanie w sprawie kary śmierci. Teraz jest „niedopuszczalna”

Aktualizacja: 2018-08-2 9:47 am

W Watykanie opublikowano opracowane przez Kongregację Nauki Wiary i zaaprobowane rzez Ojca Świętego nowe brzmienie n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego na temat kary śmierci.

Oto zmieniony tekst n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego w tłumaczeniu na język polski:

Wymierzanie kary śmierci, dokonywane przez prawowitą władzę, po sprawiedliwym procesie, przez długi czas było uważane za adekwatną do ciężaru odpowiedź na niektóre przestępstwa i dopuszczalny, choć krańcowy, środek ochrony dobra wspólnego.

Dziś coraz bardziej umacnia się świadomość, że osoba nie traci swej godności nawet po popełnieniu najcięższych przestępstw. Co więcej, rozpowszechniło się nowe rozumienie sensu sankcji karnych stosowanych przez państwo. Ponadto, zostały wprowadzone skuteczniejsze systemy ograniczania wolności, które gwarantują należytą obronę obywateli, a jednocześnie w sposób definitywny nie odbierają skazańcowi możliwości odkupienia win.

Dlatego też Kościół w świetle Ewangelii naucza, że „kara śmierci jest niedopuszczalna, ponieważ jest zamachem na nienaruszalność i godność osoby”[1], i z determinacją angażuje się na rzecz jej zniesienia na całym świecie.

[1] Franciszek, Przemówienie do Papieskiej Rady ds. Krzewienia Nowej Ewangelizacji (11 października 2017).

W zaaprobowanym przez Franciszka liście Kongregacji Nauki Wiary do biskupów czytamy, że papież poprosił o przeformułowanie nauczania Kościoła, tak by lepiej odzwierciedlało rozwój doktryny.

Zgodnie z dokumentem, nawet jeśli w przeszłości kara śmierci była możliwa do zaakceptowania, to obecnie istniejące systemy więziennictwa pozwalają na skuteczną obronę społeczeństwa przed przestępcą. Dzięki temu nie istnieje już konieczność wykonywania kary śmierci. Do tego dochodzi rozwój doktryny o ludzkiej godności, jaką posiadają nawet najgorsi zbrodniarze.

Autor listu podkreśla, że nawet w obowiązującym dotąd brzmieniu Katechizm nie uznawał kary śmierci za proporcjonalną karę za poważną zbrodnię, lecz jedynie dopuszczał ją w razie ostateczności.

Kongregacja Nauki Wiary powołuje się również na wypowiedzi Jana Pawła II, Benedykta XVI i Franciszka przeciwko karze śmierci. Podkreśla jednocześnie, że na władzach publicznych wciąż ciąży obowiązek ochrony życia obywateli.

Źródła: KAI/press.vatican.va/ncregister.com

MWł / mjend

Dotychczas paragraf 2267 głosił:

„Kiedy tożsamość i odpowiedzialność winowajcy są w pełni udowodnione, tradycyjne nauczanie Kościoła nie wyklucza zastosowania kary śmierci, jeśli jest ona jedynym dostępnym sposobem skutecznej ochrony ludzkiego życia przed niesprawiedliwym napastnikiem.

Jeżeli jednak środki bezkrwawe wystarczą do obrony i zachowania bezpieczeństwa osób przed napastnikiem, władza powinna ograniczyć się do tych środków, ponieważ są bardziej zgodne z konkretnymi uwarunkowaniami dobra wspólnego i bardziej odpowiadają godności osoby ludzkiej.

Istotnie dzisiaj, biorąc pod uwagę możliwości, jakimi dysponuje państwo, aby skutecznie ukarać zbrodnię i unieszkodliwić tego, kto ją popełnił, nie odbierając mu ostatecznie możliwości skruchy, przypadki absolutnej konieczności usunięcia winowajcy są bardzo rzadkie, a być może już nie zdarzają się wcale”.

Za: PoloniaChristiana – pch24.pl (2018-08-02) – «Watykan zmienia nauczanie w sprawie kary śmierci. Teraz jest „niedopuszczalna”»

 


 

Kongregacja Nauki Wiary Wyjaśnia przyczyny zmiany nauczania o karze śmierci

Kongregacja Nauki Wiary w specjalnym liście do biskupów całego świata wyjaśniła powody zmiany n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego na temat kary śmierci. Podkreśliła w nim rozwój nauki Kościoła w kierunku coraz większej świadomości, iż kara śmierci jako nieodwracalna podważa godność osoby ludzkiej, którą ma również przestępca winien nawet najcięższych zbrodni.

Oto polski tekst tych wyjaśnień:

KONGREGACJA DO NAUKI WIARY

List do biskupów dotyczący nowej redakcji n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego na temat kary śmierci

  1. Ojciec Święty Franciszek w swoim przemówieniu z okazji dwudziestej piątej rocznicy ogłoszenia konstytucji apostolskiej „Fidei depositum”, na mocy której Jan Paweł II ogłosił Katechizm Kościoła Katolickiego, poprosił, aby przeformułowno nauczanie na temat kary śmierci, tak aby lepiej zrozumieć rozwój doktryny, który się dokonał odnośnie do tego zagadnienia w ostatnim czasie [1]. Rozwój ten opiera się przede wszystkim na coraz jaśniejszej świadomości Kościoła co do szacunku należnego każdemu życiu ludzkiemu. W tym duchu Jan Paweł II stwierdził: „Nawet zabójca nie traci swej osobowej godności i Bóg sam czyni się jej gwarantem” [2].
  1. W tym świetle należy rozumieć podejście do kary śmierci, które utwierdzało się coraz szerzej w nauczaniu pasterzy i wrażliwości ludu Bożego. O ile sytuacja polityczna i społeczna sprawiała niegdyś, że kara śmierci była dopuszczalnym narzędziem dla ochrony dobra wspólnego, to dzisiaj coraz żywsza świadomość tego, że godność osoby nie zostaje utracona nawet po popełnieniu najcięższych przestępstw, pogłębione zrozumienie sensowności kar stosowanych przez państwo oraz opracowanie skuteczniejszych systemów ograniczenia wolności, zapewniających niezbędną obronę obywateli, doprowadziły do nowej świadomości, która uznaje niedopuszczalność tej kary i dlatego domaga się jej zniesienia.
  1. W tym rozwoju wielkie znaczenie ma nauczanie encykliki „Evangelium vitae” Jana Pawła II. Ojciec Święty zaliczał do znaków nadziei nowej cywilizacji życia „coraz powszechniejszy sprzeciw opinii publicznej wobec kary śmierci, choćby stosowanej jedynie jako narzędzie «uprawnionej obrony» społecznej: sprzeciw ten wynika z przekonania, że współczesne społeczeństwo jest w stanie skutecznie zwalczać przestępczość metodami, które czynią przestępcę nieszkodliwym, ale nie pozbawiają go ostatecznie możliwości odmiany życia” [3]. Nauczanie “Evangelium vitae” zostało następnie zebrane w editio typica Katechizmu Kościoła Katolickiego. Kara śmierci jest w nim ukazana jako kara proporcjonalna do wagi przestępstwa, ale jest usprawiedliwiona jedynie wtedy „jeśli jest ona jedynym dostępnym sposobem skutecznej ochrony ludzkiego życia przed niesprawiedliwym napastnikiem”, choć w istocie „przypadki absolutnej konieczności usunięcia winowajcy “są bardzo rzadkie, a być może już nie zdarzają się wcale” (n. 2267).
  1. Jan Paweł II występował także przy innych okazjach przeciwko karze śmierci, odwołując się zarówno do poszanowania godności osoby, jak i do środków, które społeczeństwo posiada, aby bronić się przed przestępcą. Tak więc w orędziu na Boże Narodzenie z 1998 r. wyraził życzenie, aby „umocniło się na całym świecie poparcie dla stosownych i pilnie potrzebnych działań, które położą kres … karze śmierci” [4]. W miesiąc później w Stanach Zjednoczonych powtórzył: „Znakiem nadziei jest coraz powszechniejsze uznanie zasady, że nigdy nie wolno odebrać godności życiu ludzkiemu, nawet jeśli człowiek dopuścił się wielkiego zła. Współczesne społeczeństwo dysponuje środkami, dzięki którym może zapewnić sobie bezpieczeństwo, nie pozbawiając na zawsze przestępców możliwości odmiany życia. Ponawiam wezwanie, które zawarłem niedawno w orędziu na Boże Narodzenie, aby zgodzono się położyć kres karze śmierci — praktyce okrutnej i zarazem niepotrzebnej” [5].
  1. Dążenie do zniesienia kary śmierci kontynuowali kolejni papieże. Benedykt XVI przypomniał „osobom odpowiedzialnym w społeczeństwie o konieczności uczynienia wszystkiego, co możliwe, aby dojść do wyeliminowania kary śmierci” [6]. Następnie życzył grupie wiernych, aby ich „rozważania mogły zachęcać do krzewienia inicjatyw politycznych i ustawodawczych w coraz większej liczbie państw na rzecz zniesienia kary śmierci i dalszego postępu w zakresie przestrzegania prawa karnego zarówno w odniesieniu do ludzkiej godności więźniów, jak i skutecznego utrzymania porządku publicznego” [7].
  1. W tej samej perspektywie papież Franciszek podkreślił, że „dzisiaj kara śmierci jest niedopuszczalna, jakkolwiek poważna byłaby zbrodnia skazanego człowieka” [8]. Kara śmierci, bez względu na sposób jej wykonania, „oznacza traktowanie okrutne, nieludzkie i poniżające” [9]. Ponadto należy ją również odrzucić „ze względu na wadliwą wybiórczość systemu karnego i możliwość wystąpienia błędu sądowego” [10]. To właśnie w tym kontekście Franciszek wezwał do rewizji sformułowania Katechizm Kościoła Katolickiego w sprawie kary śmierci, stwierdzając, że „niezależnie od tego, jak poważne mogłoby być popełnione przestępstwo, kara śmierci jest niedopuszczalna, ponieważ wymierzona jest w nietykalność i godność osoby ludzkiej” [11].
  1. Nowa redakcja n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego, zatwierdzona przez Papieża Franciszek, mieści się w ciągłości z wcześniejszym Magisterium, prowadząc naprzód konsekwentny rozwój nauki katolickiej [12]. Nowy tekst, idąc za nauczaniem Jana Pawła II w „Evangelium vitae”, stwierdza, że odebranie życia zbrodniarza jako kara za przestępstwo jest niedopuszczalne, ponieważ wymierzone jest w godność człowieka, godność, które nie zostaje utracona nawet po popełnieniu najcięższych zbrodni. Do tego wniosku dochodzi się również, uwzględniając nowe rozumienie kar stosowanych przez nowoczesne państwo, które muszą być ukierunkowane przede wszystkim na resocjalizację i reintegrację społeczną przestępcy. Wreszcie, biorąc pod uwagę, że dzisiejsze społeczeństwo ma skuteczniejsze systemy pozbawienia wolności, kara śmierci okazuje się niepotrzebna jako ochrona życia niewinnych ludzi. Oczywiście, nadal aktualny jest ciążący na władzach publicznych obowiązek ochrony życia obywateli, jak zawsze nauczało Magisterium i jak potwierdza to Katechizm Kościoła Katolickiego w numerach 2265 i 2266.
  1. Wszystko to pokazuje, że nowe sformułowanie n. 2267 Katechizmu wyraża autentyczny rozwój doktryny, który nie stoi w sprzeczności z wcześniejszym nauczaniem Magisterium. To uprzednie nauczanie można wyjaśnić w świetle podstawowych obowiązków władzy publicznej, by chronić dobro wspólne w sytuacji społecznej, w której sankcje karne są różnie rozumiane i zachodziły w środowisku, w którym trudniej było zapewnić, aby przestępca nie mógł ponownie popełnić swej zbrodni.
  1. W nowej redakcji dochodzi świadomość, że niedopuszczalność kary śmierci wrosła „w świetle Ewangelii” [13]. Ewangelia bowiem pomaga nam lepiej zrozumieć porządek stworzenia, który Syn Boży przyjął, oczyścił i doprowadził do pełni. Zachęca nas także do miłosierdzia i cierpliwości Pana, który daje każdemu czas na nawrócenie.
  1. Nowe sformułowanie n. 2267 Katechizmu Kościoła Katolickiego chce być bodźcem do stanowczego zaangażowania, również przez pełen szacunku dialog z władzami politycznymi, by dawano pierwszeństwo mentalności uznającej godność każdego życia ludzkiego i aby stworzono warunki pozwalające wyeliminować dzisiaj prawną instytucję kary śmierci tam, gdzie nadal ona obowiązuje.

Ojciec Święty Franciszek podczas audiencji udzielonej niżej podpisanemu sekretarzowi w dniu 28 czerwca 2018 zatwierdził niniejszy List, przyjęty na sesji zwyczajnej niniejszej Kongregacji 13 czerwca 2018 i polecił opublikować go.

W Rzymie, w siedzibie Kongregacji Nauki Wiary, 1 sierpnia 2018r., we wspomnienie św. Alfonsa Marii de’ Liguori.

Luis F. Card. Ladaria, SJ.

Prefekt

+ Giacomo Morandi

Arcybiskup tytularny Cerveteri

Sekretarz

PRZYPISY:

  1. Franciszek, Przemówienie do Papieskiej Rady ds. Krzewienia Nowej Ewangelizacji (11 października 2017).
  2. JAN PAWEŁ II, enc. Evangelium vitae (25 marca 1995), n. 9.
  3. Tamże, n. 27.
  4. JAN PAWEŁ II, Orędzie Urbi et Orbi na Boże Narodzenie (25 grudnia 1998), n. 5.
  5. Tenże, Homilia na Trans World Dome w St. Louis (27 stycznia 1999): L’Osservatore Romano Wyd. Pol., n. 4 (212)/1999; por. Homilia podczas Mszy św. w Bazylice Matki Bożej z Guadalupe w Mieście Meksyk (23 stycznia 1999): „Trzeba położyć kres nieuzasadnionemu stosowaniu kary śmierci!” : L’Osservatore Romano Wyd. Pol., n. 4 (212)/1999
  6. BENEDYKT XVI, adhort. ap. Africae munus (19 listopada 2011), n. 83. 
  7. Tenże, Audiencja ogólna (30 listopada 2011).
  8. FRANCISZEK, List do przewodniczącego Międzynarodowej Komisji Przeciwko Karze Śmierci (20 marca 2015), L’Osservatore Romano, Wyd. Pol. n. 3-4 (370)/2015, s. 32.
  9. Tamże
  10. Tamże
  11. FRANCISZEK, Przemówienie do Papieskiej Rady ds. Krzewienia Nowej Ewangelizacji (11 października 2017).
  12. Por. św. Wincenty z Lerynu, Commonitorium, cap. 23: PL 50, 667-669. W odniesieniu do kary śmierci, mówiąc o poszczególnych przykazaniach Dekalogu Papieska Komisja Biblijna mówiła o „udoskonaleniu” stanowiska moralnego Kościoła: „Z biegiem dziejów i rozwojem cywilizacji Kościół udoskonalił także swoje stanowisko moralne dotyczące kary śmierci oraz wojny w imię szacunku dla życia ludzkiego, jaki żywi nieustanie rozważając Pismo święte, i które staje się coraz bardziej absolutne. U podstaw tego stanowiska pozornie radykalnego leży zawsze to samo podstawowe pojęcie antropologiczne: zasadnicza godność człowieka stworzonego na Boży obraz” (Biblia a moralność. Biblijne korzenie postępowania chrześcijańskiego, 2008, n.98).
  13. II Sobór Watykański, Konst. duszpasterska Gaudium et spes, n. 4.

Źródło: KAI

WMa

Za: PoloniaChristiana – pch24.pl (2018-08-02)

 


 

CZYTAJ RÓWNIEŻ: [wybór linków generowany komputerowo przez serwer BIBUŁY]

    Tags: , , ,

    Drukuj Drukuj

     

    ZASADY PRZEDRUKU Z SERWISU INFORMACYJNEGO BIBUŁY:
    Przedruki dozwolone, pod warunkiem podania źródła (np. "bibula.com" lub "Serwis Informacyjny BIBUŁA"), i/lub pełnego adresu internetowego: http://www.bibula.com/?p=103032 oraz niedokonywania jakichkolwiek skrótów lub zmian w tekstach i obrazach.


    Przedruk materiałów zastrzeżonych przez Autora tekstu źródłowego bądź strony źródłowej, dozwolony jedynie po uzyskaniu stosownej zgody Autora.


    Opinie wyrażane w tekstach publikowanych na łamach BIBUŁY są własnością autorów i niekoniecznie muszą odpowiadać opiniom wyrażanym przez Redakcję pisma BIBUŁY oraz Serwis Informacyjny BIBUŁY.


    UWAGI, KOMENTARZE:

    Wszelkie uwagi odnośnie tekstów, które publikowane były pierwotnie w innych mediach, prosimy kierować pod adresem redakcji źródłowej.
    Uwagi do Redakcji BIBUŁY prosimy kierować korzystając z formularza [tutaj]